[overzicht] [activiteiten] [ongeplande activiteiten] [besluiten] [commissies] [geschenken] [kamerleden] [kamerstukdossiers] [🧑mijn] [open vragen]
[toezeggingen] [stemmingen] [verslagen] [🔍 uitgebreid zoeken] [wat is dit?]

Memorie van toelichting

Wijziging van de begrotingsstaten van het Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H) voor het jaar 2025 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)

Memorie van toelichting

Nummer: 2025D46997, datum: 2025-11-28, bijgewerkt: 2025-11-28 17:07, versie: 2 (versie 1)

Directe link naar document (.pdf), link naar pagina op de Tweede Kamer site, officiële HTML versie (kst-36850-IV-2).

Gerelateerde personen:

Onderdeel van kamerstukdossier 36850 IV-2 Wijziging van de begrotingsstaten van het Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H) voor het jaar 2025 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota).

Onderdeel van zaak 2025Z19743:

Preview document (🔗 origineel)


Tweede Kamer der Staten-Generaal 2
Vergaderjaar 2025‒2026
36 850IV Wijziging van de begrotingsstaten van Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H) voor het jaar 2025 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)
Nr. 2

MEMORIE VAN TOELICHTING

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 tot en met 3

De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd.

Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2025 wijzigingen aan te brengen in:

  1. de begrotingsstaat van Koninkrijksrelaties;
  2. de begrotingsstaat voor het BES-fonds;

De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

F.Rijkaart

B. BEGROTINGSTOELICHTING

1 Leeswijzer

De tweede suppletoire begroting geeft een beeld van de uitvoering van de begroting 2025. De stand van de tweede suppletoire begroting wordt vanaf de stand van de ontwerpbegroting 2025 (Kamerstukken II 2024/25, 36600 IV) opgebouwd.

De stand eerste suppletoire begroting laat de stand zien zoals deze bij eerste suppletoire begroting is gepresenteerd (Kamerstukken II 2024/25, 36725 IV). Middels de suppletoire begroting september (Kamerstukken II 2025/26, 36820 IV) is de stand na de 1e suppletoire begroting aangepast.

Uitgangspunt bij de tabel budgettaire gevolgen van beleid is dat per artikel de beleidsmatige en technische mutaties toegelicht worden, die groter dan of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) zijn opgenomen, de zogenaamde staffel. In het kader van transparantie of anderszins kan het voorkomen dat mutaties beneden deze ondergrenzen ook worden toegelicht.

1. Versterken rechtsstaat Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
2. Slavernijverleden Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
4. Bevorderen sociaaleconomische structuur Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 5 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 10 mln.
8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
6. Apparaat Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
7. Nog onverdeeld Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
1. BES-fonds Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln. Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 4 mln.

2 Beleid Koninkrijksrelaties

2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

Vastgestelde begroting 2025 263.150
Stand 1e suppletoire begroting 2025 189.954
Stand suppletoire begroting september 2025 270.472
Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Afvalstortplaats Bonaire 4 1.500
2) Huisvesting Vertegenwoordiging Curaçao 4 2.000
3) Desaldering SSO-CN 6 3.112
4) Aanvulling BES-fonds 7 ‒ 750
5) Diverse mutaties div ‒ 5.450
Stand 2e suppletoire begroting 2025 270.884

Toelichting

1) Het bestuurscollege van Bonaire ontvangt een bijdrage ter ondersteuning van het nemen van de benodigde maatregelen bij de afvalstortplaats Selibon Lagun op Bonaire ten behoeve van de volksgezondheid, natuur en milieu.

2) Met het beschikbaar stellen van de middelen is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de Vertegenwoordiging op Curaçao (VNACS) is gehuisvest.  

3) Dit betreft een desaldering van ontvangsten en uitgaven om de kosten te dekken die SSO-CN heeft gemaakt voor specifieke dienstverlening.

4) Het betreft een reallocatie naar het BES-fonds om eenmalig een tekort aan te vullen.

