Verslag houdende een lijst van vragen en antwoorden
Vaststelling van de begrotingsstaat van het Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027
Verslag houdende een lijst van vragen en antwoorden
Nummer: 2026D49927, datum: 2026-10-09, bijgewerkt: 2026-10-27 15:56, versie: 2 (versie 1)
Directe link naar document (.docx), link naar officiele pagina op de Tweede Kamer site.
Gerelateerde personen:- Eerste ondertekenaar: W.P.J. van Eijk, voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken (VVD)
- Mede ondertekenaar: H.W. Krijger, adjunct-griffier
Onderdeel van kamerstukdossier 37020 L-4 Vaststelling van de begrotingsstaat van het Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027.
Onderdeel van zaak 2026Z17076:
- Voortouwcommissie: vaste commissie voor Economische Zaken
- Stemmingen en besluiten:
- 2026-11-03 16:45 ⇒ Reeds betrokken bij de behandeling van de begroting Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027 (37020-L). (Besluit)
- 2026-10-14 21:15 ⇒ Behandeling wordt voortgezet. (Besluit)
- 2026-10-06 16:45 ⇒ Ter informatie. (Besluit)
- 2026-09-24 14:00 ⇒ Inbreng geleverd. (Besluit)
- 2026-09-22 16:45 ⇒ Inbrengdatum voor het stellen van feitelijke vragen t.b.v. het verslag reeds vastgesteld op 24 september 2026. (Besluit)
- 2026-09-16 15:20 ⇒ Rondgezonden en gepubliceerd. (Besluit)
- 2026-09-16 15:20 ⇒ In handen gesteld van de vaste commissie voor Economische Zaken (Besluit)
Onderdeel van zaak 2026Z21680:
- Voortouwcommissie: vaste commissie voor Economische Zaken
- Stemmingen en besluiten:
- 2026-11-03 16:45 ⇒ Reeds betrokken bij de behandeling van de begroting Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027 (37020-L). (Besluit)
- 2026-10-27 15:45 ⇒ Rondgezonden en gepubliceerd. (Besluit)
- 2026-09-16 15:20: Aanvang middagvergadering: Regeling van werkzaamheden (Regeling van werkzaamheden), TK
- 2026-09-22 16:45: Procedurevergadering commissie Economische Zaken (Procedurevergadering), vaste commissie voor Economische Zaken
- 2026-09-24 14:00: Vaststelling van de begrotingsstaat van het Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027 (Inbreng feitelijke vragen), vaste commissie voor Economische Zaken
- 2026-10-06 16:45: Procedurevergadering commissie Economische Zaken (Procedurevergadering), vaste commissie voor Economische Zaken
- 2026-10-14 21:15: Begroting Economische Zaken (37020-XIII) 1e TK (Plenair debat (wetgeving)), TK
- 2026-10-27 15:45: Regeling van werkzaamheden (Regeling van werkzaamheden), TK
- 2026-11-03 16:45: Procedurevergadering commissie Economische Zaken (Procedurevergadering), vaste commissie voor Economische Zaken
- 2026-11-25 10:40: Begroting Economische Zaken (37020-XIII) (voortzetting) (Plenair debat (wetgeving)), TK
Preview document (🔗 origineel)
37020 L Vaststelling van de begrotingsstaat van het Nationaal Groeifonds voor het jaar 2027
Nr. 4 VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
Vastgesteld 9 oktober 2026
De vaste commissie voor Economische Zaken, belast met het voorbereidend onderzoek van dit voorstel van wet, heeft de eer verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van vragen met de daarop gegeven antwoorden.
De vragen zijn op 28 september 2026 voorgelegd aan de minister van Economische Zaken en Klimaat. Bij brief van 8 oktober 2026 zijn ze door de minister van Economische Zaken en Klimaat beantwoord.
Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.
De voorzitter van de commissie,
Van Eijk
De adjunct-griffier van de commissie,
Krijger
Vragen en antwoorden
1
Kunt u bij de beantwoording van deze feitelijke vragen de ‘Roadmap vrijgevallen middelen National Groeifonds (NGF)’ met de Kamer delen?
Antwoord
De roadmap is weergegeven in de Septemberbrief van de Taskforce Toekomstige Welvaart en Verdienvermogen.1 In deze brief geeft het Kabinet de globale tijdslijnen en voorwaarden aan waaronder de nieuwe opstelling van het Nationaal Groeifonds, gericht op het strategisch industriebeleid, plaatsvindt. De verdere uitwerking van deze nieuwe ronde vindt op dit moment plaats.
