Antwoord op vragen van het lid Van Duijvenvoorde over door de politie georganiseerde iftarbijeenkomsten
Antwoord schriftelijke vragen
Nummer: 2026D25911, datum: 2026-05-29, bijgewerkt: 2026-06-01 08:38, versie: 2 (versie 1)
Directe link naar document (.docx), link naar pagina op de Tweede Kamer site.
Gerelateerde personen:- Eerste ondertekenaar: D.M. van Weel, minister van Justitie en Veiligheid
Onderdeel van zaak 2026Z05346:
- Gericht aan: D.M. van Weel, minister van Justitie en Veiligheid
- Voortouwcommissie: TK
Preview document (🔗 origineel)
AH 2074
Antwoord van minister Van Weel (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 29 mei 2026)
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025-2026, nr. 1555
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van berichten en op sociale media verspreide video’s waaruit blijkt dat op verschillende locaties iftarbijeenkomsten zijn georganiseerd of gefaciliteerd door de politie, onder meer in of bij politiebureaus, waarbij ook de islamitische gebedsoproep (azan) te horen is?
Antwoord op vraag 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het dat er op of bij meerdere politiebureaus iftarbijeenkomsten hebben plaatsgevonden die door of met medewerking van de politie zijn georganiseerd of gefaciliteerd? Zo ja, om welke locaties, data en gelegenheden ging het?
Antwoord op vraag 2
Het optreden van de politie moet passen binnen de kaders van de rechtsstaat en neutraal zijn. Dat betekent dat zij onder diensttijd en in uniform niet actief deelnemen aan religieuze uitingen zoals bidden, zingen en reciteren. Het is belangrijk dat de politie in nauwe verbinding staat met de samenleving. Dit doet de politie onder andere om begrip tussen de politie en verschillende doelgroepen in de samenleving te bevorderen, en om toegankelijk te blijven als organisatie, het vertrouwen te versterken, bij te dragen aan bevordering van sociale cohesie, contacten op te bouwen en preventief signalen op te pikken. Dit zijn belangrijke elementen van gebiedsgebonden politiewerk en dragen bij aan de legitimiteit en effectiviteit van de politieorganisatie.
Deelname aan en het faciliteren van gemeenschapsactiviteiten kan een bijdrage leveren aan bovenstaande. Bijvoorbeeld als het gaat om religieuze vieringen zoals een paasontbijt, kerstdiner of een maaltijd om het vasten te verbreken. Vaak gebeurt dit op uitnodiging van lokale partners om de onderlinge verbinding te versterken.
Vraag 3
Klopt het dat in het in de video getoonde geval sprake was van een iftarbijeenkomst waarbij de azan werd voorgedragen in aanwezigheid van politieagenten in uniform? Zo ja, wie was verantwoordelijk voor de organisatie en op basis van welke overwegingen is besloten deze bijeenkomst te houden?
Antwoord op vraag 3
Tijdens deze bijeenkomsten is het mogelijk dat er religieuze uitingen worden gedaan door aanwezigen.
Voor de politie geldt dat de politie de neutraliteit behoudt door onder diensttijd en in uniform niet actief deel te nemen aan religieuze uitingen zoals bidden, zingen en reciteren. Optreden van de politie moet passen binnen de kaders van de rechtsstaat en neutraal zijn.
Vraag 4
Acht u het passend dat in of bij politiebureaus expliciete religieuze uitingen of rituelen plaatsvinden die behoren tot één specifieke godsdienst, terwijl de politie een neutrale vertegenwoordiger van de rechtsstaat behoort te zijn?
