Preview document (🔗 origineel)

---

(Veiligheids)situatie op de buslijnen in Ter Apel

Voorzitter: Van Campen

(Veiligheids)situatie op de buslijnen in Ter Apel

Aan de orde is het tweeminutendebat (Veiligheids)situatie op de buslijnen in Ter Apel (CD d.d. 08/04).

De voorzitter:
Ik heropen de vergadering. Aan de orde is het tweeminutendebat (Veiligheids)situatie op de buslijnen in Ter Apel. Het commissiedebat heeft plaatsgevonden op 8 april 2026. Ik heet van harte welkom in ons midden de minister van Asiel en Migratie. Het woord is allereerst aan de heer Ceulemans voor zijn inbreng namens JA21. Ik wijs de leden erop dat we uitlopen in het schema en er nog een groot debat volgt. Er zal dus beperkt ruimte zijn voor interrupties, maar interrumperen heeft u natuurlijk in het commissiedebat al met elkaar gedaan. Gaat uw gang, meneer Ceulemans.

De heer Ceulemans (JA21):
Dank u wel, voorzitter. We hebben een uitgebreid commissiedebat gehad over de situatie op de buslijn van en naar Ter Apel en ook over waarmee de ondernemers in het centrum van Emmen en andere reizigers geconfronteerd worden. Dat is bij de beesten af. Het gaat om 181 incidenten tot oktober vorig jaar, wat het topje van de ijsberg is. Dit kan geen dag langer duren. Ik heb in eerste instantie twee concrete moties over de buslijn zelf, wat de aanleiding voor het debat was.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat overlast niet beloond mag worden met gratis busritten;

verzoekt de regering te garanderen dat de pendelbus tussen Emmen en het aanmeldcentrum in Ter Apel nooit meer gratis wordt,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Ceulemans en Ellian.

Zij krijgt nr. 3530 (19637) (#1).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat chauffeurs en reizigers op buslijnen tussen Emmen en Ter Apel gebukt gaan onder ernstige en toenemende overlast;

verzoekt de regering te zorgen voor beveiliging en/of ov-boa's op de reguliere buslijnen en de pendelbus tussen Emmen en Ter Apel zolang dit nodig is,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Ceulemans.

Zij krijgt nr. 3531 (19637) (#2).

De heer Ceulemans (JA21):
Voorzitter. De kern van het probleem is natuurlijk dat deze asielzoekers, veiligelanders vaak, überhaupt in Nederland zijn. Ze hebben geen dag langer iets in ons land te zoeken. Ik weet dat we weer in een discussie kunnen belanden over pbl, pba, vtl — noem het allemaal maar op — maar daar gaan we dit tweeminutendebat niet verder mee komen. Ik houd het daarom bij deze motie.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat voor overlastgevende en criminele asielzoekers in Nederland geen plek is;

verzoekt de regering alle mogelijkheden te benutten om deze groep zo snel mogelijk vast en uit te zetten en hiertoe alle beschikbare wettelijke middelen maximaal in te zetten en uit te breiden,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Ceulemans.

Zij krijgt nr. 3532 (19637) (#3).

De heer Ceulemans (JA21):
Tot slot. Er dreigde twee weken geleden wat ruis binnen de coalitie te ontstaan over de Terugkeerverordening. Dat lijkt me niet de bedoeling. Ik heb de volgende motie, om de coalitie de kans te geven mooi op één lijn te komen.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat onder het Migratiepact wordt gewerkt aan een nieuwe Europese Terugkeerverordening, die onder andere meer ruimte biedt voor langere bewaring en zwaardere toezichtmaatregelen bij terugkeer;

verzoekt de regering de nieuwe Terugkeerverordening, zodra die in de Europese Unie is vastgesteld, in nationale wetgeving zodanig uit te werken dat alle door de verordening geboden ruimte voor aanscherping zo volledig en zo streng mogelijk wordt benut,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Ceulemans en Boomsma.

Zij krijgt nr. 3533 (19637) (#4).

