Het voorstel gaat over een uitvoeringsbesluit om financiële steun beschikbaar te stellen aan Oekraïne. Concreet gaat het om een bedrag tot ongeveer 90 miljard euro voor de periode 2026–2027, bedoeld om Oekraïne te helpen essentiële uitgaven te blijven doen en financiële stabiliteit te behouden.

Een uitvoeringsbesluit is een juridisch instrument waarmee de EU de praktische uitvoering van eerder vastgestelde wetgeving of afspraken regelt. Het legt dus concreet vast hoe een maatregel wordt toegepast, bijvoorbeeld door bedragen, voorwaarden en procedures te bepalen.

In dit geval wordt de steun vormgegeven als een grote lening met specifieke voorwaarden. Zo wordt geregeld hoe en wanneer Oekraïne moet terugbetalen, waarbij rekening wordt gehouden met de uitzonderlijke omstandigheden waarin het land zich bevindt. Daarnaast wordt beschreven hoe de steun wordt vormgegeven als een grote lening met specifieke voorwaarden, die nauw aansluiten bij de economische en politieke situatie van Oekraïne. Dat betekent onder meer dat de uitbetaling in tranches kan plaatsvinden en gekoppeld kan worden aan bepaalde hervormingen of beleidsmaatregelen, zoals goed financieel beheer, transparantie en het versterken van instituties. Ook wordt rekening gehouden met de beperkte terugbetalingscapaciteit van Oekraïne op korte termijn, waardoor de looptijd lang kan zijn en terugbetaling pas later echt op gang hoeft te komen.

Wat betreft de organisatie van de financiering wordt in het voorstel uitgewerkt hoe de EU het geld op de kapitaalmarkt aantrekt en vervolgens doorleent aan Oekraïne. Daarbij speelt ook de vraag hoe risico’s worden afgedekt. In dat kader wordt gekeken naar bestaande EU-instrumenten en begrotingsmiddelen, maar ook naar mogelijke inzet van opbrengsten uit bevroren Russische tegoeden. Die opbrengsten zouden kunnen worden gebruikt om (een deel van) de kosten van de lening te dragen of als extra zekerheid te dienen, binnen de grenzen van het EU-recht en het internationaal recht.

Dit voorstel (COM(2026) 450) is een ontwerpbegrotingswijziging van de Europese Unie, specifiek een draft amending budget nr. 1 voor 2026. Het gaat dus niet om nieuw beleid, maar om het aanpassen van de bestaande EU-begroting voor 2026.

Concreet regelt het voorstel dat het begrotingsoverschot van het jaar 2025 wordt verwerkt (“ingeschreven”) in de begroting van 2026. Zo’n overschot ontstaat wanneer er in een jaar minder is uitgegeven of meer is ontvangen dan vooraf begroot.

De kern is dat dit overschot vervolgens wordt gebruikt om de begroting van 2026 aan te passen, meestal door de bijdragen van lidstaten te verlagen, of extra ruimte te creëren voor uitgaven binnen de bestaande begroting.

Kortom: het document zorgt ervoor dat het positieve saldo van 2025 formeel wordt meegenomen en verwerkt in de EU-begroting van 2026, zodat de cijfers weer kloppen en de financiering correct wordt verdeeld.

Lidstaten mogen hun herstel- en veerkrachtplannen aanpassen als maatregelen door “objectieve omstandigheden” niet meer haalbaar zijn of zij alternatieven aandragen die in dezelfde mate de doelstelling bevorderen tegen lagere (administratieve) lasten hebben. De Commissie heeft het wijzigingsverzoek van Denemarken positief beoordeeld en de Ecofinraad moet de gewijzigde plannen vervolgens nog formeel met gekwalificeerde meerderheid goedkeuren.

Op 2 maart 2026 heeft Denemarken bij de Commissie een voorstel tot wijziging van het uitvoeringsbesluit van de Raad van 13 juli 2021 ingediend, aangezien het herstel- en veerkrachtplan vanwege omstandigheden deels niet langer te verwezenlijken is. De wijzigingen van het herstel- en veerkrachtplan die Denemarken op grond van objectieve omstandigheden heeft ingediend, hebben betrekking op 12 maatregelen. De financiële contributie blijft onveranderd.

Dit voorstel is een Raadsbesluit waarin de Europese Commissie vastlegt welk standpunt de EU moet innemen in een internationale context, namelijk binnen technische comité van de Werelddouaneorganisatie.

Het gaat daarbij om regels rond douanewaarde en oorsprong van goederen. Die comité neemt regelmatig niet-bindende maar wel invloedrijke instrumenten aan, zoals adviezen, richtsnoeren en toelichtingen over hoe je de waarde van ingevoerde goederen bepaalt en hoe je vaststelt uit welk land producten afkomstig zijn.

In het voorstel wordt geregeld dat de EU een gezamenlijk en vooraf bepaald standpunt inneemt wanneer zulke besluiten daar worden besproken en vastgesteld. Dat is nodig omdat deze internationale interpretaties direct invloed kunnen hebben op hoe EU-douaneregels worden toegepast in de praktijk.

De gezamenlijke standpunten die hier worden benoemd zijn:

• Instemmen met (of geen bezwaar maken tegen) de voorgestelde interpretaties van regels over douanewaarde en oorsprong, voor zover die in lijn zijn met het bestaande EU-recht (zoals het Douanewetboek van de Unie);

• ervoor zorgen dat de internationale richtsnoeren consistent zijn met de EU-praktijk, zodat er geen tegenstrijdigheden ontstaan tussen internationale en Europese toepassing;

• en alle lidstaten verplichten om datzelfde standpunt uit te dragen in de betreffende comité, zodat de EU als één blok optreedt.