Vastgestelde begroting 2025 205.344
Stand 1e suppletoire begroting 2025 100.581
Stand suppletoire begroting september 2025 108.262
Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Desaldering SSO-CN 6 3.112
2) Diverse mutaties div 26
Stand 2e suppletoire begroting 2025 111.400

Toelichting

1) Dit betreft een desaldering van ontvangsten en uitgaven om de kosten te dekken die SSO-CN heeft gemaakt voor specifieke dienstverlening.

3 Beleidsartikelen

3.1 Artikel 1. Versterken rechtsstaat

Budgettaire gevolgen van beleid

Art. Verplichtingen 18.201 2.825 21.026
Uitgaven 18.201 ‒ 175 18.026
1.0 Versterken rechtsstaat 18.201 ‒ 175 18.026
Opdrachten 179 ‒ 50 129
Diverse opdrachten 179 ‒ 50 129
Bijdrage aan ZBO's/RWT's 468 0 468
Detentie - Algemeen 468 0 468
Bijdrage aan medeoverheden 1.574 0 1.574
Overige bijstand aan de landen 532 0 532
Bestuurlijke aanpak 1.042 0 1.042
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken 15.980 ‒ 125 15.855
Grensbewaking (Defensie) 7.543 335 7.878
Recherchecapaciteit (JenV) 219 ‒ 219 0
Rechterlijke macht (JenV) 7.756 119 7.875
Douane (Financiën) 462 ‒ 360 102
Ontvangsten 0 0 0

Geschatte budgetflexibiliteit

juridisch verplicht 94%
bestuurlijk gebonden 3%
beleidsmatig gereserveerd 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden 3%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 1 is 94% juridisch verplicht.

Opdrachten

Dit betreft een bijdrage van Koninkrijksrelaties (IV) aan DJI voor de ondersteuning die DJI biedt bij het vormgeven van een Plan van Aanpak voor zowel Curaçao als Aruba en verdere ondersteuning voor de verduurzaming van het detentiewezen in beide landen.

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

Grensbewaking (Defensie)

In het kader van de coronasteun aan de Caribische landen in het Koninkrijk levert de KMar een bijdrage aan het versterken van het grenstoezicht. Op basis hiervan wordt het budget wat niet gerealiseerd wordt, teruggeboekt naar de begroting van Koninkrijksrelaties.

Recherchecapaciteit (JenV)

Dit betreft een reallocatie van het Rijksrechercheteam (RST) naar het gemeenschappelijk hof ten behoeve van het uitbetalen van uitzendkosten (kosten die tijdens de uitzendperiode van personeel op de landen worden gemaakt).

Rechterlijke macht (JenV)

Dit betreft een reallocatie van het RST naar het gemeenschappelijke hof ten behoeve van het uitbetalen van uitzendkosten (kosten die tijdens de uitzendperiode van personeel op de landen worden gemaakt).

Douane (Financiën)

Met het beschikbaar stellen van de middelen is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de Vertegenwoordiging op Curaçao (VNACS) is gehuisvest.  

3.2 Artikel 2. Slavernijverleden

Budgettaire gevolgen van beleid

Art. Verplichtingen 35.165 ‒ 524 34.641
Uitgaven 7.832 ‒ 524 7.308
2.0 Slavernijverleden 7.832 ‒ 524 7.308
Subsidies (regelingen) 1.778 ‒ 524 1.254
Maatschappelijke initiatieven 1.778 ‒ 524 1.254
Bijdrage aan medeoverheden 6.054 0 6.054
Maatregelen bewustwording, betrokkenheid en doorwerking slavernijverleden 6.054 0 6.054
Ontvangsten 0 0 0

Geschatte budgetflexibiliteit

juridisch verplicht 0%
bestuurlijk gebonden 100%
beleidsmatig gereserveerd 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden 0%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 2 is 0% juridisch verplicht.

2.0 Slavernijverleden

Subsidies

Maatschappelijke initiatieven

Deze wijziging betreft een overboeking naar het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) voor de uitvoeringskosten voor het opstellen en invoeren van de subsidieregeling maatschappelijke initiatieven trans-Atlantisch slavernijverleden voor het Caribisch deel van het Koninkrijk. Dit wordt uitgevoerd door de unit Uitvoering van Beleid (UvB) van SZW en daarom is er een overboeking nodig.