De heer Ceulemans (JA21):
Dit is zeer belangrijk, ook met het oog op het vertrek van de mensen die hier niks te zoeken hebben.

De voorzitter:
Dank u wel. Het woord is aan de heer Ellian namens de VVD.

De heer Ellian (VVD):
Ik ga meteen over naar de moties.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

van mening dat de pendelbus tussen Ter Apel en Emmen kan worden gezien als een beloning voor overlastgevend gedrag, zeker indien deze een gunstigere dienstregeling en reistijd heeft dan regulier busvervoer;

verzoekt de minister om erop toe te zien dat de pendelbus in Ter Apel en alle andere pendelbussen voor asielzoekers niet gunstiger zijn dan regulier busvervoer,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Ellian en Ceulemans.

Zij krijgt nr. 3534 (19637) (#5).

De heer Ellian (VVD):
Dan nog één motie.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat overlastgevende asielzoekers overlast kunnen blijven veroorzaken omdat zij zich, ondanks artikel 56 en 59 van de Vreemdelingenwet, grotendeels vrij mogen begeven in de betreffende gemeente;

verzoekt de regering om uit te werken op welke wijze overlastgevende asielzoekers zo veel mogelijk in hun vrijheid kunnen worden beperkt, waarbij zij in ieder geval niet meer mogen afreizen naar de woon- en dorpskernen in de gemeente waar zij verblijven, en de Kamer hierover binnen twee maanden te informeren,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Ellian.

Zij krijgt nr. 3535 (19637) (#6).

De heer Ellian (VVD):
Daarbij wil ik benadrukken dat het er mij om gaat dat als je een pendelbus moet inzetten vanwege de onveiligheid, dat al een mogelijke schending van de openbare orde constitueert. Ik vraag dus echt met een beetje creativiteit en nieuwe argumenten hiernaar te kijken.

Dank, voorzitter.

De voorzitter:
Dank u wel, meneer Ellian. Het woord is aan mevrouw Vondeling namens de PVV.

Mevrouw Vondeling (PVV):
Dank u wel. Ik heb vijf moties, dus ik begin maar.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat er tussen 1 januari 2025 en 12 oktober 2025 181 incidenten plaats hebben gevonden op lijn 73;

overwegende dat ondanks de pendelbus tussen Emmen en Ter Apel de overlast door asielzoekers op de reguliere buslijn juist is toegenomen;

verzoekt de regering te stoppen met het belonen van overlastgevende asielzoekers met een eigen pendelbus door deze per direct op te heffen,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Vondeling.

Zij krijgt nr. 3536 (19637) (#7).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

roept de regering op om overlastgevende asielzoekers het land uit te zetten,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Vondeling.

Zij krijgt nr. 3537 (19637) (#8).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat er stelselmatig ernstige misstanden plaatsvinden op en rondom COA-locaties, waaronder steekpartijen en harddrugshandel;

verzoekt de regering om per direct over te gaan tot onaangekondigde en structurele kamercontroles in alle azc's en bij het aantreffen van wapens, drugs, illegale goederen of andere strafbare feiten direct over te gaan tot aanhouding en verwijdering van de betrokken asielzoekers,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Vondeling.

Zij krijgt nr. 3538 (19637) (#9).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

verzoekt de regering bij aanhoudende overlast voor de omgeving en constatering van ernstig strafbare feiten in een azc direct over te gaan tot sluiting van dat gehele centrum,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Vondeling.

Zij krijgt nr. 3539 (19637) (#10).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat asielzoekers in en rond Ter Apel het openbaar vervoer terroriseren;

constaterende dat ov-boa's geen enkele grip hebben op deze asieloverlast;

verzoekt de regering per direct de Koninklijke Marechaussee en/of de mobiele eenheid in te zetten om de veiligheid van buschauffeurs en reizigers in Ter Apel en omgeving te waarborgen,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Vondeling.

Zij krijgt nr. 3540 (19637) (#11).

