Antwoord op vragen van het lid Mohandis over het bericht "Kinderen moeten lang wachten voor ze op zwemles kunnen. 'Als van uitstel maar geen afstel komt"
Antwoord schriftelijke vragen
Nummer: 2026D53283, datum: 2026-10-27, bijgewerkt: 2026-10-27 14:35, versie: 2 (versie 1)
Directe link naar document (.docx), link naar officiele pagina op de Tweede Kamer site.
Gerelateerde personen:- Eerste ondertekenaar: W.R.C. Sterk, minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport (Ooit CDA kamerlid)
Onderdeel van zaak 2026Z21933:
- Gericht aan: W.R.C. Sterk, minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport
- Voortouwcommissie: TK
Preview document (🔗 origineel)
AH 472
Antwoord van minister Sterk (Langdurige Zorg, Jeugd en Sport) (ontvangen 27 oktober 2026)
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht 'Kinderen moeten lang wachten voor ze op zwemles kunnen. ’Als van uitstel maar geen afstel komt’' en wat is uw reactie daarop?1
Antwoord vraag 1
Ja, ik heb het bericht gelezen. Net als de Nationale Raad Zwemveiligheid hoop ik vanzelfsprekend ook dat van uitstel geen afstel komt als het gaat om leren zwemmen. Gelukkig heb ik nog geen signalen ontvangen dat dit het geval is. Het diplomabezit is volgens de meest recente cijfers van het Mulier Instituut stabiel of zelfs licht stijgend2. De onderzoekers rapporteerden dat in de periode 2020-2024 94 procent van de kinderen de basisschool verliet met één of meer zwemdiploma’s. In dezelfde periode steeg het aandeel kinderen met een A-, B- en C-diploma van 31 naar 38 procent.
Vraag 2
Deelt u de mening dat zeven maanden wachttijd voor zwemles te lang is? Zo ja, wat is volgens u een acceptabele wachttijd? Zo nee, waarom niet?
Antwoord vraag 2
Het is niet aan mij om te beoordelen wat een passende wachttijd voor zwemles is. Zwemles is de verantwoordelijkheid van de ouders en wordt aangeboden en afgenomen in een vrije markt.
In de Kamerbrief Aanpak wachtlijsten zwemles en landelijk dekkend aanbod3 gaf mijn voorganger al aan dat een beperkte wachttijd voor zwemles wel bijdraagt aan een efficiënt en kosteneffectief stelsel van zwemlessen. Dit komt omdat wachtlijsten aanbieders helpen zwemlessen efficiënt in te richten. Dankzij een wachtlijst is het voor een aanbieder mogelijk om een realistisch rooster te maken voor instructeurs en te huren badwater, waarmee door optimale bezetting de zwemles ook betaalbaar blijft.
Ouders houden bovendien bij aanmelding van hun kinderen rekening met de bestaande wachttijden. Hoewel kinderen soms later dan gewenst hun diploma halen, leidt uitstel eigenlijk zelden tot nooit tot afstel gezien ook het hoge percentage kinderen met een zwemdiploma. Zie het antwoord op vraag 1.
Vraag 3
Hoe kijkt u aan tegen de vrees van de Nationale Raad Zwemveiligheid dat de diploma-ongelijkheid verder toeneemt?
Antwoord vraag 3
Die vrees kan ik me goed voorstellen. In de eerdergenoemde factsheet over zwemveiligheid van het Mulier Instituut komt de kloof in diplomabezit tussen verschillende bevolkingsgroepen aan bod.
Vraag 4
Hoe gaat u voorkomen dat de portemonnee van de ouders van de kinderen gaat bepalen hoe lang deze kinderen moeten wachten voordat ze op zwemles kunnen?
Antwoord vraag 4
Wanneer ouders onvoldoende financiële middelen hebben om zwemles voor hun kinderen te betalen, kunnen zij een beroep doen op verschillende ondersteuningsmogelijkheden. In de afgelopen jaren werden via het Jeugdfonds Sport en Cultuur jaarlijks ongeveer 20.000 kinderen geholpen bij de financiering van zwemles.