3.3 Artikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur

Budgettaire gevolgen van beleid

Art. Verplichtingen 108.626 3.315 111.941
Uitgaven 80.887 3.315 84.202
4.1 Curaçao, Sint Maarten en Aruba 26.934 ‒ 1.524 25.410
Subsidies (regelingen) 18.805 26 18.831
Diverse subsidies 747 0 747
Tijdelijke Werkorganisatie (TWO) 11.892 0 11.892
Onderwijshuisvesting Curaçao 6.166 26 6.192
Opdrachten 4.677 ‒ 1.550 3.127
Opdrachten landen 677 ‒ 50 627
Tijdelijke Werkorganisatie (TWO) 4.000 ‒ 1.500 2.500
Inkomensoverdrachten 1.218 0 1.218
Toeslagen op pensioenen NA 1.218 0 1.218
Bijdrage aan medeoverheden 1.979 0 1.979
Tijdelijke Werkorganisatie (TWO) 1.979 0 1.979
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties 255 0 255
Diverse bijdragen 255 0 255
4.2 Caribisch Nederland 51.883 5.063 56.946
Subsidies (regelingen) 3.152 0 3.152
Subsidies Caribisch Nederland 3.152 0 3.152
Opdrachten 3.361 1.689 5.050
Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht 1.140 ‒ 212 928
Opdrachten Caribisch Nederland 2.221 1.901 4.122
Inkomensoverdrachten 1.349 0 1.349
Pensioenen en uitkeringen politieke ambtsdragers 1.349 0 1.349
Bijdrage aan ZBO's/RWT's 283 0 283
Caribisch Nederland 283 0 283
Bijdrage aan medeoverheden 43.556 674 44.230
Sociaaleconomische initiatieven 34.000 0 34.000
Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht 9.556 674 10.230
Bijdrage aan agentschappen 182 2.700 2.882
Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht 182 2.700 2.882
4.3 Stimuleringsregelingen 2.070 ‒ 224 1.846
Subsidies (regelingen) 759 ‒ 224 535
Voedselzekerheid 759 ‒ 224 535
Garanties 1.311 ‒ 1.311 0
Borgstelling MKB 1.311 ‒ 1.311 0
Storting/onttrekking begrotingsreserve 0 1.311 1.311
Begrotingsreserve BMKB ACS 0 1.311 1.311
Ontvangsten 954 26 980

Geschatte budgetflexibiliteit

juridisch verplicht 91%
bestuurlijk gebonden 6%
beleidsmatig gereserveerd 3%
nog niet ingevuld/vrij te besteden 0%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 4 is 91% juridisch verplicht.

4.1 Curaçao, Sint Maarten en Aruba

Opdrachten

Tijdelijke Werkorganisatie (TWO)

Met het beschikbaar stellen van de middelen is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de VNACS is gehuisvest.

4.2 Caribisch Nederland

Opdrachten

Opdrachten Caribisch Nederland

Dit betreft een reallocatie van € 1,9 mln. van opdrachten naar bijdrage aan medeoverheden. Het gaat om een bijdrage aan het Openbaar Lichaam Sint-Eustatius voor de renovatie van cultuur-historisch erfgoed op het juiste instrument te verantwoorden.

Bijdrage aan medeoverheden

Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht

Dit betreft een reallocatie van € 1,9 mln. van opdrachten naar bijdrage aan medeoverheden om deze uitgave op het juiste instrument te verantwoorden. Het gaat om een bijdrage aan het Openbaar Lichaam Sint-Eustatius voor de renovatie van cultuur-historisch erfgoed. Daarnaast betreft dit een bijdrage van € 1,5 mln. aan het Openbaar Lichaam Bonaire. Het bestuurscollege van Bonaire ontvangt een bijdrage ter ondersteuning van het nemen van de benodigde maatregelen bij de afvalstortplaats Selibon Lagun op Bonaire ten behoeve van de volksgezondheid, natuur en milieu.

