Preview document (🔗 origineel)

---

Vergaderjaar 2025–2026
36 915 VII	Wijziging van de begrotingsstaat van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2026 (wijziging samenhangende met de Voorjaarsnota)
Nr. 2	MEMORIE VAN TOELICHTING

Tweede Kamer der Staten-Generaal 2

INHOUDSOPGAVE

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL 3

B. BEGROTINGSTOELICHTING 4

1 Leeswijzer 4

2 Beleid 5

2.1 Overzicht belangrijkste uitgaven- en ontvangstenmutaties 5

3 Beleidsartikelen 12

3.1 Artikel 1. Openbaar bestuur en democratie 12

3.2 Artikel 2. Nationale veiligheid 16

3.3 Artikel 6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving 17

3.4 Artikel 7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid 21

3.5 Artikel 14. Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité 25

3.6 Artikel 15. Een veilig Groningen met perspectief 27

4 Niet-beleidsartikelen 35

4.1 Artikel 11. Centraal apparaat 35

4.2 Artikel 12. Algemeen 39

4.3 Artikel 13. Nog onverdeeld 41

5 Agentschappen 42

5.1 Shared Service Centrum (SSC-ICT) 42

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

Wetsartikelen 1 tot en met 3

De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2026 wijzigingen aan te brengen in:

1. de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

2. de begrotingsstaat inzake de agentschappen van dit ministerie.

De in de begrotingsstaat opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

P.E. Heerma

B. BEGROTINGSTOELICHTING

1 Leeswijzer

De eerste suppletoire begroting geeft een beeld van de uitvoering van de begroting 2026. De stand van de eerste suppletoire begroting wordt vanaf de stand van de ontwerpbegroting 2026 opgebouwd (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 1).

De stand van de vastgestelde begroting 2026 is inclusief het amendement van het lid Huizenga (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 51), het amendement van de leden Kröger en Dassen (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 65), het amendement van de leden Clemminck en Van den Brink (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 91), het amendement van het lid Meulenkamp (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 92) en het amendement van de leden Sneller en Meulenkamp (Kamerstukken II 2025/26, 36800 VII, nr. 93).

In deze eerste suppletoire begroting wordt in de tabel budgettaire gevolgen van beleid de cijfers van zes begrotingsjaren weergegeven. In de kolom van begrotingsjaar 2031 zijn de middelen in verband met de extrapolatie gepresenteerd.

Uitgangspunt bij de tabel budgettaire gevolgen van beleid is dat per artikel de beleidsmatige en technische mutaties toegelicht worden, die groter dan of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) zijn opgenomen, de zogenaamde staffel. In het kader van transparantie of anderszins kan het voorkomen dat mutaties beneden deze ondergrenzen ook worden toegelicht.

Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV 2026
Artikel	Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen)	Technische mutaties (ondergrens in € miljoen)
1. Openbaar bestuur en democratie	Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
2. Nationale Veiligheid	Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 2 mln.
6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving	Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 2 mln.
7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid	Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
11. Centraal apparaat	Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 2 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 4 mln.
12. Algemeen	Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
13. Nog onverdeeld	Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
14. Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité	Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
15. Een veilig Groningen met perspectief	Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 10 mln.	Verplichtingen/Uitgaven: 20 mln. Ontvangsten: 20 mln.

2 Beleid

2.1 Overzicht belangrijkste uitgaven- en ontvangstenmutaties

Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2026 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x €1.000)
	Artikelnummer	Uitgaven 2026	Uitgaven 2027	Uitgaven 2028	Uitgaven 2029	Uitgaven 2030	Uitgaven 2031
Vastgestelde begroting 2026		4.752.377	4.425.976	3.940.208	3.138.828	2.763.148		0
Waarvan mutaties coalitieakkoord		0	‒ 3.840	‒ 5.992	‒ 30.388	‒ 64.148		‒ 64.148
1 Efficiencytaakstelling	alle	0	‒ 2.367	‒ 4.519	‒ 9.769	‒ 14.892		‒ 14.892
2 Vernieuwing rijksdienst / slagvaardige overheid	alle	0	0	0	‒ 19.146	‒ 47.783		‒ 47.783
3 Subsidietaakstelling	alle	0	‒ 1.473	‒ 1.473	‒ 1.473	‒ 1.473		‒ 1.473
Waarvan belangrijkste suppletoire mutaties		362.236	389.388	282.548	277.365	155.043		2.622.165
4 Overboeking Regio Deals	1	100.896	0	0	0	0		0
5 Overboeking groeiopgave Almere	1	‒ 9.157	‒ 9.142	‒ 9.137	‒ 9.145	‒ 9.145		‒ 9.145
6 Diensten en producten uitvoeringsorganisaties	11	155.409	0	0	0	0		0
7 Dienstverleningsovereenkomsten SSO's	11	30.000	0	0	0	0		0
8 Ramingsbijstelling apparaatskosten NCG	11	‒ 23.593	‒ 17.723	1.639	2.493	13.384		24.585
9 Kasschuif - Kwijtschelden publieke schulden	12	‒ 20.000	‒ 20.000	‒ 20.000	20.000	20.000		20.000
10 Loonbijstelling tranche 2026	13	9.780	10.091	9.613	8.650	8.360		8.234
11 Prijsbijstelling tranche 2026	13	48.003	41.807	27.463	22.265	21.009		15.184
12 Kasschuif - Duurzaam Herstel	15	‒ 178.574	115.363	63.211	0	0		0
13 Ramingsbijstelling - Gederfd Woongenot	15	‒ 143.000	0	0	143.000	0		0
14 Ramingsbijstelling - Fysieke schade (IMG)	15	‒ 36.533	88.768	92.993	43.938	20.296		10.617
15 Ramingsbijstelling - Immateriële schade (IMG)	15	10.620	9.590	9.590	9.590	9.590		9.590
16 Ramingsbijstelling - Waardedaling (IMG)	15	‒ 45.690	‒ 21.954	3.370	3.370	3.370		3.370
17 Ramingsbijstelling versterkingsraming NCG	15	86.549	4.879	‒ 16.991	29.096	70.534		88.176
18 Kasschuif Duurzaam herstel NCG	15	‒ 29.561	8.210	13.380	7.971	0		0
19 Knelpuntenpot NCG	15	32.000	32.000	16.000	9.000	0		8.000
20 Kasschuif Maatwerk	15	‒ 28.927	‒ 10.729	‒ 11.785	‒ 6.312	‒ 8.076		65.829
21 Inpassingskosten versterkingsgemeenten	15	0	15.000	15.000	10.000	10.000		0
22 Kasschuif Nationaal Programma Groningen	15	29.000	0	0	6.000	0		‒ 35.000
23 Overboeking PF voor Economische Agenda	15	‒ 50.000	0	0	0	0		0
24 AP opvraag regionale uitvoeringskosten	15	16.533	10.319	0	0	0		0
25 AP opvraag Economische Agenda Groningen	15	100.000	100.000	100.000	0	0		0
26 AP opvraag Nationaal Programma Groningen	15	36.000	0	0	0	12.000		35.000
27 Verduurzaming bij zware versterking (maatregel 28 Nij Begun)	15	‒ 6.290	‒ 7.101	‒ 13.262	‒ 3.333	‒ 12.786		‒ 4.027
28 Ramingsbijstelling - Uitvoeringskosten schade IMG	15	‒ 10.889	22.469	‒ 18.531	‒ 37.835	‒ 5.076		‒ 9.373
29 Eindejaarsmarge	Alle	337.495	0	0	0	0		0