Antwoord op vraag 4
De politie neemt deel aan bijeenkomsten in het teken van betekenisvolle dagen, of faciliteert en organiseert deze zelf. Dit wordt onder andere gedaan tijdens verschillende religieuze dagen of periodes, zoals Kerst, Pasen, Chanoeka, het Poerimfeest, en Holi Phagwa. Hierbij wordt geen specifiek onderscheid gemaakt en wordt gestreefd naar een goede mix van betekenisvolle dagen.1 Los van religieuze dagen of periodes maakt de politie ook op andere momenten en manieren contact met burgers. In verschillende contexten sluit de politie aan bij uiteenlopende maatschappelijke activiteiten, zoals buurtbijeenkomsten, herdenkingen en culturele evenementen. De gekozen vorm verschilt per gemeenschap maar de insteek is altijd vanuit maatschappelijke betrokkenheid en verbinding, niet vanuit een ideologie of een religie.
Vraag 5
Zijn er binnen de politie richtlijnen of protocollen voor het organiseren of faciliteren van religieuze bijeenkomsten, zoals iftarmaaltijden, gebedsmomenten of andere religieuze activiteiten, in politiegebouwen of tijdens politiegerelateerde evenementen? Zo ja, kunt u deze met de Kamer delen?
Antwoord op vraag 5
De politie handelt op basis van de Grondwet en de belangrijkste waarden van onze democratische rechtsstaat. De politie vertegenwoordigt de wet in een seculiere rechtsstaat, waar religie en staat gescheiden zijn. Een geüniformeerde agent is een bijzondere vertegenwoordiger van de overheid. De rol van de politie in onze democratische rechtsstaat is namelijk essentieel en de aanwending van bevoegdheden van de politie en de inzet van geweldsmiddelen kunnen diep ingrijpen op de (grond)rechten van burgers. Dit brengt een grote verantwoordelijkheid met zich mee en vereist een neutrale uitstraling. Om die reden moet elk vermoeden van aantasting van die neutrale uitstraling worden vermeden. De beroeps- en gedragscode is hierbij leidend. De korpsleiding ziet toe op de neutraliteit en op de juiste interpretatie en uitvoering van deze beroeps- en gedragscode.
Ik heb uw Kamer toegezegd met de korpsleiding in gesprek te gaan zodat deelname aan evenementen niet kan leiden tot (de schijn van) aantasting van de neutraliteit of het gezag van de politie. Over de uitkomsten van dit gesprek wordt uw Kamer geïnformeerd in het tweede halfjaarbericht.
Vraag 6
Worden bij dergelijke bijeenkomsten politiecapaciteit, werktijd, faciliteiten of andere publieke middelen ingezet? Zo ja, kunt u inzicht geven in de aard en omvang van deze inzet?
Antwoord op vraag 6
Maatschappelijke verbinding is een belangrijke randvoorwaarde voor goed en effectief politiewerk. Alle hierop gerichte activiteiten zijn ingebed in de structuur van de organisatie en geborgd in het beheersplan en de begroting. De politie-eenheden financieren deze bijeenkomsten binnen de reguliere middelen en vanuit verschillende budgetten, waaronder het GGP-budget, individuele teambudgetten of programma’s zoals Politie voor iedereen en het Netwerk Divers Vakmanschap. De politie houdt geen landelijke registratie bij van afzonderlijke maatschappelijke bijeenkomsten.
Vraag 7
Zijn er ook voorbeelden bekend waarbij andere religieuze tradities - zoals christelijke, joodse of andere religieuze bijeenkomsten of rituelen - op vergelijkbare wijze door of met medewerking van de politie in politiegebouwen zijn georganiseerd of gefaciliteerd?
Antwoord op vraag 7
Ja, dit wordt ook gedaan tijdens verschillende betekenisvolle dagen die o.a. terug te voeren zijn op een geloofsovertuiging zoals Kerst, Pasen, Chanoeka, het Poerimfeest en Holi Phagwa. Hierbij wordt geen specifiek onderscheid gemaakt en wordt gestreefd naar een goede mix van betekenisvolle dagen.
Vraag 8
Hoe verhoudt het faciliteren van expliciet religieuze activiteiten zich volgens u tot de vereiste neutraliteit van de politie als overheidsinstelling?