Bijdrage aan agentschappen

Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht

Met het beschikbaar stellen van de middelen is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de Vertegenwoordiging op Curaçao (VNACS) is gehuisvest.

3.4 Artikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen

Budgettaire gevolgen van beleid

Art. Verplichtingen 90.780 0 90.780
Uitgaven 119.297 0 119.297
5.1 Schuldsanering Curaçao en Sint Maarten 28.517 0 28.517
Leningen 28.517 0 28.517
Schuldsanering 28.517 0 28.517
5.2 Leningen / garanties Curaçao, Sint Maarten en Aruba 90.780 0 90.780
Leningen 90.780 0 90.780
Lopende inschrijving en leningen Curaçao en Sint Maarten 90.780 0 90.780
Ontvangsten 105.603 0 105.603

Geschatte budgetflexibiliteit

juridisch verplicht 100%
bestuurlijk gebonden 0%
beleidsmatig gereserveerd 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden 0%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 5 is 100% juridisch verplicht en dit betreft volledig het instrument leningen.

Voor artikel 5 zijn er ten opzichte van de suppletoire begroting september 2025 geen wijzigingen te melden.

3.5 Artikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden

Budgettaire gevolgen van beleid

Art. Verplichtingen 1.040 0 1.040
Uitgaven 1.040 0 1.040
8.1 Wederopbouw 1.040 0 1.040
Opdrachten 1.040 0 1.040
Wederopbouw op Sint Maarten 1.040 0 1.040
Ontvangsten 0 0 0

Geschatte budgetflexibiliteit

juridisch verplicht 83%
bestuurlijk gebonden 0%
beleidsmatig gereserveerd 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden 17%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 8 is 83% juridisch verplicht.

Voor artikel 8 zijn er ten opzichte van de suppletoire begroting september 2025 geen wijzigingen te melden.

4 Niet-beleidsartikelen

4.1 Artikel 6. Apparaat

Art. Verplichtingen 39.623 11.388 51.011
Uitgaven 39.623 1.388 41.011
6.0 Apparaat 39.623 1.388 41.011
Personele uitgaven 26.591 ‒ 3.301 23.290
Eigen personeel 25.402 ‒ 3.651 21.751
Inhuur externen 1.189 350 1.539
Materiële uitgaven 13.032 4.689 17.721
Overige materiële uitgaven 13.032 4.689 17.721
Ontvangsten 1.705 3.112 4.817

Toelichting

Personele uitgaven

Eigen personeel

Het bestuurscollege van Bonaire ontvangt een bijdrage ter ondersteuning van het nemen van de benodigde maatregelen bij de afvalstortplaats Selibon Lagun op Bonaire ten behoeve van de volksgezondheid, natuur en milieu. Met deze reallocatie van artikel 6 naar artikel 4 (circa € 0,3 mln.) worden er hiervoor middelen beschikbaar gesteld.

Met het beschikbaar stellen van de middelen (circa € 0,3 mln.) is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de Vertegenwoordiging op Curaçao (VNACS) is gehuisvest.

Verder betreffen het reallocaties om budgetten in lijn te brengen met de daadwerkelijke uitgaven (RCN, VNACS en SSO-CN). De budgetten waren gebaseerd op historische gegevens en worden nu gecorrigeerd (circa € 2,9 mln.).

Inhuur externen

Met het beschikbaar stellen van de middelen (circa € 0,2 mln.) is het mogelijk om het pand aan te kopen waarin de Vertegenwoordiging op Curaçao (VNACS) is gehuisvest.

Daarnaast vindt een reallocatie plaats van circa € 0,6 mln. om het budget in lijn te brengen met de daadwerkelijke uitgaven (SSO-CN). Het budget was gebaseerd op historische gegevens en wordt nu gecorrigeerd.

Materiële uitgaven

Overige materiële uitgaven

Het bestuurscollege van Bonaire ontvangt een bijdrage ter ondersteuning van het nemen van de benodigde maatregelen bij de afvalstortplaats Selibon Lagun op Bonaire ten behoeve van de volksgezondheid, natuur en milieu. Met deze reallocatie van artikel 6 naar artikel 4 (circa € 1,2 mln.) worden hiervoor middelen beschikbaar gesteld.