30 Extrapolatie 2031 Alle 0 0 0 0 0 2.392.339

31 Overige mutaties	Alle	‒ 47.835	17.541	19.995	18.617	1.583 ‒ 1.214
Stand 1e suppletoire begroting 2026		5.114.613	4.811.524	4.216.764	3.385.805	2.854.043 2.558.017

Toelichting

1. Efficiencytaakstelling

Naar aanleiding van het coalitieakkoord wordt een efficiencytaakstelling op de rijksoverheid doorgevoerd naar rato van de apparaatsuitgaven per departement inclusief de uitvoeringsorganisaties, met als doel de apparaatsuitgaven te verminderen. Deze taakstelling is vanaf 2027 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor BZK gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 14,9 mln. per jaar vanaf 2030.

2. Vernieuwing rijksdienst / slagvaardige overheid

Aanvullend op de efficiencytaakstelling op de rijksoverheid wordt een additionele taakstelling doorgevoerd in het kader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid. Deze taakstelling wordt op dezelfde wijze verdeeld als de efficiencytaakstelling en wordt vanaf 2029 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor BZK gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 47,8 mln. per jaar vanaf 2030.

3. Subsidietaakstelling

In het coalitieakkoord is afgesproken dat de subsidiebudgetten bij de departementen structureel worden verlaagd vanaf 2027. Deze taakstelling is verdeeld naar rato van de subsidie uitgaven per departement. Voor BZK gaat het om een structureel bedrag van jaarlijks € 1,47 mln. vanaf 2027.

4. Overboeking Regio Deals

Er is een overboeking van € 100,9 mln. van de begroting van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) voor bijdrage aan medeoverheden vanuit programma Regio Deals omdat dit weer onder de minister van BZK komt te vallen.

5. Groeiopgave Almere

Dit betreft een structurele overboeking van 9,1 mln. jaarlijks naar het gemeentefonds voor de groeiopgave van Almere. Het doel van de uitkering is om de gemeente Almere in staat te stellen de overeengekomen bijdrage aan de gemaakte groeiafspraken te leveren. De bijdrage aan Almere gaat vanaf 2025 als decentralisatie-uitkering vanuit de begroting van het gemeentefonds plaatsvinden en niet meer als specifieke uitkering uit de begroting van BZK.

6. Diensten en producten uitvoeringsorganisaties

Jaarlijks worden, bij de eerste suppletoire begroting, op basis van de jaarplanraming de diensten en producten die tariefgefinancieerd zijn, van de uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast.

7 . Dienstverleningsovereenkomsten SSO's

Er zijn meeruitgaven op de verschillende dienstverleningen, zoals personeel en organisatie, documentbeheer, ICT en infrastructuur, facilitair, huisvesting, inkoop, etc. Het kerndepartement, als centrale opdrachtgever, sluit namens het departement Dienstverleningsafspraken (DVA’s) af met verschillende dienstverleners, waaronder de Shared Service Organisaties (SSO’s). De afnemers buiten het kerndepartement, (waaronder agentschappen en SSO’s), dragen bij aan de financiering van de centrale bekostiging, middels een desaldering. Zie ook de toelichting bij de ontvangsten (€ 30,0 mln.).

8. Ramingsbijstelling apparaatskosten NCG

De apparaatskosten van NCG worden bijgesteld naar aanleiding van de actualisatie van de versterkingsraming. Dit betekent dat de materiële kosten in 2026 en 2027 dalen en in plaats daarvan de loonkosten in latere jaren stijgen, doordat personeel langer ingezet wordt. Het betreft een budgetneutrale ramingsbijstelling binnen artikel 11.

9. Kasschuif - Kwijtschelden publieke schulden

In het kader van realistisch ramen wordt met een kasschuif het kasritme aangepast van de middelen voor het kwijtschelden van publieke schulden naar aanleiding van de toeslagenaffaire wordt € 20,0 mln. per jaar voor de jaren 2026 tot en met 2028 naar de jaren 2029 tot en met 2031 geschoven, omdat de verwachting is dat de uitgaven in latere jaren zullen plaatsvinden.

10. Loonbijstelling tranche 2026

Dit betreft de loonbijstelling tranche 2026 voor BZK.

11. Prijsbijstelling tranche 2026

Dit betreft de prijsbijstelling tranche 2026 voor BZK.

12. Kasschuif - Duurzaam Herstel

De budgetten van Duurzaam Herstel laten zich lastig ramen. Daarom worden via een kasschuif de middelen van 2026 doorgeschoven naar de jaren 2027 (€ 115,3 mln.) en 2028 (€ 63,2 mln.) om zo de middelen in het juiste kasritme te zetten.

13. Ramingsbijstelling - Gederfd Woongenot

De start van de regeling van Gederfd Woongenot is doorgeschoven naar

2027, waarmee de kosten opschuiven naar de periode 2027 tot en met 2029.

Daardoor worden de uitgaven van 2026 (€ 143 mln.) verschoven naar 2029.

14. Ramingsbijstelling - Fysieke schade (IMG)

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de fysieke schadebetalingen bijgesteld over de gehele meerjarenperiode. De uitgaven in 2026 voor vergoedingen fysieke schade zijn daarom € 36,5 mln. lager, waar de uitgaven voor de jaren 2027 tot en met 2031 € 256,6 mln. hoger uitvallen.

15. Ramingsbijstelling - Immateriële schade (IMG)

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de immateriële schadebetalingen bijgesteld over de gehele meerjarenperiode. De middelen voor vergoedingen immateriële schade zijn opwaarts bijgesteld met € 10,6 mln. in 2026 en voor 2027 tot en met 2031 met jaarlijks € 9,6 mln.

16. Ramingsbijstelling - Waardedaling (IMG)

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de vergoedingen voor waardedaling bijgesteld over de gehele meerjarenperiode. Naar aanleiding hiervan zijn de kosten voor 2026 € 45,7 mln. en voor 2027 € 21,9 mln. naar beneden bijgesteld. Vanaf 2028 stijgen de kosten jaarlijks met circa € 3,3 mln.

17. Ramingsbijstelling versterkingsraming NCG

De raming van de versterkingsoperatie wordt ieder jaar door NCG geactualiseerd. De bijstelling binnen de meerjarenperiode (2026 tot en met 2031) bedraagt cumulatief € 262,2 mln. Deze bijstelling bestaat voor een groot deel uit de niet-gerealiseerde uitgaven uit 2025 die doorschuiven naar latere jaren en prijsverschillen.