Mevrouw Vondeling (PVV):
Daar wou ik het bij laten.

De voorzitter:
Dank u wel. Het woord is aan mevrouw Straatman namens het CDA.

Mevrouw Straatman (CDA):
Dank u wel, voorzitter. Van mijn kant geen moties, maar we hebben nog wel een verduidelijkende vraag. Het CDA heeft tijdens het commissiedebat duidelijk gemaakt dat overlastgevende asielzoekers hard moeten worden aangepakt. Niet alleen moeten we maximaal inzetten op terugkeer van uitgeprocedeerde asielzoekers, maar ook moet tijdens de behandeling van de asielaanvraag voor de omgeving duidelijk zijn dat strafbare feiten, zowel licht als zwaar, met urgentie en daadkracht worden opgepakt. Vandaar ook mijn pleidooi voor snelrecht en lik-op-stuk rondom Ter Apel, zoals we ook doen bij de jaarwisseling. De minister gaf aan dat dit aan het Openbaar Ministerie is.

Daarom heb ik de volgende vragen aan de minister. Kan de minister inzichtelijk maken hoe vaak het Openbaar Ministerie in het afgelopen jaar lik-op-stuk heeft toegepast bij vervolging van strafbare feiten van overlastgevende asielzoekers rondom Ter Apel? Kan de minister toezeggen er in het gesprek met het Openbaar Ministerie op aan te dringen om binnen de capaciteit van het OM hierop maximaal in te zetten?

De voorzitter:
Dank u wel. Het woord is aan mevrouw Van der Plas namens de BBB.

Mevrouw Van der Plas (BBB):
Dank u wel, voorzitter. Ik heb twee minuten.

De voorzitter:
Ja, klopt. En niet meer!

Mevrouw Van der Plas (BBB):
Voorzitter.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat het aantal incidenten op de buslijn Ter Apel ongekend hoog is;

constaterende dat bij veel incidenten veiligelanders betrokken zijn, die kansarm zijn in hun asielaanvraag;

verzoekt de regering de asielprocedure van asielzoekers die zich schuldig maken aan overlast, geweld, intimidatie en andere strafbare feiten onmiddellijk te beëindigen en ze retour te laten gaan naar hun land van herkomst, of naar het land waar ze voor hun komst naar Nederland als laatste zijn geweest,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Plas.

Zij krijgt nr. 3541 (19637) (#12).

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat er op en rond buslijnen in Ter Apel structureel sprake is van overlast en incidenten, waarbij een relatief kleine groep vreemdelingen een grote rol speelt;

constaterende dat het rijbewijsregister wordt opengesteld voor boa's, maar effectieve identificatie in de praktijk wordt bemoeilijkt doordat deze groep vreemdelingen vaak niet beschikt over een rijbewijs en daardoor niet voorkomt in het rijbewijsregister;

overwegende dat snelle identificatie essentieel is voor handhaving, het opleggen van sancties en het tegengaan van recidive;

verzoekt de regering te onderzoeken of en hoe pasfoto's van de paspoort-, identiteitskaart- en vreemdelingendocumenten op een juridisch houdbare en privacybestendige manier toegankelijk gemaakt kunnen worden in bijvoorbeeld de GBA, ten behoeve van identificatie;

verzoekt de regering de Kamer hierover vóór het einde van het jaar te informeren,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Van der Plas.

Zij krijgt nr. 3542 (19637) (#13).

Dank u wel. Netjes binnen de tijd.

Mevrouw Van der Plas (BBB):
Ja, hè? Het kán wel.

De voorzitter:
Dat weet ik. Het kan wél. Het woord is aan de heer Russcher van Forum voor Democratie.