Verder gaat het om reallocaties om budgetten in lijn te brengen met de daadwerkelijke uitgaven. Voorheen werden budgetten namelijk gebaseerd op historische gegevens, wat nu wordt gecorrigeerd (circa € 2,3 mln.).

Tot slot vindt een desaldering plaats (€ 3,1 mln.) van ontvangsten en uitgaven om de kosten te dekken die SSO-CN heeft gemaakt voor specifieke dienstverlening.

Ontvangsten

Dit betreft een desaldering (€ 3,1 mln.) van ontvangsten en uitgaven om de kosten te dekken die SSO-CN heeft gemaakt voor specifieke dienstverlening.

4.2 Artikel 7. Nog onverdeeld

Art. Verplichtingen 3.592 ‒ 3.592 0
Uitgaven 3.592 ‒ 3.592 0
7.0 Nog onverdeeld 3.592 ‒ 3.592 0
Nog te verdelen 3.592 ‒ 3.592 0
Onvoorzien 3.592 ‒ 3.592 0
Ontvangsten 0 0 0

Toelichting

Nog te verdelen

Onvoorzien

Dit betreft een reallocatie van € 0,8 mln. naar het BES-fonds om eenmalig het tekort aan te vullen.

Verder betreft het voornamelijk een reallocatie naar het instrument «Bijdrage aan Agentschappen» op artikel 4 voor de overdracht van cultuur-historische vastgoed op Sint-Eustatius (€ 0,7 mln.). Tevens betreft dit een reallocatie naar artikel 4 om te voldoen aan de toezegging om het restbedrag van de 1ste tranche van de renovatiewerkzaamheden aan de klif op Sint-Eustatius beschikbaar te stellen voor de tweede tranche ( € 0,5 mln.).

5 Beleid BES-fonds

Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

Vastgestelde begroting 2025 88.642
Stand 1e suppletoire begroting 2025 97.376
Stand suppletoire begroting september 2025 97.999
Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Aanvulling BE-fonds 1 750
2) Diverse mutaties 1 30
Stand 2e suppletoire begroting 2025 98.779

Toelichting

1) Het betreft een reallocatie van artikel 7 (onvoorzien) naar het BES-fonds om eenmalig een tekort aan te vullen (circa € 0,8 mln.).

Vastgestelde begroting 2025 88.642
Stand 1e suppletoire begroting 2025 97.376
Stand suppletoire begroting september 2025 97.999
Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba 1 780
Stand 2e suppletoire begroting 2025 98.779

Toelichting

1) Artikel 88, derde lid van de Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (FinBES) regelt dat bij de (begrotings)wet voor ieder uitkeringsjaar middelen van het Rijk worden afgezonderd ten behoeve van het fonds. De uitgaven en de afgezonderde inkomsten over ieder uitkeringsjaar zijn aan elkaar gelijk. Gelet hierop is ten behoeve van de dekking van de extra uitgaven ten laste van het BES-fonds een post met extra ontvangsten geraamd.

6 Beleidsartikelen BES-fonds

6.1 Artikel 1. BES-fonds

Budgettaire gevolgen van beleid

Uitgaven 97.999 780 98.779
1.0 Bijdrage aan medeoverheden
Vrije Uitkering 97.999 780 98.779
Ontvangsten 97.999 780 98.779

Toelichting

Bijdrage aan medeoverheden

Vrije uitkering

Het betreft een reallocatie van artikel 7 (onvoorzien) naar het BES-fonds om eenmalig een tekort aan te vullen (circa € 0,8 mln.).

Ontvangsten

Artikel 88, derde lid van de Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (FinBES) regelt dat bij (begrotings)wet voor ieder uitkeringsjaar middelen van het Rijk worden afgezonderd ten behoeve van het fonds. De uitgaven en de afgezonderde inkomsten over ieder uitkeringsjaar zijn aan elkaar gelijk. Gelet hierop is ten behoeve van de dekking van de extra uitgaven ten laste van het BES-fonds een post met extra ontvangsten geraamd.