18. Kasschuif Duurzaam herstel NCG

Duurzaam schadeherstel maakt deel uit van de versterkings- en hersteloperatie. Er is een kasschuif nodig van € 29,6 mln. van 2026 naar 2027 tot en met 2029 om deze middelen in het juiste kasritme te zetten.

19. Knelpuntenpot NCG

De knelpuntenpot is bedoeld om individuele knelpunten die ontstaan tijdens de versterkingsoperatie op te lossen en daarmee versterkingsprojecten te versnellen. Hiervoor wordt er aanvullend budget beschikbaar gesteld, waarmee verdere vertraging wordt voorkomen. Het betreft cumulatief € 97 mln. in de jaren 2026 t/m 2031, waarvan € 32 mln. in 2026.

Hierover ontvangt de Tweede Kamer in een aparte Kamerbrief een separate onderbouwing conform de rijksbrede werkwijze Beleidskeuzes uitgelegd (CW 3.1.).

20. Kasschuif Maatwerk

De middelen voor maatwerk in de versterkingsoperatie, maatregel 12 uit Nij Begun, die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 11,3 mln.) zijn toegevoegd aan de begroting voor 2026. Middels een kasschuif worden deze middelen doorgeschoven naar latere jaren om beter aan te sluiten bij de actualisatie van de nieuwe versterkingsraming. Doordat een aantal adressen van 2025 doorschuiven naar latere jaren, worden ook de kosten van maatwerk in latere jaren verwacht.

21. Inpassingskosten versterkingsgemeenten

Inpassingskosten in de openbare ruimte zijn kosten die versterkingsgemeenten maken samenhangend met de versterkingsoperatie, zoals de aansluiting van riool en waterleidingen, herbestrating, en de inrichting en noodzakelijke verbeteringen in de openbare ruimte. Hiervoor wordt aanvullend budget beschikbaar gesteld omdat er meer werkzaamheden nodig zijn om de openbare ruimte te herstellen en door prijsstijgingen. Voor de jaren 2027 en 2028 wordt jaarlijks € 15,0 mln. en voor de jaren 2029 en 2030 wordt jaarlijks € 10,0 mln. toegevoegd aan de begroting.

22. Kasschuif Nationaal Programma Groningen

De middelen voor het Nationaal Programma Groningen (NPG) worden door middel van een kasschuif (€ 35 mln.) vanuit 2031 naar 2026 (€ 29 mln.) en 2029 (€ 6,0 mln.) verschoven, waardoor dit beter aansluit bij de verwachte uitgaven.

23. Overboeking PF voor Economische Agenda

Via een overheveling van € 50,0 mln. vanuit het ministerie van BZK worden de middelen voor de ontwikkeling van de Economische Agenda (startkapitaal voor het jaar 2026) overgeheveld aan de provincie Groningen.

Via een overboeking naar het provinciefonds wordt € 50 mln. overgeheveld naar de provincie Groningen voor de ontwikkeling van de Economische Agenda.

24. AP opvraag regionale uitvoeringskosten

Dit betreft voornamelijk een overheveling van de Aanvullende Post van in totaal € 26,8 mln. voor de jaren 2026 en 2027 voor de extra uitvoeringskosten die de gemeenten en provincies maken voor de uitvoering van Nij Begun.

25. AP opvraag Economische Agenda Groningen

Dit betreft een overheveling van de Aanvullende Post voor de Economische Agenda. Met de Economische Agenda wordt geïnvesteerd in de leefbaarheid, economische ontwikkeling en energietransitie in Groningen. Voor de jaren 2026 tot en met 2028 is € 100 mln. per jaar toegevoegd aan de BZK-begroting.

Hierover ontvangt de Tweede Kamer in een aparte Kamerbrief een separate onderbouwing conform de rijksbrede werkwijze Beleidskeuzes uitgelegd (CW 3.1.).

26 AP opvraag Nationaal Programma Groningen

Vanuit de Aanvullende Post wordt in totaal € 83 mln. toegevoegd aan de BZK-begroting voor het NPG op basis van de reeds beoordeelde projecten.

Hierover ontvangt de Tweede Kamer in een aparte Kamerbrief een separate onderbouwing conform de rijksbrede werkwijze Beleidskeuzes uitgelegd (CW 3.1.).

27. Verduurzaming bij zware versterking (Maatregel 28 Nij Begun)

De uitgaven voor verduurzaming bij zware versterking, maatregel 28 uit Nij Begun, worden omlaag bijgesteld. Dit komt met name omdat er minder adressen zwaar versterkt hoeven te worden dan oorspronkelijk bij Nij Begun verwacht. Er wordt daarom ook minder verduurzaming bij zware versterking uitgevoerd. Een deel van deze adressen wordt verduurzaamd bij lichte versterking, maatregel 29 Nij Begun, of wordt meegenomen in sloopnieuwbouw.

28. Ramingsbijstelling - Uitvoeringskosten schade IMG

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) levert het personeel en de ondersteuning voor het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG). De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd, waaronder ook de uitvoeringskosten. Naar aanleiding daarvan wordt ook het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de uitvoeringskosten van het IMG bijgesteld. Als gevolg zijn de middelen voor bijdrage RVO in 2026 naar beneden bijgesteld met € 10,9 mln. Binnen de meerjarenperiode (2026 tot en met 2031) worden de middelen in totaal met € 59,2 mln. naar beneden bijgesteld.

29. Eindejaarsmarge

Dit betreft de ontvangen eindejaarsmarge van 2025 (€ 337,5 mln.). Hiervan is € 314,5 mln. ontvangen voor artikel 15 Een veilig Groningen met perspectief.

30. Extrapolatie 2031

In miljoenennotajaar 2026 is het jaar 2031 toegevoegd aan de begroting. De middelen voor 2031 zijn via de extrapolatie in de eerste suppletoire begroting toegevoegd.

Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangsten mutaties 2026 (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
	Artikelnummer	Ontvangsten 2026	Ontvangsten 2027	Ontvangsten 2028	Ontvangsten 2029	Ontvangsten 2030	Ontvangsten 2031
Vastgestelde begroting 2026		2.027.650	1.823.381	1.616.899	1.230.817	968.215	0
Belangrijkste suppletoire mutaties
1 Diensten en producten uitvoeringsorganisaties	11	155.409	0	0	0	0	0
2 Dienstverleningsovereenkomsten SSO's	11	30.000	0	0	0	0	0
3 Bijstelling raming apparaat ontvangsten NAM versterkingsoperatie	11	23.910	‒ 19.098	‒ 20.301	‒ 1.029	‒ 171	18.232
4 Bijstelling raming - Gederfd woongenot	15	‒ 143.000	‒ 143.000	0	143.000	143.000	0
5 Bijstelling raming ontvangsten versterkingsraming	15	‒ 106.193	87.301	13.815	‒ 12.584	24.667	58.215
6 Ramingsbijstelling - Uitvoeringskosten schade IMG	15	0	‒ 12.123	20.570	‒ 15.399	‒ 105.750	96.653
7 Ramingsbijstelling - Waardedaling IMG	15	‒ 46.697	‒ 45.933	‒ 21.954	3.370	3.370	3.370
8 Ramingsbijstelling - Fysieke schade IMG	15	‒ 94.207	‒ 47.051	88.768	‒ 50.007	‒ 78.451	‒ 80.461
9 Ramingsbijstelling - Immateriële schade IMG	15	1.599	9.729	9.590	9.590	9.590	9.590
10 Extrapolatie 2030	Alle	0	0	0	0	0	500.684
11 Overige mutaties	Alle	9.790	0	0	‒ 598	‒ 1.425	‒ 1.425
Stand 1e suppletoire begroting 2026		1.858.261	1.653.206	1.707.387	1.307.160	963.045	604.858