De heer Russcher (FVD):
Dank, voorzitter. Ik heb twee moties.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat zich herhaaldelijk incidenten voordoen met asielzoekers afkomstig uit het aanmeldcentrum Ter Apel op buslijnen in de regio, waarbij buschauffeurs en reizigers worden geconfronteerd met overlast en onveiligheid;

overwegende dat de veiligheid van personeel en reizigers in het openbaar vervoer te allen tijde moet worden gewaarborgd;

overwegende dat bestaande wetgeving reeds mogelijkheden biedt voor het opleggen van individuele vrijheidsbeperkende en gebiedsbeperkende maatregelen aan overlastgevende asielzoekers;

overwegende dat deze maatregelen in de praktijk niet altijd tijdig, consequent en effectief worden toegepast en dat recidive van overlastgevend gedrag daarmee onvoldoende wordt voorkomen;

verzoekt de regering om bij asielzoekers die zich schuldig maken aan incidenten in het openbaar vervoer of tegen buspersoneel bestaande vrijheidsbeperkende en gebiedsbeperkende maatregelen direct, consequent en maximaal toe te passen, waaronder het beperken van bewegingsvrijheid tot aangewezen gebieden en het opleggen van gebiedsverboden voor overlastlocaties;

verzoekt de regering voorts om bij herhaald overlastgevend gedrag versneld over te gaan tot een strenger toezichtregime binnen de bestaande wettelijke kaders;

verzoekt de regering tevens de Kamer te informeren over de wijze waarop deze inzet wordt geïntensiveerd,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Russcher en Lammers.

Zij krijgt nr. 3543 (19637) (#14).

De heer Russcher (FVD):
De tweede motie.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat de regering voornemens is asielzoekers via de Spreidingswet over het land te verdelen;

constaterende dat zich in en rondom Ter Apel herhaaldelijk incidenten met asielzoekers in het openbaar vervoer voordoen;

overwegende dat inzicht nodig is in de mate waarin momenteel in het hele land sprake is van overlast door asielzoekers in het openbaar vervoer;

overwegende dat de spreiding van asielzoekers gevolgen kan hebben voor de veiligheid in het openbaar vervoer;

verzoekt de regering om in kaart te brengen in hoeverre er momenteel landelijk sprake is van overlast door asielzoekers in het openbaar vervoer, uitgesplitst naar aard, frequentie en locatie, en een analyse te maken van de mogelijke effecten van de Spreidingswet op de veiligheid in het openbaar vervoer;

verzoekt de regering de Kamer hierover zo spoedig mogelijk te informeren,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Russcher.

Zij krijgt nr. 3544 (19637) (#15).

Dank u wel. Dan is het woord aan mevrouw Westerveld als laatste spreker van de zijde van de Kamer. Zij spreekt namens GroenLinks-Partij van de Arbeid.

Mevrouw Westerveld (GroenLinks-PvdA):
Dank, voorzitter. We hebben een uitgebreid commissiedebat gehad, waarin ik de minister een aantal belangrijke zaken heb horen zeggen. Hij heeft gezegd dat hij aanspreekbaar is en dat we met hem het gesprek kunnen voeren. Dat zien we vandaag natuurlijk ook weer bij alle vragen die worden gesteld. Hij zei ook dat hij aan de slag wil gaan met het convenant, waarin een aantal belangrijke afspraken worden gemaakt waar de FNV en de boa's ook om vragen en waarin veiligheidsmaatregelen staan. Ik ben heel benieuwd naar de voortgang daarvan. Volgens mij is het goed dat de minister daarbovenop zit.

Voorzitter. Ik heb ook één motie.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat Ter Apel al langere tijd de druk van belangrijkste aanmeldlocatie, en binnenkort ook screeningslocatie, in Nederland draagt en ook Budel op termijn zal afschalen;

constaterende dat overlast van een kleine maar hardnekkige groep met name uitgeprocedeerde asielzoekers het draagvlak voor het aanmeldcentrum in de omgeving van Ter Apel ondergraaft;

overwegende dat de druk op Ter Apel afneemt wanneer de taak van het huisvesten van een aanmeldcentrum over meerdere en kleinere locaties in Nederland wordt verdeeld;

constaterende dat al in 2015 de ambitie is uitgesproken om in de regio's Noord, Zuid en Oost in totaal drie volwaardige aanmeldcentra te verwezenlijken;

verzoekt de regering op korte termijn in overleg te treden met gemeenten voor extra aanmeldcentra elders in Nederland en meerdere volwaardige aanmeldcentra te verwezenlijken,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Westerveld.