Jaarlijks draagt VWS ongeveer 340.000 euro bij aan het Jeugdfonds Sport en Cultuur, specifiek voor de ondersteuning van kinderen die geen zwemdiploma kunnen halen. In 2025 en 2026 jaren werd daar incidenteel 400.000 en 500.000 euro aan toegevoegd op verzoek van uw Kamer. In aanvulling op deze incidentele toevoegingen is dit jaar nog eens 500.000 euro toegevoegd aan de subsidie van het Jeugdfonds Sport en Cultuur.
Zoals ik verwoordde bij het antwoord op vraag 2 zie ik voor mijzelf geen rol om de lengte van de wachtlijst voor zwemles te beoordelen of te beïnvloeden.
Vraag 5
Kunt u een overzicht geven van alle zwembaden die de afgelopen vijf jaar zijn gesloten?
Antwoord vraag 5
In de Kamerbrief Verzamelbrief Sport en Bewegen 20254 stuurde mijn voorganger uw Kamer een overzicht van de ontwikkeling van zwembaden en badwater tussen 2013 en 2024. Daarin stond dat er in 2024 621 openbare zwembaden in Nederland zijn. Dit zijn er 39 minder dan in 2013. In deze periode zijn 66 zwembaden gesloten en 27 nieuwe zwembaden (exclusief herbouw) gerealiseerd.
Op dit moment zijn geen nadere cijfers beschikbaar over de gewenste periode over de opening en sluiting van zwembaden.
Vraag 6
Kunt u een overzicht geven van alle zwembaden die de afgelopen vijf jaar zijn geopend?
Antwoord vraag 6
Zie het antwoord op vraag 5.
Vraag 7
Hoe kijkt u aan tegen de dalende trend in het aantal vierkante meters zwembad met het oog op deze lange wachttijden?
Antwoord vraag 7
Vanzelfsprekend is voldoende badwater belangrijk voor het (blijven) aanbieden van zwemles. Bij een afnemende beschikbaarheid wordt van zwembadexploitanten en zwemlesaanbieders gevraagd om efficiënt met het badwater om te gaan. Mogelijk lukt dit, want de daling van het aantal openbare zwembaden tussen 2013 en 2024 (-39) lijkt geen stijging te veroorzaken onder het aandeel kinderen zonder een zwemdiploma in dezelfde periode (12% in 2014; 14% in 2024).
Vraag 8
Bent u van mening dat de Aanpak wachtlijsten zwemles en landelijk dekkend aanbod5 heeft gewerkt, gezien het feit dat er nog steeds zulke lange wachttijden zijn?
Antwoord vraag 8
Het is duidelijk dat nog altijd wachtlijsten bestaan voor het volgen van zwemles en dat deze op sommige plekken ook kunnen oplopen. Ik beoordeel de genomen maatregelen niet op de lengte van de wachttijd, maar op het aandeel kinderen dat één of meer zwemdiploma’s heeft gehaald. Ik laat daarom periodiek het aandeel zwemdiploma’s in kaart brengen, en niet de (gemiddelde) lengte van de wachtlijst om zwemles te volgen.
In mijn antwoord van vraag 1 ging ik in op de ontwikkeling van het diplomabezit onder kinderen. Daarbij gaf ik aan dat in de periode na de coronapandemie 94 procent van de kinderen de basisschool verlaat met één of meer zwemdiploma’s. En in diezelfde periode steeg het aandeel kinderen met het A-, B- en C-diploma.
Vraag 9
Kunnen deze vragen worden beantwoord voordat het wetgevingsoverleg Begrotingsonderdeel Sport op 2 november 2026 plaatsvindt?
Antwoord vraag 9
Ja.
Trouw, 8 oktober 2026, 'Kinderen moeten lang wachten voor ze op zwemles kunnen. ‘Als van uitstel maar geen afstel komt.’'↩︎
Mulier Instituut (2025). Factsheet. Zwemvaardigheid 2024. Inzicht in het zwemdiplomabezit van kinderen van 6 tot en met 12 jaar.↩︎
Kamerstukken II 2022/23, 36 200-XVI, nr. 156.↩︎
Kamerstukken II, 2025/26, 30 234, nr. 434.↩︎
Kamerstukken II 2022/23, 36 200-XVI, nr. 156.↩︎