Toelichting

1. Diensten en producten uitvoeringsorganisaties

Jaarlijks worden, bij de eerste suppletoire begroting, op basis van de jaarplanraming de diensten van de uitvoeringsorganisaties RvIHH, RIS en OBF die tariefgefinancierd zijn, vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast (€ 155,4 mln.).

2. Dienstverleningsovereenkomsten SSO's

Er zijn meerontvangsten die ter financiering worden ingezet voor de dienstverleningsafspraken (DVA's) voor onder andere personeel en organisatie, documentbeheer, ICT en infrastructuur, facilitair, huisvesting, inkoop, etc. De bekostiging van de dienstverleningen vinden centraal via het kerndepartement plaats. Middels een desaldering worden de ontvangsten verhoogd ter financiering van de geraamde uitgaven. Zie ook de toelichting bij het instrument bijdrage SSO's (€ 30,0 mln.).

3. Bijstelling raming apparaat ontvangsten NAM versterkingsoperatie

Er heeft een bijstelling van ontvangsten van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) plaatsgevonden. De ontvangsten in 2026 worden omhoog bijgesteld met € 23,9 mln. In 2027 t/m 2030 zijn de ontvangsten omlaag bijgesteld met respectievelijk € 19,1 mln., € 20,3 mln., € 1 mln. en € 0,2 mln. In 2031 worden de ontvangsten weer omhoog bijgesteld met € 18,2 mln.

4. Bijstelling raming - Gederfd woongenot

De start van de regeling van Gederfd Woongenot is doorgeschoven naar 2027, waarmee de kosten opschuiven naar de periode 2027 tot en met 2029. Daardoor verschuiven de ontvangsten van de NAM die hier tegenover staan van 2026 en 2027 naar 2029 en 2030.

5. Bijstelling raming ontvangsten versterkingsraming

De kosten voor de versterkingsoperatie worden via een heffing bij de NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor de versterkingsoperatie worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. In 2026 worden de ontvangsten met € 106 mln. naar beneden bijgesteld. Voor de jaren 2027 tot en met 2031 worden de ontvangsten cumulatief met € 171,4 mln. naar boven bijgesteld.

6. Ramingsbijstelling - Uitvoeringskosten schade IMG

De uitgaven voor uitvoeringskosten van de schade worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. Voor uitvoeringskosten schade gaat dit om bijstellingen vanaf 2027. De ontvangsten op basis van uitvoeringskosten schade 2026 worden later bijgesteld op basis van het IMG jaarverslag van 2025.

7. Ramingsbijstelling - Waardedaling IMG

De uitgaven voor de waardedaling worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor de waardedaling worden ook de geraamde ontvangsten van de NAM bijgesteld. Naar aanleiding van de jaarlijkse actualisatie van de waardedaling worden de ontvangsten in 2026 neerwaarts bijgesteld met € 94,2 mln.

8. Ramingsbijstelling - Fysieke schade IMG

De uitgaven voor de fysieke schade worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor schade worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. De geraamde ontvangsten voor de fysieke schade worden naar aanleiding van de actualisatie van de schaderaming voor 2026 neerwaarts bijgesteld met € 46,7 mln.

9. Ramingsbijstelling - Immateriële schade IMG

De uitgaven voor de schadeafhandeling worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor immateriële schade worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. De geraamde ontvangsten voor immateriële schade worden opwaarts bijgesteld met cumulatief € 49,7 mln. voor de jaren 2026 tot en met 2031, naar aanleiding van de jaarlijkse actualisatie van de immateriële schade.

10. Extrapolatie

In miljoenennotajaar 2026 is het jaar 2031 toegevoegd aan de begroting. De middelen voor 2031 zijn via de extrapolatie in de 1e suppletoire begroting toegevoegd.