Zij krijgt nr. 3545 (19637) (#16).

Dank u wel. Helemaal tot slot van de zijde van de Kamer is het woord aan mevrouw Lammers, voor haar inbreng namens de Groep Markuszower.

Mevrouw Lammers (Groep Markuszower):
Dank u wel. Ik heb twee moties.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat er al bijna tien jaar sprake is van structurele overlast, agressie en onveiligheid op de buslijnen van en naar Ter Apel;

verzoekt de regering binnen één maand aantoonbaar herstel van gezag en veiligheid op de buslijnen en in Ter Apel te realiseren, en de burgemeester en betrokken diensten op te dragen alle beschikbare geweldsbevoegdheden in te zetten om dit te garanderen;

verzoekt de regering de Kamer te informeren over de voortgang,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Lammers en Russcher.

Zij krijgt nr. 3546 (19637) (#17).

Mevrouw Lammers (Groep Markuszower):
De tweede motie.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat er al bijna tien jaar sprake is van structurele overlast, agressie en onveiligheid op de buslijnen van en naar Ter Apel;

constaterende dat de afgelopen jaren maatregelen zijn gestapeld die de problemen niet hebben opgelost;

verzoekt de regering zich bij de bestrijding van overlastgevers en criminaliteit te richten op herstel van gezag en de veiligheid van Nederlanders, in plaats van op het opeenstapelen van symptoombestrijdingsmaatregelen,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Lammers.

Zij krijgt nr. 3547 (19637) (#18).

Dank u wel. Ik schors zeven minuten voor de beantwoording van de staatssecretaris. Hij mag ook kort en bondig zijn. De minister! Excuses. De minister. De minister. Ik heb het nu drie keer gezegd. De minister! De vergadering is geschorst.

De vergadering wordt van 13.40 uur tot 13.47 uur geschorst.

De voorzitter:
Ik heropen de vergadering. Ik geef het woord aan de minister. Wenst de minister nou "staatssecretaris" te worden genoemd?

Minister Van den Brink:
Ja! Dat vind ik voor de afwisseling best een ...

De voorzitter:
Dan doen we dat. De staatssecretaris.

Minister Van den Brink:
Ik weet niet welke schade ik hiermee toebreng aan het hele systeem waarin ik functioneer!

De voorzitter:
Ik ook niet. We zien het vanzelf tegemoet in de mail!

Minister Van den Brink:
Voorzitter. Dank voor alle gestelde vragen, die in lijn lagen met het debat dat we hebben gehad. We hebben met elkaar, denk ik, heel duidelijk voor ogen dat we de overlast tot een minimum willen beperken. Tegelijkertijd lopen we soms tegen zaken aan die nog moeten worden verbeterd of zaken die juridisch zijn. Deze komen ook allemaal terug in de moties. We werken met man en macht om de overlast te verminderen, ook samen met de gemeenten Ter Apel en Emmen. Daarmee zullen we blijven doorgaan.

Ik kom tot een oordeel over de moties. De motie op stuk nr. 3530, van de heren Ceulemans en Ellian, kan ik oordeel Kamer geven.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3530: oordeel Kamer. De motie op stuk nr. 3531.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3531 verzoekt de regering om beveiliging en/of boa's op de reguliere buslijnen in te zetten. Die motie ga ik ontraden. Wij hebben afspraken gemaakt met de gemeenten Emmen en Westerwolde over de inzet rondom, maar niet op en in buslijnen. Om die reden ontraad ik deze motie.

De voorzitter:
Eén vervolgvraag.