Vraag 9
Deelt u de zorg dat het faciliteren van expliciet religieuze activiteiten door de politie het beeld kan wekken dat de politie zich met een specifieke religie identificeert, en dat dit het vertrouwen in de neutraliteit en onpartijdigheid van de politie bij delen van de samenleving kan ondermijnen? Kunt u uw antwoord toelichten?
Vraag 10
Acht u het wenselijk dat politieagenten in uniform aanwezig zijn bij of deelnemen aan religieuze rituelen of oproepen, zoals het voordragen van de azan, in de context van een door of met medewerking van de politie georganiseerde bijeenkomst?
Antwoord op vragen 8, 9 en 10
Ik herken het beeld dat de politie zich identificeert met een specifieke religie niet. Zoals ik heb aangegeven in mijn antwoord op vraag vier is deelname van de politie aan maatschappelijke ontmoetingen of het organiseren ervan, geen ideologische keuze, maar onderdeel van goed en professioneel politiewerk. Om die reden neemt de politie deel aan verschillende bijeenkomsten in het teken van betekenisvolle dagen, onder andere dagen met een religieuze achtergrond. De politie bepaalt zelf aan welke dagen specifiek aandacht wordt besteed. Hierbij wordt geen onderscheid gemaakt en wordt gestreefd naar een goede mix van betekenisvolle dagen.2 Tijdens deze bijeenkomsten is het mogelijk dat er religieuze uitingen worden gedaan door aanwezigen.
Voor de politie geldt dat de politie de neutraliteit behoudt door onder diensttijd en in uniform niet actief deel te nemen aan religieuze uitingen zoals bidden, zingen en reciteren. Optreden van de politie moet passen binnen de kaders van de rechtsstaat en neutraal zijn.
Vraag 11
Bent u bereid te bezien of nadere richtlijnen nodig zijn om te waarborgen dat politiegebouwen en politieactiviteiten een levensbeschouwelijk neutraal karakter behouden?
Antwoord op vraag 11
Ik heb uw Kamer toegezegd met de korpsleiding in gesprek te gaan om te waarborgen dat deelname aan evenementen niet leidt tot (de schijn van) aantasting van de neutraliteit of het gezag van de politie. In dit gesprek zal ik tevens uw vraag betrekken. Over de uitkomsten van dit gesprek wordt uw Kamer geïnformeerd in het tweede halfjaarbericht.
Vraag 12
Is er bekend in hoeverre er onder politieagenten draagvlak bestaat voor het organiseren of faciliteren van religieuze bijeenkomsten, zoals iftarbijeenkomsten, in of bij politiebureaus? Zo ja, wat zijn de uitkomsten daarvan?
Vraag 13
Hoe wordt binnen de politie omgegaan met politieagenten die zich levensbeschouwelijk neutraal willen opstellen en daarom niet willen deelnemen aan religieuze bijeenkomsten of rituelen, zoals iftarbijeenkomsten of het bijwonen van religieuze oproepen? Wordt het weigeren van deelname formeel en informeel volledig geaccepteerd?
Vraag 14
Kunt u aangeven of er binnen de politie signalen, meldingen of klachten bekend zijn van politieagenten die zich onder druk gezet, ongemakkelijk of bezwaard hebben gevoeld door het organiseren van religieuze bijeenkomsten in of bij politiebureaus?
Vraag 15
Zijn er binnen de politie interne discussies, spanningen, ergernissen of vormen van weerstand bekend onder medewerkers met betrekking tot het organiseren of faciliteren van religieuze bijeenkomsten, zoals iftarbijeenkomsten, door of met medewerking van de politie?
Antwoord op vragen 12, 13, 14 en 15
Zoals ik heb aangegeven is het bevorderen van de sociale cohesie en het creëren van begrip tussen de politie en verschillende doelgroepen in de samenleving, onderdeel van goed politiewerk. Er zijn bij mij geen signalen bekend van ongewenste druk of weerstand bij medewerkers over deelname aan activiteiten die bovengenoemd doel dienen. Deze deelname gebeurt vrijwillig en het staat medewerkers vrij om hierin een andere keuze te maken.