3 Beleidsartikelen

3.1 Artikel 1. Openbaar bestuur en democratie

Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1 Openbaar bestuur en democratie (bedragen x € 1.000)
		Ontwerp- begroting t (1)		Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)	Vastgestelde Begroting t (3)=(1)+(2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (5)=(3)+(4)		Stand 1e suppletoire begroting (5)=(3)+(4)		Mutatie 2027					Mutatie 2028		Mutatie 2029	Mutatie 2030			Mutatie 2031
Art.	Verplichtingen	175.492		-6.450	169.042	- 22.298		146.744		22.845					- 23.506		- 26.538	‒ 27.325			125.432
	Uitgaven	175.492		-6.450	169.042	78.598		247.640		22.845					-23.506		-26.538	‒ 27.325			125.432
1.1	Bestuur en regio	33.766		0	33.766	92.886		126.652		‒ 9.312					‒ 9.797		‒ 9.813	‒ 9.827			16.568
	Subsidies (regelingen)	9.384		0	9.384	4.250		13.634		‒ 21					29		‒ 21	‒ 46			7.019
	Multiproblematiek	1.517		0	1.517	0		1.517		‒ 3					‒ 3		‒ 3	‒ 3			211
	Oorlogsgravenstichting	4.945		0	4.945	0		4.945		‒ 73					‒ 73		‒ 73	‒ 73			6.051
	Bestuur en regio	1.178		0	1.178	3.450		4.628		55					105		55	30			3
	Basisinfrastructuur	0		0	0	800		800		0					0		0	0			0
	Werk aan Uitvoering	1.744		0	1.744	0		1.744		0					0		0	0			754
	Opdrachten	13.407		0	13.407	‒ 2.593		10.814		353					‒ 686		‒ 636	‒ 616			4.153
	Multiproblematiek	665		0	665	0		665		0					0		0	0			665
	Bestuur en regio	12.388		0	12.388	‒ 2.593		9.795		353					‒ 686		‒ 636	‒ 616			3.488
	Antidiscriminatie	354		0	354	0		354		0					0		0	0			0
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	279		0	279	0		279		‒ 2					‒ 3		‒ 11	‒ 20			258
	Diverse bijdragen	279		0	279	0		279		‒ 2					‒ 3		‒ 11	‒ 20			258
	Bijdrage aan medeoverheden	10.157		0	10.157	91.168		101.325		‒ 9.642					‒ 9.137		‒ 9.145	‒ 9.145			5.000
	Groeiopgave Almere	9.157		0	9.157	‒ 9.157		0		‒ 9.142					‒ 9.137		‒ 9.145	‒ 9.145			0
	Diverse bijdragen	1.000		0	1.000	‒ 571		429		‒ 500					0		0	0			5.000
	Regio Deals	0		0	0	100.896		100.896		0					0		0	0			0
	Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties	39		0	39	61		100		0					0		0	0			38
	Bijdragen internationaal	39		0	39	61		100		0					0		0	0			38
	Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken	500		0	500	0		500		0					0		0	0			100
	Multiproblematiek	500		0	500	0		500		0					0		0	0			100
1.2	Democratie	126.787		-6.450	120.337	‒ 13.788		106.549 ‒ 10.552 ‒ 13.228 ‒ 16.244										‒ 17.017			96.230
	Subsidies (regelingen)	66.443		-6.450	59.993	835		60.828 2.105 792 ‒ 1.243										‒ 1.243			66.121
	Politieke partijen	32.232		0	32.232	653		32.885 76 208 208										208			32.110
	Comité 4/5 mei	135		0	135	0		135 ‒ 2 ‒ 2 ‒ 2										‒ 2			115
	ProDemos	9.883		1.500	11.383	96		11.479 ‒ 114 ‒ 114 ‒ 114										‒ 114			7.966
	Verbinding inwoner en overheid	9.743		0	9.743	86		9.829 2.661 1.216 ‒ 868										‒ 868			11.020
	Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers	3.001		0	3.001	2.620		5.621 ‒ 337 ‒ 337 ‒ 287										‒ 287			2.350
	Weerbaar bestuur	3.113		0	3.113	0		3.113 ‒ 64 ‒ 64 ‒ 64										‒ 64			4.454
	St Thorbeckeleerstoel	186		0	186	0		186 0 0 ‒ 1										‒ 1			71
	Decentrale politieke partijen	8.150		-7.950	200	0		200 ‒ 115 ‒ 115 ‒ 115										‒ 115			8.035
	Opdrachten	47.213		0	47.213	-12.502		34.711 ‒ 9.619 ‒ 10.956 ‒ 11.811										‒ 12.407			20.877
	Verbinding inwoner en overheid	38.296		-100	38.196	‒ 12.483		25.713 ‒ 9.600 ‒ 10.587 ‒ 11.442										‒ 12.038			11.999
	Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers	540		0	540	511		1.051 ‒ 19 ‒ 19 ‒ 19										‒ 19			827
	Weerbaar bestuur	8.377		100	8.477	0		.8.477 0 ‒ 350 ‒ 350										‒ 350			8.051
	Inkomensoverdrachten	7.818		0	7.818	0		7.818 0 0 0										0			7.780
Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers		7.818		0	7.818	0	7.818		0					0			0	0		7.780
Bijdrage aan ZBO's/RWT's		4.226		0	4.226	‒ 2.121	2.105		‒ 3.032					‒ 3.051			‒ 3.149	‒ 3.285		425
Diverse bijdragen		4.226		0	4.226	‒ 2.121	2.105		‒ 3.032					‒ 3.051			‒ 3.149	‒ 3.285		425
Bijdrage aan agentschappen		1.087		0	1.087	0	1.087		‒ 6					‒ 13			‒ 41	‒ 82		1.027
Dienst Publiek en Communicatie		1.087		0	1.087	0	1.087		‒ 6					‒ 13			‒ 41	‒ 82		1.002
RVO		0		0	0	0	0		0					0			0	0		25
1.3 Rechtsstaat en Grondrechten		14.939		0	14.939	‒ 500	14.439		‒ 2.981					‒ 481			‒ 481	‒ 481		12.634
Subsidies (regelingen)		8.849		0	8.849	0	8.849		‒ 2.581					‒ 81			‒ 81	‒ 81		5.585
Antidiscriminatie		6.152		0	6.152	0	6.152		‒ 2.565					‒ 65			‒ 65	‒ 65		4.495
Diverse subsidies		1.197		0	1.197	0	1.197		‒ 16					‒ 16			‒ 16	‒ 16		1.090
Versterken rechtsstaat		1.500		0	1.500	0	1.500		0					0			0	0		0
Opdrachten		6.090		0	6.090	‒ 500	5.590		‒ 400					‒ 400			‒ 400	‒ 400		7.049
Antidiscriminatie		3.890		0	3.890	‒ 400	3.490		‒ 400					‒ 400			‒ 400	‒ 400		6.520
Versterken rechtsstaat		2.200		0	2.200	‒ 100	2.100		0					0			0	0		529
Ontvangsten 25.248 0 25.248 0							25.248		0					0			0	0		25.248
Geschatte budgetflexibiliteit
			Tabel 5 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 1
			Artikel 1																	2026
			juridisch verplicht																	30%
bestuurlijk gebonden																	60%
beleidsmatig gereserveerd																	10%
nog niet ingevuld / vrij te besteden																	0%

Juridisch verplicht

Van het totale uitgavenbudget op artikel 1 is 30% juridisch verplicht.

1.1 Bestuur en regio

Subsidies (regelingen)

Bestuur en regio

Dit betreft voornamelijk de reallocatie van € 2,8 mln. van het instrument opdrachten van artikel 1.1 om zo de uitgaven van de subsidies Agenda Stad op het juiste subsidie instrument te kunnen verantwoorden.

Opdrachten

Bestuur en regio

Dit betreft voornamelijk de reallocatie van € 2,8 mln. naar subsidies artikel 1.1 om zo de uitgaven van de subsidies Agenda Stad op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.

Bijdrage aan medeoverheden

Groeiopgave Almere

Dit betreft een structurele overboeking van 9,1 mln. jaarlijks naar het gemeentefonds voor de groeiopgave van Almere. Het doel van de uitkering is om de gemeente Almere in staat te stellen de overeengekomen bijdrage aan de gemaakte groeiafspraken te leveren. De bijdrage aan Almere gaat vanaf 2025 als decentralisatie-uitkering vanuit de begroting van het gemeentefonds plaatsvinden en niet meer als specifieke uitkering uit de begroting van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Regio Deals

Er is een overboeking van € 100,9 mln. van de begroting van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) voor bijdrage aan medeoverheden vanuit programma Regio Deals omdat dit weer onder de minister van BZK komt te vallen.

1.2 Democratie

Subsidies (regelingen)

Verbinding inwoner en overheid

Er wordt in de jaren 2026 tot en met 2028 € 5 mln. beschikbaar gesteld voor het toekomstbestendig maken van de huisvesting van ProDemos, waarvan circa € 0,2 mln. in 2026.

Opdrachten

Verbinding inwoner en overheid

De majeure mutaties worden hieronder toegelicht.