2
Uit welke onderdelen (en bijbehorende bedragen) is het totaalbedrag van 388,9 miljoen euro aan vrijgevallen middelen opgebouwd?
Antwoord
Er is € 375 miljoen beschikbaar voor de openstelling zelf. Het resterende bedrag is bedoeld voor uitvoeringskosten.
3
Hoe gaat het Nationaal Groeifonds (NGF) zich richten op de zes strategische focusgebieden en aan welke voorwaarden moeten projecten voldoen?
Zoals toegelicht in de Septemberbrief van de Taskforce Toekomstige Welvaart en Verdienvermogen2, zal de nieuwe openstelling zich richten op projecten die passen binnen de zes programma’s van het industriebeleid. Dit zijn programma’s op het gebied van innovatieve chemie, biotechnologie, machinebouw, halfgeleiders, digitale diensten of defensiegerelateerde toepassingen. Door de openstelling te laten aansluiten op deze zes programma’s, wordt aangesloten op de koers die is beschreven in de Kamerbrief ‘Industriebeleid met focus’.3 Het kabinet zal de middelen beschikbaar stellen door aanpassing en openstelling van de Subsidieregeling Nationaal Groeifonds. Voor deze openstelling zal de minimale bijdrage vanuit het fonds worden gesteld op € 30 miljoen en de maximale bijdrage op € 100 miljoen.
Daarnaast zullen projecten worden getoetst aan de bestaande NGF-criteria. Investeringen moeten bijdragen aan het duurzaam verdienvermogen en bijvoorbeeld ook additioneel zijn aan private investeringen. De Adviescommissie Nationaal Groeifonds zal, conform de gebruikelijke procedure, de subsidieaanvragen toetsen aan deze criteria en hierover zwaarwegend advies uitbrengen.
4
Kan inzichtelijk gemaakt worden wat de herkomst is van de vrijgevallen middelen uit het NGF? Voor welke projecten was dit geld voorwaardelijk toegekend of gereserveerd?
Antwoord
Sinds het aantreden van het Kabinet Schoof zijn meermaals middelen vrijgevallen, doordat projecten niet volledig doorgang vonden. Het betreft de projecten Biobased Circular (€ 234 miljoen)4, SolarNL (€ 277 miljoen)5, Material Independence & Circular Batteries (€ 4,1 miljoen)6 en AI NED (€ 15,5 miljoen)7. Daarnaast is er jaarlijks loon- en prijsbijstelling toegevoegd aan de begroting van het NGF. Een deel van deze middelen (€ 200 miljoen) is eerder aangewend voor de financiering van de IPCEI AST.8 Het resterende bedrag wordt nu ingezet voor de nieuwe openstelling gericht op het strategisch industriebeleid.
5
In hoeverre wordt bij de nieuwe openstellingsronde gericht op strategisch industriebeleid ook gekeken naar ander financieel instrumentarium dan subsidies (bijvoorbeeld leningen)?
Antwoord
Er zullen enkel subsidies worden verstrekt op basis van de Subsidieregeling Nationaal Groeifonds. Voor het verstrekken van leningen aan innovatieve bedrijven is ander instrumentarium beschikbaar, zoals de Nationale Investeringsinstelling.
6
Hoe wordt geborgd dat publieke investeringen daadwerkelijk leiden tot economische activiteit, intellectueel eigendom, productiecapaciteit en hoogwaardige werkgelegenheid in Nederland?
Antwoord
Projecten moeten bijdragen aan de doelstelling van het Nationaal Groeifonds: het versterken van het duurzaam verdienvermogen. Dit betekent dat projecten moeten bijdragen aan de economische groei die Nederland op lange termijn op structurele basis kan genereren, met oog voor een economische, sociale en milieuvriendelijke duurzame toekomst voor de aarde en voor de huidige en toekomstige generaties in heel Nederland.
De Adviescommissie Nationaal Groeifonds beoordeelt op basis van een eigen analysekader of projecten bijdragen aan deze doelstelling.9 Daarin komen de in deze vraag genoemde aspecten terug. Het analysekader zal voor de nieuwe openstelling worden geüpdatet.
7
Welke criteria worden gehanteerd bij de nieuwe openstellingsronde? Is cofinanciering vanuit de aanvrager een belangrijke doorslaggevende factor?
