Beknopte toelichting verdragswijzigingen
Bijlage
Nummer: 2026D58898, datum: 2026-11-18, bijgewerkt: 2026-11-18 12:49, versie: 1
Directe link naar document (.docx), link naar officiele pagina op de Tweede Kamer site.
Bijlage bij: Wijzigingen van Bijlage A bij het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen; Genève, 9 mei 2025 (2026D58897)
Preview document (🔗 origineel)
Bijlage
Trb. 2026, 7:
SC-12/14: de opname van UV-328 (een uv-stabilisator), en
Trb. 2026, 52:
SC-12/9: de vermelding van chloorpyrifos (een insecticide)
SC-12/10: de vermelding van gechloreerde paraffines met middellange keten (MCCP's)
SC-12/12: de vermelding van perfluorcarbonzuren met lange keten, de zouten daarvan en aanverwante verbindingen (LC-PFCA's)
Beknopte toelichting verdragswijzigingen
De betreffende wijzigingen van Bijlage A bij het op 22 mei 2001 tot stand gekomen Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen zijn bij de besluiten SC-12/9, SC-12/10, SC-12/12 en SC-12/14 door de Conferentie van Partijen aangenomen op 9 mei 2025.
Voor de stoffen die in Bijlage A van het verdrag zijn vermeld geldt op basis van artikel 3 een verbod voor de productie en het gebruik overeenkomstig de bepalingen van die bijlage. Ook geldt daarvoor een verbod op de invoer en uitvoer.
Specifieke vrijstellingen voor stoffen in het kader van het verdrag gelden in principe voor vijf jaar en vervallen daarna automatisch. Als een verdragspartij gebruik wil maken van de uitzondering moet dit vooraf geregistreerd worden bij de verdragsorganisatie in het register van specifieke uitzonderingen dat op de website van de verdragsorganisatie wordt gepubliceerd. Een vrijstelling kan na de periode van vijf jaar verlengd worden op verzoek van een partij waarvoor de uitzondering geldt en als de conferentie van partijen daartoe besluit. Een verdragspartij kan overigens ook vooraf aangeven dat de vrijstelling voor een kortere duur wordt aangevraagd. Ook kan een verdragspartij verzoeken om intrekking van de voor die partij geldende vrijstelling als deze niet meer nodig is. Voor sommige chemische stoffen of toepassingen worden afwijkende termijnen afgesproken. Als er geen verdragspartijen meer zijn die gebruik maken van de specifieke uitzondering vervalt deze. Zo biedt het systeem van specifieke uitzonderingen een overgangsmechanisme voor die verdragspartijen die op het moment dat de Conferentie van verdragspartijen besluit tot een verbod op de productie en het gebruik van een bepaalde stof nog niet aan die verplichting kunnen voldoen omdat ze de stof nog nodig hebben. Zo krijgen landen extra tijd om over te stappen op veilige alternatieven zonder dat dit direct tot grote economische of maatschappelijke impact leidt.
Bovengenoemde besluiten tot wijzigingen van het Verdrag van Stockholm zijn op 9 oktober 2026 in werking getreden. De verdragswijzigingen worden via gedelegeerde handelingen geïmplementeerd in de POP-verordening (EU) 2019/1021 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende persistente organische verontreinigende stoffen. De verordening heeft rechtstreekse werking in de lidstaten.
Chloorpyrifos
De stof chloorpyrifos wordt nieuw toegevoegd aan Bijlage A bij het verdrag met specifieke uitzonderingen. De productie en het gebruik worden uitgebannen behalve voor die verdragspartijen die het verdragssecretariaat in kennis hebben gesteld van hun voornemen deze stof te produceren en/of te gebruiken in overeenstemming met artikel 4 van het Verdrag. Chloorpyrifos wordt gebruikt als insecticide. Er is een lijst met gewassen vermeld waarvoor het verbod op het gebruik mag worden uitgezonderd als partijen aan het verdragssecretariaat hebben gemeld gebruik te willen maken van de uitzondering.