Voor de versterking van de kennis- en onderzoeksfunctie van de Tweede Kamer is vanuit de enveloppe goed bestuur en sterke rechtsstaat structureel geld beschikbaar gesteld (Kamerstukken II 2024/25, 33047-41). Met deze middelen zet de Kamerorganisatie een meerjarig ingroeimodel neer waarmee structureel wordt geïnvesteerd in een stevige en eigenstandige kennis- en informatiepositie, deskundigheid en digitale ondersteuning van Kamerleden. Er wordt in 2026 € 3,1 mln. oplopend naar structureel € 9,3 mln. in 2031 overgeboekt naar de begroting van de Staten-Generaal (H2A).

Er is een reallocatie van € 5,0 mln. naar artikel 1.2 subsidies regeling ProDemos voor het toekomstbestendig maken van de huisvesting van ProDemos (locatie Hofweg).

Het tweede wetsvoorstel voor de transitie van de Kiesraad, kwaliteitsbevordering uitvoering verkiezingsproces, is met ingang van 1 januari 2026 in werking getreden. Als gevolg van de inwerkingtreding van het wetsvoorstel wordt vanaf 2026 structureel € 2,0 mln. jaarlijks overgeboekt naar de Kiesraad op de begroting van de Hoge Colleges van Staat, Kabinetten en de Kiesraad (H2B). Met deze begrotingswijziging worden de middelen meerjarig overgeboekt.

Verder is er een incidentele reallocatie van € 1,9 mln. naar artikel 6 overheidsdienstverlening en informatiesamenleving om de middelen voor het tegengaan van desinformatie op het juiste beleidsartikel te kunnen verantwoorden.

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

Diverse bijdragen

Dit betreft voornamelijk twee overboekingen voor de Europese verordening politieke advertenties. Er is een overboeking naar het ministerie van Justitie en Veiligheid van structureel € 1,3 mln. vanaf 2026 voor de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Verder is er een overboeking naar het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van structureel € 1,6 mln. vanaf 2026 voor het Commissariaat voor de Media (CvdM).

3.2 Artikel 2. Nationale veiligheid

Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 2 Nationale veiligheid (bedragen x € 1.000)
	Ontwerpbegroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)			Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)				Mutatie 2027	Mutatie 2028		Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
Art. Verplichtingen	543.963	0			543.963	24.326	568.289				3.301	3.301		3.301	3.301	604.511
Uitgaven	543.963	0			543.963	24.326	568.289				3.301	3.301		3.301	3.301	604.511
Apparaatsuitgaven	524.874	0			524.874	24.326	549.200				3.301	3.301		3.301	3.301	585.439
Programma uitgaven	19.089	0			19.089	0	19.089				0	0		0	0	19.072
2.0 Nationale veiligheid	19.089	0			19.089	0	19.089				0	0		0	0	19.072
Geheim	19.089	0			19.089	0	19.089				0	0		0	0	19.072
AIVD geheim	19.089	0			19.089	0	19.089				0	0		0	0	19.072
Ontvangsten	17.214	0			17.214	0	17.214				0	0		0	0	17.214
		Geschatte budgetflexibiliteit
				Tabel 7 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 2
				Artikel 2												2026
				juridisch verplicht												100%
bestuurlijk gebonden										0%
beleidsmatig gereserveerd										0%
nog niet ingevuld / vrij te besteden										0%

Van het totale uitgavenbudget op artikel 2 is 100% juridisch verplicht.

Uitgaven Apparaatsuitgaven

Dit betreft een saldo van diverse mutaties.

Om de uitgaven aan personeel voor het Weerbaarheidshuis voor Nationaal

Cryptostrategie op het juiste instrument te kunnen verantwoorden is er voor 2026 € 6,6 mln. en vanaf 2026 structureel jaarlijks € 3,1 mln. gerealloceerd van artikel 7 werkgevers- en uitvoeringsbeleid.

Het ministerie van BZK ontvangt in 2026 € 14,1 mln. van het ministerie van Defensie voor de bijdrage in het kader van de kostendeling van gezamenlijke eenheden, detachering en bedrijfsvoeringskosten.

