Preview document (🔗 origineel)

---

33529 Gaswinning

Nr. 1383 Brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 25 augustus 2026

Afgelopen vrijdag werden we weer opgeschrikt door een aardbeving bij Zandeweer. Bevingen waarvan we weten dat ze kunnen blijven voorkomen, maar die ons ook elke keer onaangenaam verrassen. Een beving die bij de bewoners in Groningen weer keihard binnenkomt. Het maakt ook opnieuw duidelijk hoe belangrijk de voortgang van de versterkingsoperatie is. Daarom valt het dilemma dat ik in deze brief schets mij des te zwaarder. Met deze brief informeer ik uw Kamer over de inzet van zelfstandigen bij de Nationaal Coördinator Groningen (NCG), de toepassing van de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) en de mogelijke gevolgen daarvan voor de voortgang van de versterkingsoperatie.

Externe inhuur NCG

NCG werkt met een combinatie van vaste medewerkers en externe capaciteit. De inzet van zelfstandigen is mede noodzakelijk vanwege de omvang en tijdelijke aard van de versterkingsoperatie, specialistische kennis en schaarste op de arbeidsmarkt. Eind 2024 is de inzet van zelfstandigen bij NCG doorgelicht en zijn er maatregelen genomen om het risico op schijnzelfstandigheid te voorkomen. Toen was de conclusie dat deze maatregelen voldoende waren.

Een aanvullende controle begin 2026 heeft geleid tot een negatiever beeld, waarna na nader onderzoek bij ruim 200 zelfstandigen sprake is van een risico op schijnzelfstandigheid. Dit risico wil ik mitigeren. NCG neemt daarom aanvullende maatregelen om zoveel mogelijk kennis en capaciteit te behouden. Voor nieuwe inhuuropdrachten is de toetsing per 1 juli 2026 aangescherpt.

Gevolgen voor de versterking

Dit plaatst mij voor een dilemma. Enerzijds moeten BZK en NCG voldoen aan de geldende wet- en regelgeving rond de inzet van zelfstandigen. Anderzijds heeft het Rijk de verantwoordelijkheid om de continuïteit van de versterkingsoperatie te waarborgen en te voorkomen dat bewoners opnieuw met vertraging en onzekerheid worden geconfronteerd. Juist in Groningen, waar veel bewoners al lange tijd wachten op duidelijkheid en herstel, weegt die verantwoordelijkheid zwaar.

Deze twee opdrachten moeten daarom in samenhang worden uitgevoerd. Daarbij is het uitgangspunt dat risico’s op schijnzelfstandigheid wordt gemitigeerd, terwijl tegelijkertijd nadelige gevolgen voor de voortgang van de versterking en voor bewoners zoveel mogelijk worden voorkomen. Waar spanning tussen beide doelen ontstaat, worden tempo, prioritering en overgang zorgvuldig gewogen.

NCG zet in op maximale mitigatie van het risico op schijnzelfstandigheid met de intentie om de zelfstandigen te behouden. NCG heeft daarvoor onderzocht welke passende oplossingen mogelijk zijn, bijvoorbeeld indiensttreding, detachering, aanpassing van de aansturing of waar mogelijk het omzetten van de opdracht naar een resultaatgerichte opdracht. Daarbij zijn en worden ervaringen van andere overheidsorganisaties benut. De komende periode voert NCG gesprekken met de zelfstandigen waarbij gekeken wordt of een passende oplossing kan worden gevonden.

De gevolgen voor de versterking hangen af van het aantal zelfstandigen met verhoogd risico op schijnzelfstandigheid, dat op andere wijzen kan worden behouden. Deze zelfstandigen werken vaak in het hart van de operatie. Zij zijn betrokken bij de versterking van enkele honderden woningen. De betrokkenheid van hen bij bewoners en de voortgang van de operatie zijn het startpunt van het gesprek vanuit de NCG. Als er geen passende oplossing gevonden wordt met de zelfstandigen, dan heeft dit gevolgen voor lopende versterkingen en voor de huidige planning van de versterkingsoperatie. De NCG stelt daarom alles in het werk om de continuïteit van de versterkingsoperatie en de zorg voor bewoners zo goed mogelijk te borgen. Regionale partijen en uw Kamer worden hierover de komende periode periodiek geïnformeerd.

De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

P.E. Heerma

Bijlagen

Volgnummer	Naam	Classificatie
1	Beslisnota inzet zelfstandigen bij NCG