Antwoord
Zie voor de criteria het antwoord op vraag 3.
Als onderdeel van de beoordeling van het duurzaam verdienvermogen zal de adviescommissie beoordelen of de samenstelling van de (publieke en/of private) cofinanciering en de hoogte hiervan passend is voor het betreffende project. De mate waarin cofinanciering is vereist hangt daarnaast af van de Europese staatssteunkaders.
8
Kunt u bevestigen dat het binnenhalen van de Einstein-telescoop voor de Euregio Maas-Rijn een nationale strategische prioriteit is en dat u alles op alles zet om de Europese locatiekeuze in het voordeel van deze regio te laten uitvallen?
Antwoord
Ja, het is een nationale prioriteit. De minister van OCW zal de volledige beantwoording, evenals de reactie op de schriftelijke set vragen die uw Kamer op 28 september jl. over dit onderwerp heeft gesteld10, op zich nemen via de reguliere voortgangsbrief Einstein Telescope die in november gepland staat.
9
Welke bewindspersoon heeft de politieke eindverantwoordelijkheid voor de Nederlandse lobby voor de Einstein-telescoop? Hoeveel capaciteit en budget zijn hiervoor beschikbaar binnen de verschillende ministeries?
Antwoord
De minister van OCW is politiek eindverantwoordelijk. Zij werkt daarbij nauw samen met de minister van Buitenlandse Zaken, met mijzelf en de Provincie Limburg. De minister van OCW zal de volledige beantwoording op zich nemen via de reguliere voortgangsbrief Einstein Telescope die in november gepland staat. (Zie ook vraag 8.)
10
Kunt u aangeven welke concrete toezeggingen Nederland inmiddels van België, Vlaanderen en Noordrijn-Westfalen heeft ontvangen over financiering, governance, vergunningverlening, infrastructuur en inhoudelijke deelname?
Antwoord
De minister van OCW zal de volledige beantwoording op zich nemen via de reguliere voortgangsbrief Einstein Telescope die in november gepland staat. (Zie ook vraag 8.)
11
Kan de nieuwe openstelling van het Nationaal Groeifonds voor strategische innovatie-ecosystemen, waaronder biotechnologie, worden benut voor projecten die onderdeel uitmaken van de IPCEI Biobased Food and Feed Ingredients?
Antwoord
Vanwege andere Europese procedures en tijdslijnen, is het niet mogelijk om de financiering van een IPCEI vanuit het NGF te bekostigen. Indien passend binnen de gestelde kaders van het NGF, is het mogelijk om een individueel projectvoorstel – zoals ingediend binnen de interessepeiling voor deelname aan IPCEI’s op biotechnologie - in te dienen bij het NGF. Deze zal dan volgens de geldende procedures van het NGF worden meegewogen.
12
Welke bestaande begrotingsinstrumenten en financieringsmogelijkheden zijn beschikbaar voor Nederlandse bedrijven en kennisinstellingen die deelnemen aan de IPCEI Biobased Food and Feed Ingredients?
Antwoord
Zie vraag 11 voor de mogelijkheden binnen het Nationaal Groeifonds.
Daarnaast helpt RVO Nederlandse bedrijven en kennisinstellingen met het vinden van financiële ondersteuning voor projecten. Een financieringsmogelijkheid op het gebied van voedsel is Horizon Europe Cluster 6. Dit is een Europees subsidieprogramma voor onderzoeks- en onderwijsinstellingen, industrie en NGO’s die werken aan onderzoek en innovatieve oplossingen die onze bodem, lucht, wateren, biodiversiteit, en andere natuurlijke hulpbronnen minder aantasten.
Kamerstukken II 2026/27, 36630, nr. 27↩︎
Kamerstukken II 2026/27, 36630, nr. 27↩︎
Kamerstukken II 2025/26, 29 826, nr. 277↩︎
Kamerstukken II, 2025/26, 36800-L, nr. 11↩︎
Kamerstukken II, 2025/26, 36800-L, nr. 3↩︎
Kamerstukken II, 2024/25, 36600-L, nr. 22↩︎
Kamerstukken II, 2023/24, 36410-L, nr. 15↩︎
Kamerstukken II, 2025/26, 36800-L, nr. 3↩︎
Zie de meest recente versie: Analysekader ronde 2024/2025 | Nationaal Groeifonds↩︎
Kamerstukken II, 2026Z20198↩︎