3.3 Artikel 6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving

Tabel 8 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 6 Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving (bedragen x € 1.000)
		Ontwerpbegroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)	Mutatie 2027	Mutatie 2028	Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
Art. Verplichtingen		540.117	0	540.117	780	540.897	‒ 1.790	‒ 3.719	‒ 13.371	‒ 26.865	581.892
	Uitgaven	540.117	0	540.117	780	540.897	‒ 1.790	‒ 3.719	‒ 13.371	‒ 26.865	581.892
6.2	Overheidsdienstverlening, informatiebeleid en informatiesamenleving	101.181	0	101.181	995	102.176	‒ 447	‒ 588	‒ 1.590	‒ 3.045	84.844
	Subsidies (regelingen)	8.953	0	8.953	2.386	11.339	‒ 70	‒ 70	‒ 70	‒ 70	4.908
	Overheidsdienstverlening	8.953	0	8.953	2.386	11.339	‒ 70	‒ 70	‒ 70	‒ 70	4.908
	Opdrachten	22.674	0	22.674	‒ 6.389	16.285	‒ 118	‒ 13	‒ 13	‒ 13	19.512
	Overheidsdienstverlening	15.269	0	15.269	‒ 4.799	10.470	‒ 13	‒ 13	‒ 13	‒ 13	14.501
	Informatiesamenleving	7.405	0	7.405	‒ 1.590	5.815	‒ 105	0	0	0	5.011
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	26.114	0	26.114	1.448	27.562	‒ 22	‒ 47	‒ 149	‒ 294	25.820
	CBS	1.435	0	1.435	‒ 712	723	‒ 8	‒ 16	‒ 53	‒ 104	1.331
	KvK	200	0	200	‒ 138	62	‒ 1	‒ 4	‒ 13	‒ 27	340
	ICTU	22.282	0	22.282	2.298	24.580	0	0	0	0	22.115
	Diverse bijdragen	2.197	0	2.197	0	2.197	‒ 13	‒ 27	‒ 83	‒ 163	2.034
	Bijdrage aan medeoverheden	769	0	769	1.511	2.280	0	0	0	0	767
	Gemeenten	652	0	652	1.628	2.280	0	0	0	0	650
	Provincies	117	0	117	‒ 117	0	0	0	0	0	117
	Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties	89	0	89	0	89	0	0	0	0	89
	Diverse bijdragen	89	0	89	0	89	0	0	0	0	89
	Bijdrage aan agentschappen	42.582	0	42.582	2.039	44.621	‒ 237	‒ 458	‒ 1.358	‒ 2.668	33.748
	RVO	2.251	0	2.251	409	2.660	‒ 13	‒ 27	‒ 87	‒ 170	2.477
	RODI	1.868	0	1.868	813	2.681	‒ 11	‒ 22	‒ 70	‒ 138	1.730
	Diverse bijdragen	0	0	0	2.787	2.787	0	0	0	0	0
	Logius	32.990	0	32.990	‒ 1.970	31.020	‒ 183	‒ 349	‒ 1.004	‒ 1.974	24.454
	RDI	5.473	0	5.473	0	5.473	‒ 30	‒ 60	‒ 197	‒ 386	5.087
6.5	Identiteitsstelsel	44.820	0	44.820	3.249	48.069	‒ 223	‒ 380	‒ 1.206	‒ 2.368	35.296
	Opdrachten	1.060	0	1.060	0	1.060	0	0	0	0	1.055
	Identiteitsstelsel	1.060	0	1.060	0	1.060	0	0	0	0	1.055
	Bijdrage aan medeoverheden	3.484	0	3.484	2.562	6.046	0	0	0	0	3.449
	Gemeenten	3.484	0	3.484	2.562	6.046	0	0	0	0	3.449
	Bijdrage aan agentschappen	40.276	0	40.276	687	40.963	‒ 223	‒ 380	‒ 1.206	‒ 2.368	30.792
	RvIG	40.276	0	40.276	687	40.963	‒ 223	‒ 380	‒ 1.206	‒ 2.368	30.792
6.7	Hoogwaardige dienstverlening één overheid	39.108	0	39.108	‒ 1.024	38.084	‒ 140	‒ 228	‒ 617	‒ 1.158	127.877
	Subsidies (regelingen)	4.646	0	4.646	29	4.675	‒ 58	‒ 58	‒ 58	‒ 58	4.006
	Hoogwaardige dienstverlening één overheid	1.400	0	1.400	0	1.400	‒ 20	‒ 20	‒ 20	‒ 20	1.380
	VNG	3.246	0	3.246	29	3.275	‒ 38	‒ 38	‒ 38	‒ 38	2.626
	Opdrachten	5.661	0	5.661	‒ 1.053	4.608	0	0	0	0	104.813
	Hoogwaardige dienstverlening één overheid	5.661	0	5.661	‒ 1.053	4.608	0	0	0	0	104.813
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	9.400	0	9.400	0	9.400	‒ 21	‒ 43	‒ 140	‒ 276	8.774
	ICTU	5.700	0	5.700	0	5.700	0	0	0	0	5.350
Diverse bijdragen		3.700	0	3.700	0	3.700	‒ 21	‒ 43	‒ 140	‒ 276	3.424
Bijdrage aan agentschappen		19.401	0	19.401	0	19.401	‒ 61	‒ 127	‒ 419	‒ 824	10.284
Logius		536	0	536	3.127	3.663	‒ 3	‒ 6	‒ 20	‒ 40	496
RvIG		10.434	0	10.434	‒ 1.469	8.965	‒ 9	‒ 18	‒ 60	‒ 118	1.536
AZ-DPC		3.598	0	3.598	0	3.598	‒ 21	‒ 47	‒ 155	‒ 305	3.780
Diverse bijdragen		4.833	0	4.833	‒ 1.658	3.175	‒ 28	‒ 56	‒ 184	‒ 361	4.472
6.8 Generieke Digitale Infrastructuur		355.008	0	355.008	‒ 2.440	352.568	‒ 980	‒ 2.523	‒ 9.958	‒ 20.294	333.875
Subsidies (regelingen)		0	0	0	8.585	8.585	0	0	0	0	0
Doorontwikkeling en innovatie digitale overheid		0	0	0	8.585	8.585	0	0	0	0	0
Opdrachten		70.750	0	70.750	‒ 64.339	6.411	0	0	0	0	71.313
Doorontwikkeling en innovatie		70.750	0	70.750	‒ 64.339	6.411	0	0	0	0	71.313
Bijdrage aan ZBO's/RWT's		7.684	0	7.684	14.303	21.987	‒ 39	‒ 78	‒ 256	‒ 504	6.355
KvK		6.884	0	6.884	950	7.834	‒ 39	‒ 78	‒ 256	‒ 504	6.355
ICTU		800	0	800	11.730	12.530	0	0	0	0	0
RDW		0	0	0	142	142	0	0	0	0	0
Diverse bijdragen		0	0	0	1.481	1.481	0	0	0	0	0
Bijdrage aan medeoverheden		0	0	0	1.718	1.718	0	0	0	0	0
Gemeenten		0	0	0	1.718	1.718	0	0	0	0	0
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties		0	0	0	76	76	0	0	0	0	0
Diverse bijdragen		0	0	0	76	76	0	0	0	0	0
Bijdrage aan agentschappen		276.574	0	276.574	37.217	313.791	‒ 941	‒ 2.445	‒ 9.702	‒ 19.790	256.207
Logius		256.755	0	256.755	28.423	285.178	‒ 836	‒ 2.235	‒ 9.013	‒ 18.436	237.812
RvIG		10.958	0	10.958	4.000	14.958	‒ 61	‒ 121	‒ 397	‒ 781	10.139
RVO		8.097	0	8.097	1.929	10.026	‒ 40	‒ 81	‒ 265	‒ 520	7.548
RDI		764	0	764	745	1.509	‒ 4	‒ 8	‒ 27	‒ 53	708
Diverse bijdragen		0	0	0	2.120	2.120	0	0	0	0	0
Ontvangsten		10.927	0	10.927	0	10.927	0	0	0	0	10.927

Geschatte budgetflexibiliteit
	Tabel 9 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 6
	Artikel 6						2026
	juridisch verplicht						77%
bestuurlijk gebonden					21%
beleidsmatig gereserveerd					2%

Juridisch verplicht

Van het totale uitgavenbudget op artikel 6 is 77% juridisch verplicht.

6.2 Overheidsdienstverlening, informatiebeleid en informatiesamenleving

Opdrachten

Overheidsdienstverlening

De majeure mutaties worden hieronder toegelicht:

Deze middelen zijn grotendeels afkomstig vanuit de Aanvullende Post vanuit de reservering naar aanleiding van de Parlementaire Onderzoekscommissie Kinderopvangtoeslag (€ 1,3 mln. in 2026 en vanaf 2027 structureel € 1,7 mln.) en deels vanaf het artikel 6.2 Overheidsdienstverlening, informatiebeleid en informatiesamenleving (€ 0,4 mln. in 2026 en vanaf 2027 structureel € 0,01 mln.). De middelen worden bij de 1e suppletoire begroting 2026 overgeheveld naar het Gemeentefonds.

Daarnaast vindt een reallocatie plaats naar het instrument bijdrage aan agentschappen van circa € 2,8 mln. onder andere ten behoeve van een bijdrage aan Dienst Publiek en Communicatie in het kader van de Publiekscampagne Blijf in Beeld. Tot slot vindt een reallocatie plaats naar het instrument bijdragen aan medeoverheden ten behoeve van de Bijzondere Uitkering Digitalisering aan de Openbaar Lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (in totaal circa € 1,6 mln.)

6.5 Identiteitsstelsel

Bijdrage aan medeoverheden

Gemeenten

Dit betreft voornamelijk een reallocatie van het instrument bijdrage aan agentschappen naar bijdrage aan medeoverheden van € 3,1 mln. om de middelen voor diverse bijdragen aan het gemeentefonds in het kader van wijzigingen in het Logisch Ontwerp BRP, Experimentenbesluit BRP en de BRP-straten onder het juiste instrument en regeling te kunnen verantwoorden.