De heer Ceulemans (JA21):
Dat klopt, maar dat is natuurlijk juist de aanleiding voor die motie. Er zit op dit moment geen beveiliging op de buslijnen, terwijl de overlast en agressie op de buslijnen plaatsvindt. 181 keer tussen januari en oktober! Dat lijkt me voldoende reden om over te gaan tot het plaatsen van beveiliging op de buslijnen, zolang het nodig is voor de veiligheid van de buschauffeurs. Hoe kijkt de minister daarnaar?

Minister Van den Brink:
Zonder in de discussie te komen over de vraag wie er over de bus gaat, ben ik hierop aanspreekbaar, zoals ik heb aangegeven, maar is het uiteindelijk natuurlijk een bus van een vervoerder. We zijn dus met de vervoerders in gesprek. Het komt ook in het convenant; daarin maken we alle afspraken. Maar we voorzien niet dat dat met boa's in de bus zal zijn.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3532.

Minister Van den Brink:
Die krijgt van mij oordeel Kamer.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3533.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3533. De heer Ceulemans heeft samen met de heer Boomsma omschreven wat de betekenis is van de Terugkeerverordening en op welke wijze die rechtstreeks in ons Nederlandse rechtsstelsel wordt ingebracht. Het is namelijk een verordening. Er is sprake van rechtstreekse werking. Dus: oordeel Kamer.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3534.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3534 van de heren Ellian en Ceulemans heeft ook een vraag over de wijze waarop we dat inrichten. Ik wil die oordeel Kamer geven, met daarbij de volgende opmerking. U spreekt over gunstigere dienstregelingen, heren Ellian en Ceulemans. De dienstregelingen van dit type bussen zijn, net als op heel veel andere plekken, natuurlijk afgestemd op de situatie in Emmen. Ik maak het even heel praktisch. Als er nog treinen in Emmen aankomen, gaan er ook nog bussen naar Ter Apel. Dat gaat tot 's avonds laat door, omdat je je in Ter Apel zelfs tot in de nacht — dat is overigens een heel ander debat — moet kunnen aanmelden. Met dien verstande: oordeel Kamer.

De voorzitter:
Eén vraag.

De heer Ellian (VVD):
Ik geloof dat ik de minister begrijp. Waar het om gaat, is dat die pendelbus niet ruimer beschikbaar mag zijn dan de reguliere trein of bus voor andere inwoners van het land. Daar gaat het ons om.

Minister Van den Brink:
Ik ben heel precies, omdat ik dat ook zo in de precisie las. Ik weet natuurlijk niet wat de bustijden in Limburg zijn. Ik weet wel wat de bustijden vanaf Emmen naar Ter Apel zijn: die gaan door zolang er nog treinen in Emmen aankomen. Met dien verstande ga ik deze motie dus uitvoeren.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3535.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3535 krijgt oordeel Kamer, want wij willen de maximale inzet doen op het aanpakken van overlast. Ik heb ook gehoord dat u zich rekenschap geeft van de juridische ruimte die er wel of niet zou zijn. Ik zal dat op die manier ook in beeld brengen en uitwerken. Dat zal ik uw Kamer doen toekomen.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3536.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3536 vraagt mij om de aanpak met de pendelbus juist te stoppen. Die wil ik dus ontraden. Er is ook geen sprake van enige vorm van beloning.

Het land uitzetten van overlastgevende asielzoekers is een procedure en niet een besluit van mij. Daarom ontraad ik de motie op stuk nr. 3537.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3538.

Minister Van den Brink:
Die gaat over de kamercontroles in azc's. Ook deze motie moet ik ontraden. Er is natuurlijk al op allerlei manieren actie vanuit het COA als hier sprake van is, maar directe verwijdering veronderstelt dat ik die mensen daarna nooit meer terugzie. Zo werkt het niet in het asielsysteem. Dan hoort er eerst een opvolging te zijn via het strafrecht. Daarna kan er sprake zijn van verwijdering en het einde van een procedure, maar …

De voorzitter:
Eén vervolgvraag.

Mevrouw Vondeling (PVV):
Als er sprake is van strafbare feiten, neem ik aan dat ze wel gewoon naar een cel of naar het politiebureau gaan.

