Antwoord op vragen van het lid Ceulemans over de gratis pendelbus voor asielzoekers tussen Ter Apel en Emmen
Antwoord schriftelijke vragen
Nummer: 2026D08091, datum: 2026-02-20, bijgewerkt: 2026-02-20 14:57, versie: 2 (versie 1)
Directe link naar document (.docx), link naar pagina op de Tweede Kamer site.
Gerelateerde personen:- Eerste ondertekenaar: M.C.G. Keijzer, minister voor Asiel en Migratie (BBB)
Onderdeel van zaak 2025Z22304:
- Gericht aan: M.C.G. Keijzer, minister voor Asiel en Migratie
- Indiener: S. Ceulemans, Tweede Kamerlid
- Voortouwcommissie: TK
Preview document (🔗 origineel)
AH 1149
2025Z22304
Antwoord van minister Keijzer (Asiel en Migratie) (ontvangen 20 februari 2026)
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025-2026, nr.
945
Vraag 1
Hoe is de besluitvorming rond het niet meer hoeven kopen van een kaartje
voor de pendelbus tussen het aanmeldcentrum in Ter Apel en Emmen exact
verlopen? Welke partijen zijn hierbij betrokken en wie is
eindverantwoordelijk voor het besluit?
Antwoord op vraag 1
Het besluit dat gebruikers geen kaartjes hoeven te kopen voor de
pendelbus is lokaal genomen door vervoersorganisaties in samenspraak met
de provincies en gemeenten in de regio. Het ministerie van Asiel en
Migratie was hier niet bij betrokken. De concessieverlener voor het
regionale busvervoer was eindverantwoordelijk voor dit besluit.
Vraag 2
Wanneer en via wie hoorde u voor het eerst van dit voornemen? Heeft u
hier vervolgens op geacteerd? Zo ja, hoe?
Vraag 3
Wanneer en door wie bent u op de hoogte gebracht van het besluit?
Antwoord op vraag 2 en 3
Voorafgaand aan het werkbezoek aan Ter Apel op 15 december jl. ben ik in een gesprek met de burgemeester en de commissaris van de Koning geïnformeerd over dit voornemen. In die gesprekken is direct aangegeven dat dit voornemen niet acceptabel is. Overlast wordt niet beloond met gratis vervoer. Van het daadwerkelijke besluit om de kaartverkoop op te schorten heb ik vervolgens via berichtgeving in de media kennisgenomen.
Vraag 4
Klopt het dat u op maandag 15 december in Ter Apel over deze kwestie
onder andere heeft gezegd dat “van een gratis pendelbus geen sprake
[kan] zijn. In Nederland koop je een kaartje als je de bus instapt. Dat
geldt voor iedereen, zeker ook voor mensen die hier te gast
zijn.”[1] en “Ik vind dat als mensen zich misdragen, je het
niet gratis voor ze moet maken, maar moet zorgen dat het misdragen
stopt. Dat is wat ik aan het doen ben."?[2]
Antwoord op vraag 4
Dat klopt.
Vraag 5
Deelt u de mening dat u hiermee nadrukkelijk de indruk heeft gewekt dat
u het besluit terug zou draaien, zeker aangezien de pendelbus als
initiatief vanuit het (toenmalige) ministerie van Justitie en Veiligheid
is gestart? Zo nee, waarom niet?
Antwoord op vraag 5
Nee. Die indruk wordt niet gedeeld. Op 19 december jl. is
vanuit het ministerie van Asiel en Migratie een brief verstuurd naar de
gemeente Westerwolde met het nadrukkelijke verzoek om de kaartverkoop
voor de pendelbus te hervatten. Op 30 december jl. is de kaartverkoop
weer hervat.
Vraag 6
Welke zeggenschap heeft u momenteel over deze pendelbus en de
beleidskeuzes die hieromtrent gemaakt worden?
Antwoord op vraag 6
Het ministerie van Asiel en Migratie financiert de pendelbus en
kan daarmee randvoorwaarden stellen aan de pendelbus. Dat reizigers
kaartjes moeten kopen voor de bus is een randvoorwaarde die al geldt
sinds de start van de pendelbus in 2019.
Vraag 7
Wat is uw reactie op het feit dat, ondanks uw woorden in Ter Apel,
asielzoekers vanochtend al niet meer hoefden te betalen voor de
bus?
Antwoord op vraag 7
Er is een korte periode sprake geweest van het feit dat
gebruikers geen kaartje hoefden te kopen voor de pendelbus. Na het
nadrukkelijke verzoek om de kaartverkoop te hervatten, werden per 30
december jl. weer kaartjes verplicht gesteld. De daadwerkelijke
hervatting van de kaartverkoop vergde voor de gemeente enige tijd
vanwege de organisatorische en logistieke voorbereiding, mede vanwege de
kerstperiode.
Vraag 8
Wie draait er op dit moment voor de kosten van het gratis reizen
op?
Antwoord op vraag 8
De opbrengst van de kaartjes gaat naar het OV-bureau van
Groningen en Drenthe. Zij hebben gedurende deze periode geen opbrengst
ontvangen.
Vraag 9
Welke organisaties en/of personen bedoelt u met "andere organisaties
die het wél prima vinden om crimineel gedrag te belonen" en
"iemand die blijkbaar een andere mening is toegedaan" waarnaar
u als verantwoordelijken voor het besluit verwees in een interview met
GeenStijl?[3]
Antwoord op vraag 9
De besluitvorming van het aanbieden van gratis vervoer met de
pendelbus is lokaal genomen door vervoersorganisaties in samenspraak met
de provincies en gemeenten in de regio. Het ministerie van Asiel en
Migratie is niet betrokken geweest bij deze besluitvorming en staat niet
achter het destijds genomen besluit.
Vraag 10
Wie of wat bedoelt u met "dan is de rekening voor die persoon
zelf"?. Bij wie wilt u de rekening neerleggen?
Antwoord op vraag 10
Reizigers die gebruikmaken van de pendelbus dienen een kaartje
te betalen voor hun reis.
Vraag 11
Gaat u er alles aan doen om per direct een einde te maken aan het gratis
reizen met deze pendelbus? Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe?
Antwoord op vraag 11
Het ministerie van Asiel en Migratie heeft op 19 december jl.
een brief gestuurd naar de gemeente Westerwolde met het nadrukkelijk
verzoek de kaartverkoop voor de pendelbus te hervatten. Inmiddels moet
iedereen die reist met de pendelbus weer een kaartje aanschaffen.
Vraag 12
Wilt u deze vragen nog deze week beantwoorden?
Antwoord op vraag 12
Het is niet gelukt de vragen voor het kerstreces te
beantwoorden.
[1] Telegraaf, 16 december 2025, 'Omroep constateert: pendelbus Ter
Apel-Emmen ondanks veto minister toch gratis',
https://www.telegraaf.nl/binnenland/omroep-constateert-pendelbus-ter-apel-emmen-ondanks-veto-minister-toch-gratis/114140259.html
[2] NOS, 15 december 2025, 'Keijzer zet streep door gratis bus Ter Apel: 'In Nederland koop je een kaartje', https://nos.nl/artikel/2594732-keijzer-zet-streep-door-gratis-bus-ter-apel-in-nederland-koop-je-een-kaartje
[3] https://www.youtube.com/watch?v=4Hwoaw9T48w&t=182s