Kabinetsreactie Evaluatie Wet normering topinkomens 2021-2025
Brief regering
Nummer: 2026D57582, datum: 2026-11-12, bijgewerkt: 2026-11-12 12:03, versie: 1
Directe link naar document (.docx), link naar officiele pagina op de Tweede Kamer site.
Gerelateerde personen:- Eerste ondertekenaar: E. van der Burg, staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (Ooit VVD kamerlid)
Onderdeel van zaak 2026Z24941:
- Voortouwcommissie: vaste commissie voor Binnenlandse Zaken
- 2026-11-19 11:30: Procedurevergadering Binnenlandse Zaken (Procedurevergadering), vaste commissie voor Binnenlandse Zaken
Preview document (🔗 origineel)
Op 8 mei 2026 heb ik het evaluatierapport van de Wet Normering
Topinkomens (WNT) over de periode 2021-2025, overeenkomstig artikel 7.2
WNT, met uw Kamer gedeeld.1 In die brief heb ik
toegezegd dat ik de inhoudelijke reactie in het najaar met uw Kamer zou
delen.
Met belangstelling heb ik kennisgenomen van het evaluatierapport, waarin
de doeltreffendheid, doelmatigheid en neveneffecten van de WNT zijn
onderzocht. Ik dank de onderzoekers en alle betrokken organisaties,
toezichthouders, accountants en topfunctionarissen die aan de evaluatie
hebben bijgedragen. De evaluatie biedt een waardevol inzicht in het
functioneren van de WNT over een langere periode sinds de
inwerkingtreding van de wet.
Conclusies
De centrale doelstelling van de WNT wordt onverminderd gerealiseerd.
De evaluatie laat zien dat de wet effectief bijdraagt aan het tegengaan
van bovenmatige bezoldigingen en ontslagvergoedingen in de publieke en
semipublieke sector. Daarmee blijft de WNT een belangrijk instrument
voor het bevorderen van maatschappelijk verantwoorde beloningen binnen
sectoren die worden bekostigd met publieke middelen of zijn belast met
publieke taken.
Transparantie vormt een essentieel onderdeel van de WNT. Ik vind het van
belang dat bezoldigingen en ontslagvergoedingen van topfunctionarissen
publiek worden verantwoord zodat een politiek en maatschappelijk debat
daarover mogelijk is. De evaluatie laat zien dat de
openbaarmakingsverplichtingen in de praktijk niet altijd optimaal
functioneren. Met name de verplichting om de WNT-verantwoording op de
eigen website van de WNT-instelling te publiceren (de online
publicatieplicht), die met de Evaluatiewet WNT per 2018 van kracht is
geworden, wordt in een aantal sectoren matig nageleefd, vermoedelijk
vooral vanwege onbekendheid. Aangezien deze verplichting matig wordt
nageleefd, wordt er momenteel een online publicatietool ontwikkeld als
subdomein op www.topinkomens.nl waarop WNT-instellingen die onder het
toezicht van de Eenheid toezicht WNT van het ministerie van BZK vallen,
vanaf 2027 hun verantwoordingen moeten publiceren. De verwachting is dat
dit zal leiden tot betere naleving van de online publicatieplicht en dat
handhaving makkelijker zal zijn op het moment dat WNT-instellingen hier
niet aan voldoen. Dat komt mede doordat WNT-instellingen zullen worden
geïnformeerd over deze wijziging en doordat op deze website direct te
zien zal zijn welke WNT-instellingen wel of niet voldoen aan deze
verplichting.
Tegelijkertijd bevestigt de evaluatie eerdere bevindingen dat de
toepassing van de WNT in specifieke situaties complex kan zijn, met name
omdat er in de werkelijkheid soms bijzondere arbeidsrelaties,
concernstructuren en uitzonderingssituaties bestaan waar de wet op moet
aansluiten. Ik onderschrijf mede hierdoor de conclusie dat de
doelmatigheid van de WNT op onderdelen kan worden verbeterd. Hoewel de
wettelijke normen en verplichtingen in algemene zin voldoende kenbaar
zijn, blijkt uit de evaluatie dat verdere vereenvoudiging en verbetering
van de voorlichting wenselijk zijn. Met het oog op het verlichten van de
administratieve lasten voor (zeer) kleine WNT-instellingen wordt er
gekeken naar mogelijkheden om de verantwoordingsvrijstelling te
verruimen door een hogere maximum loonsom als voorwaarde te gaan
stellen, en om de kosten van de accountantscontrole te verminderen door
middel van het introduceren van een controlevrijstelling voor kleine
instellingen die geen gebruik kunnen maken van de
verantwoordingsvrijstelling of door aanpassen van de
controleverplichtingen voor kleine instellingen. Voor de afbakening
tussen zeer kleine en kleine instellingen en tussen kleine en
(middel)grote instellingen door middel van een nader te bepalen
loonsomgrens voert het CBS op dit moment onderzoek uit naar de kenmerken
van WNT-instellingen.
De evaluatie signaleert ook dat de WNT in sommige sectoren gevolgen kan
hebben voor de werving en het behoud van topfunctionarissen. Ik neem
deze signalen serieus. Tegelijkertijd constateer ik dat de ervaren
effecten per sector verschillen en dat de evaluatie geen aanleiding
geeft om te concluderen dat de huidige maximumbedragen als zodanig voor
de meeste situaties tekortschieten. Het uitgangspunt blijft dat functies
in de publieke en semipublieke sector worden vervuld binnen
maatschappelijk aanvaardbare bezoldigingskaders. Daarnaast bestaat er op
dit moment in de WNT al de mogelijkheid om een uitzonderingsverzoek in
te dienen bij uitzonderlijke situaties waarbij de huidige normbedragen
niet toereikend zouden zijn om een vacature voor een topfunctionaris te
vervullen. Hierbij spelen arbeidsmarktoverwegingen en uitzonderlijke
persoonlijke omstandigheden een rol. Deze uitzonderingsverzoeken worden
individueel en per geval beoordeeld. Ik blijf de ontwikkelingen op de
arbeidsmarkt volgen en zal daarbij oog houden voor sectorspecifieke
knelpunten.
Vervolg
Het bovenstaande betrek ik bij de doorontwikkeling van de WNT gericht op de verdere vereenvoudiging, verduidelijking en verbetering van de wet. Daarbij wordt bijzondere aandacht besteed aan:
Het verbeteren van de openbaarmaking en transparantie met nadruk op de online publicatie van WNT-verantwoordingen;
Het vergroten van de duidelijkheid van toepassingsregels en het bevorderen van uniformiteit waar mogelijk en nodig;
Het verminderen van regeldruk waar dit mogelijk is zonder afbreuk te doen aan de doelstellingen en de doeltreffendheid van de wet;
Het verbeteren van de uitvoerbaarheid voor instellingen en de controleerbaarheid voor accountants.
Uitgangspunt hierbij is dat de kern van de WNT behouden blijft: het voorkomen van bovenmatige beloningen en ontslagvergoedingen, het waarborgen van transparantie en het versterken van het politieke en maatschappelijke vertrouwen in de publieke en semipublieke sector. Voor zo ver het voorgaande aanleiding geeft voor wijziging van wet- en regelgeving zal een Derde Evaluatiewet WNT worden voorbereid en naar verwachting na het zomerreces 2027 bij uw Kamer aanhangig worden gemaakt, met een beoogde inwerkingtredingsdatum van 1 januari 2029.
De staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
Eric van der Burg
Kamerstukken II 2025/26, 30111, nr.133.↩︎