Minister Van den Brink:
Ja, dan krijg je het strafrechtelijk proces. Ik twijfelde een beetje. De motie zoals u die hier heeft opgeschreven, wordt ontraden, maar het strafrecht krijgt altijd zijn vervolg.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3539.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3539 gaat over de sluiting van een azc. Ik moet deze motie ontraden. Wij willen de overlast verminderen, maar sluiting van asielzoekerscentra is daarbij niet aan de orde.

De motie op stuk nr. 3540 van mevrouw Vondeling over het inzetten van de mobiele eenheid moet ik ontraden.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3541.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3541 van mevrouw Van der Plas vraagt mij eigenlijk een beetje hetzelfde, namelijk om de asielprocedure van overlastgevende asielzoekers onmiddellijk te beëindigen en ze retour te laten gaan naar hun land van herkomst. Ook daarvoor geldt een procedure. Daar moeten eerst dingen voor vastgesteld worden. Dit is niet iets wat ik op deze wijze kan toezeggen. Deze motie ontraad ik dus.

De voorzitter:
De motie op stuk nr. 3542.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3542. Dat debat hebben wij heel uitvoerig gevoerd in het commissiedebat. Ik ga hier dus een beroep doen op mevrouw Van der Plas, want wat zij vraagt, is volgens mij ook wat wij met elkaar zoeken. We zoeken naar betere identificatie van mensen die asielzoeker zijn en overlast veroorzaken en waarvan de identificatie nu niet goed plaatsvindt. U vult dat al helemaal in met pasfoto's en koppelingen met de GBA. De wijze waarop u dat vormgeeft, gaat mij echt te ver. Op deze manier moet ik de motie dus ontraden. Als de motie zo wordt aangepast dat we gaan onderzoeken op welke wijze we dit kunnen verbeteren, kan ik de motie oordeel Kamer geven, maar daar ga ik natuurlijk niet zelf over.

De voorzitter:
U doet dus een dictumvoorstel.

Minister Van den Brink:
Dat is een dictumvoorstel.

De voorzitter:
Wat is dan uw dictumvoorstel?

Minister Van den Brink:
"Verzoekt de regering te onderzoeken of en hoe we op een juridisch houdbare en privacybestendige manier identificatie kunnen verbeteren."

De voorzitter:
Mevrouw Van der Plas, u heeft een kans.

Mevrouw Van der Plas (BBB):
In feite staat dat er ook. Ik noem als voorbeeld de pasfoto's, want die zijn natuurlijk het grote probleem bij die identificatie. Als ik ervan maak "onderzoeken hoe" en dergelijke, "bijvoorbeeld met het gebruik van pasfoto's", dan zou het dus wél kunnen.

Minister Van den Brink:
Helemaal mooi.

Mevrouw Van der Plas (BBB):
Dan verander ik de zin. Dan blijft de motie voor de rest in stand.

Minister Van den Brink:
Ja.

Mevrouw Van der Plas (BBB):
Dan ga ik de motie gewijzigd indienen.

De voorzitter:
Dan zien wij het gewijzigde voorstel graag tegemoet. In die vorm krijgt de motie oordeel Kamer.

De motie op stuk nr. 3543.

Minister Van den Brink:
De motie op stuk nr. 3543 van de heer Russcher en mevrouw Lammers wil ik oordeel Kamer geven. Er staan verschillende verzoeken in. De motie is strak geformuleerd binnen de geldende kaders. Ik geef deze motie dus oordeel Kamer.

De motie op stuk nr. 3544 van de heer Russcher moet ik dan wel weer ontraden, want u vraagt allerlei onderzoeken in systemen waarover wij in het openbaar vervoer niet beschikken. De relatie met de Spreidingswet zie ik ook niet. Dus om die reden ontraad ik de motie.

De voorzitter:
Dan de motie op stuk nr. 3545.