Het gebruik van chloorpyrifos als werkzame stof in gewasbeschermingsmiddelen en biociden is in de Europese Unie niet goedgekeurd. De Europese Unie maakt geen gebruik van de specifieke uitzonderingen in het kader van het verdrag. De Europese implementatieregelgeving is op 30 september 2026 van kracht geworden.
Gechloreerde paraffines met middellange keten (MCCP’s)
Gechloreerde paraffines met koolstofketenlengten van C14 tot en met C17 en chloreringsniveaus van 45 gewichtsprocent of meer worden met specifieke uitzonderingen vermeld in Bijlage A bij het verdrag. MCCP’s werden gebruikt als vlamvertragers en weekmakers in plastics (zoals PVC) en rubber. De uitzonderingen betreffen vooral toepassingen in de bouw, industriële productie, transport, medische apparatuur, lucht- en ruimtevaart en defensie.
Voor metaalbewerkingsvloeistoffen is bepaald dat - uitsluitend voor professionele of industriële toepassingen met opvangsystemen bij zware metaalbewerkingsprocessen - de uitzondering beschikbaar is tot 2036. Voor rubberpolymeren in reparatie- en vervangingsonderdelen kan indien MCCP’s oorspronkelijk al in het betreffende product zijn gebruikt, een uitzondering gelden tot aan het einde van de levensduur van het product of tot 2041, afhankelijk van welke datum eerder is. Voor bepaalde toepassingen voor defensie en ruimtevaart gelden uitzonderingen tot 2041 of tot het einde van de levensduur van het materieel.
De EU implementatieregelgeving treedt in werking op 16 december 2026.
Langketenige perfluorcarbonzuren, de zouten daarvan en aanverwante verbindingen (LC-PFCA’s)
Perfluorcarbonzuren met lange ketens, de zouten daarvan en aanverwante verbindingen, worden met specifieke uitzonderingen vermeld in Bijlage A bij het verdrag. Specifieke uitzonderingen voor de productie en het gebruik zijn beperkt tot de toepassingen als halfgeleiders ontworpen voor vervangingsonderdelen voor vaartuigen met verbrandingsmotor, en vervangingsonderdelen voor motorvoertuigen die niet langer op grote schaal worden geproduceerd; dit geldt voor alle voertuigen op het land, zoals auto’s, motorfietsen, landbouw- en bouwvoertuigen en industriële vrachtwagens. Toepassingen omvatten halfgeleiders, coatings, kabels, elektronica, motoren en toepassingen onder de motorkap, modules, hydraulische systeemcomponenten en relaisassemblages.
De specifieke uitzonderingen kunnen beschikbaar zijn tot het einde van de levensduur van de te repareren voorwerpen of tot 2041, als dat eerder is.
De EU-implementatieregelgeving treedt in werking op 16 december 2026.
UV-328
De wijziging betreft de toevoeging van een nieuwe specifieke uitzondering in Bijlage A bij het verdrag in de bestaande vermelding van de stof UV-328 voor het gebruik in bepaalde toepassingen in luchtvaartuigen tot en met 31 december 2030. Het gaat om het gebruik van waterdichte tape voor isolatiedekens en vloeren, polyurethaanlijm en polyamide-lijm, en polyurethaancoatings, voor structurele, mechanische, inwendige en elektrische assemblages en nood-, voortstuwings-, klimaatbeheersings- en vluchtregelsystemen. UV-328 wordt gebruikt om oppervlakken tegen verkleuring en afbraak door UV-licht te beschermen.
De Europese Unie heeft er vooralsnog voor gekozen af te zien van de wijziging die ziet op de vermelding van UV-328 met specifieke uitzonderingen in Bijlage A bij het verdrag waarbij een uitzondering wordt bewerkstelligd voor het gebruik van UV-328 in civiele en militaire vliegtuigen tot eind 2030. Op basis van de geldende EU-regelgeving mag de stof in de EU niet worden gebruikt maar mag deze nog wel worden geïmporteerd in producten. Om zich te kunnen aanmelden voor deze specifieke uitzondering die betrekking heeft op UV-328 dient eerst de EU-implementatieregelgeving aangepast te worden door daarin strengere uitzonderingen op te nemen.