Minister Van den Brink:
Voor de motie op stuk nr. 3545 kom ik bij mevrouw Westerveld. Mijn appreciatie heeft iets van woorden nodig. Ik heb namelijk in het debat al gezegd dat we meer plekken nodig hebben dan alleen Ter Apel, omdat een en ander kwetsbaar is, ook met het Migratiepact, maar ik moet nu wel echt eerst naar het Migratiepact toewerken. Dus ik wil naar het Migratiepact toewerken met alles wat er in Ter Apel moet gebeuren en ik wil de kwetsbaarheden verminderen, maar ik wil niet op korte termijn aanmeldcentra verwezenlijken, die ook nog eens volwaardig moeten zijn. Dus ik zou de motie ontraden zoals die hier nu staat, maar ik ben er wel mee aan de slag om op meerdere plekken op de langere termijn hier iets voor te realiseren. De eerlijkheid gebiedt ook te zeggen dat er nogal wat opvangproblematiek is. Dat weet u. Ik ga de situatie eerst tot rust brengen, om parallel daaraan ook dit gesprek te voeren. Dus zoals het nu in de motie staat — ik doel dan op "op korte termijn" en "volwaardig" — moet ik 'm ontraden, maar mijn inzet is niet minder.

De voorzitter:
Een vervolgvraag.

Mevrouw Westerveld (GroenLinks-PvdA):
Ik weet best dat de minister druk is en dat hij niet alles meteen kan realiseren. Volgens mij ligt het dan ook een beetje aan de invulling van het begrip "korte termijn", dus aan hoe we dat lezen. Korte termijn kan over drie weken zijn. Dat vraag ik natuurlijk niet van de minister. Het kan ook zijn dat we hier op korte termijn wat meer over willen weten. Dus het is vooral bedoeld als een aansporing.

Minister Van den Brink:
Ik probeer zelf — ik ben benieuwd of dat mijn hele periode lukt — heel goed en strak de moties te appreciëren. Daar riep ik eigenlijk altijd iedereen toe op toen ik aan die kant van de Kamer zat. Dus op deze manier blijf ik 'm ontraden, maar ik blijf er wel mee aan de slag.

De voorzitter:
Dan de motie op stuk nr. 3546.

Minister Van den Brink:
Ik moet de motie op stuk nr. 3546 ontraden, omdat ik vanuit mijn verantwoordelijkheid burgemeesters niet op kan dragen geweldsbevoegdheden in te zetten.

De motie op stuk nr. 3547 ontraad ik ook, omdat die een suggestie doet over symptoombestrijding en het vooraan zetten van Nederlanders.

De voorzitter:
Ik dank de minister.

Minister Van den Brink:
Nee, sorry. Excuus.

De voorzitter:
U heeft nog een vraag.

Minister Van den Brink:
Ja, ik heb nog een vraag te beantwoorden van het CDA. Het zou toch levensgevaarlijk zijn als ik die zou vergeten als ik daar nog eens een keer terug zou willen komen.

De voorzitter:
Dat kan niet.

Minister Van den Brink:
U vraagt mij naar de inzet van het OM en hoe die inzichtelijk te maken is. Wij geven met de WODC-incidentenmonitor inzicht in de vervolging en de berechting van onder meer asielzoekers. Het onderdeel "lik op stuk" is daar geen vast onderdeel van, dus dat zou niet op die manier in beeld gebracht kunnen worden. Maar de incidentenmonitor van het WODC gaat ook over overlastgevende asielzoekers. In uw tweede vraag vraagt u om alles op alles te zetten met het OM om de capaciteit ook te blijven inzetten. Dat wil ik graag toezeggen. Dat is ook een onderwerp van het gesprek dat ik met de minister van Justitie en Veiligheid heb.

De voorzitter:
Ik dank de minister voor zijn aanwezigheid, de beantwoording van de gestelde vragen en de appreciaties van de ingediende moties. Daarmee zijn we aan het einde gekomen van dit tweeminutendebat.

De beraadslaging wordt gesloten.

De voorzitter:
Over de ingediende moties zal dinsdag worden gestemd.