Bijdrage aan agentschappen

RvIG

Dit betreft een reallocatie van het instrument bijdrage aan agentschappen naar bijdrage aan medeoverheden van € 3,1 mln. om de middelen voor diverse bijdragen aan het gemeentefonds in het kader van wijzigingen in het Logisch Ontwerp BRP, Experimentenbesluit BRP en de BRP-straten onder het juiste instrument en regeling te kunnen verantwoorden.

Daarnaast ontvangt het ministerie van BZK van verscheidene ministeries in totaal circa € 3,8 mln. vanwege het aandeel in het gebruik van de Basisregistratie Personen (BRP).

6.8 Generieke Digitale Infrastructuur

Subsidies

Doorontwikkeling en innovatie digitale overheid

Dit betreft voornamelijk de verdeling van het Vernieuwingsbudget van de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) naar de juiste instrumenten en regelingen (€ 8,4 mln. in 2026). Het gaat hier grotendeels om diverse subsidies aan de VNG voor onder andere het gebruik van Europese componenten uit de Digital Decade in de GDI en Innovatiewerkplaats Digilab. Hiervoor wordt gerealloceerd vanuit opdrachten Doorontwikkeling en innovatie om zo de uitgaven op het juiste instrument te kunnen verantwoorden..

Opdrachten

Doorontwikkeling en innovatie

Dit betreft voornamelijk een reallocatie van € 64,8 mln. in 2026 om de inzet van het Vernieuwingsbudget van de GDI op de juiste instrumenten en regeling te verantwoorden. Het betreft onder meer bijdragen aan Logius voor onder andere Herbouw digipoort en Federatief Berichtenstelsel. Ook worden er middelen gerealloceerd naar het instrument bijdrage aan ZBO's/ RWT's ten behoeve van bijdragen aan ICTU onder andere in het kader van het Europese Raamwerk voor Digitale Identiteitswallets en Stelsel Toegang. Daarnaast worden de middelen gerealloceerd voor subsidies aan de VNG voor onder andere het gebruik van Europese componenten uit de Digital Decade in de GDI en Innovatiewerkplaats Digilab. Tot slot wordt er gerealloceerd naar artikel 11 Centraal Apparaat ten behoeve van de inzet van externe inhuur op GDI-dossiers zoals Stelsel Toegang en vinden er diverse reallocaties plaats naar verschillende instrumenten, waaronder een reallocatie naar het instrument bijdrage aan medeoverheden om de middelen voor de specifieke uitkeringen in het kader van het innovatiebudget onder het juiste instrument en regeling te verantwoorden.

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

ICTU

Dit betreft voornamelijk de verdeling van het Vernieuwingsbudget van de GDI naar de juiste instrumenten en regelingen (€ 11 mln. in 2026). Het betreffen bijdragen aan ICTU onder andere in het kader van het Europese Raamwerk voor Digitale Identiteitswallets en Stelsel Toegang. Hiervoor wordt gerealloceerd vanuit opdrachten Doorontwikkeling en innovatie.

Bijdrage aan agentschappen

Logius

De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.

Dit betreft voornamelijk de verdeling van het Vernieuwingsbudget van de GDI naar de juiste instrumenten en regelingen (€ 28 mln. in 2026). Het betreffen bijdragen aan Logius voor onder andere de herbouw digipoort en het Federatief Berichtenstelsel. Hiervoor wordt gerealloceerd vanuit opdrachten Doorontwikkeling en innovatie om zo de uitgaven op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.

Naar aanleiding van het coalitieakkoord wordt een efficiencytaakstelling op de rijksoverheid doorgevoerd naar rato van de apparaatsuitgaven per departement inclusief de uitvoeringsorganisaties, met als doel de apparaatsuitgaven te verminderen. Deze taakstelling is vanaf 2027 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 6 Logius gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 5,9 mln. per jaar vanaf 2030

Aanvullend op de efficiencytaakstelling op de rijksoverheid wordt een additionele taakstelling doorgevoerd in het kader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid. Deze taakstelling wordt op dezelfde wijze verdeeld als de efficiencytaakstelling en wordt vanaf 2029 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 6 Logius gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 13,3 mln. per jaar vanaf 2030.

3.4 Artikel 7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid

Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 10 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 7 Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid (bedragen x € 1.000)

		Ontwerp begroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amendementen en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)	Mutatie 2027	Mutatie 2028	Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
	Art. Verplichtingen	94.682	1.000	95.682	- 8.102	87.580	‒ 6.931	‒ 7.219	‒ 3.974	‒ 4.121	93.760
	Uitgaven	94.343	1.000	95.343	‒ 8.102	87.241	‒ 6.931	‒ 7.219	‒ 3.974	‒ 4.121	93.760
7.1	Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid	90.105	1.000	91.105	‒ 8.102	83.003	‒ 6.925	‒ 7.208	‒ 3.941	‒ 4.059	90.784
	Subsidies (regelingen)	7.428	0	7.428	4.428	11.856	220	220	220	220	6.286
	Diverse subsidies	728	0	728	3.925	4.653	‒ 2	‒ 2	‒ 2	‒ 2	157
	Overlegstelsel	1.721	0	1.721	0	1.721	‒ 23	‒ 23	‒ 23	‒ 23	1.628
	Ambtelijk Vakmanschap	66	0	66	0	66	0	0	0	0	0
	Bedrijfsvoeringsbeleid	215	0	215	443	658	302	302	302	302	483
	Leiderschap, diversiteit en inclusie	105	0	105	0	105	0	0	0	0	24
	Ondersteuning koepels implementatie Woo	863	0	863	0	863	0	0	0	0	0
	Compensatie Waterschappen Woo (structureel)	3.586	0	3.586	0	3.586	‒ 50	‒ 50	‒ 50	‒ 50	3.501
	Bevorderen veilig werk- en meldklimaat	144	0	144	0	144	0	0	0	0	0
	Ondersteuning melders misstanden	0	0	0	0	0	‒ 7	‒ 7	‒ 7	‒ 7	493
	Informatiebeveiliging en privacy	0	0	0	60	60	0	0	0	0	0
	Opdrachten	42.966	1.000	43.966	‒ 16.811	27.155	‒ 9.801	‒ 10.001	‒ 8.501	‒ 8.417	67.391
	Bedrijfsvoeringsbeleid	17.461	0	17.461	‒ 10.699	6.762	‒ 4.684	‒ 4.884	‒ 7.884	‒ 7.884	15.164
	Kwaliteit management rijksdienst	4.596	0	4.596	0	4.596	0	0	0	0	4.530
	Werkgeversbeleid	1.299	0	1.299	‒ 603	696	‒ 134	‒ 134	‒ 134	‒ 100	1.181
	Informatiehuishouding	6.914	1.000	7.914	‒ 2.350	5.564	0	0	0	0	37.990
	Doorontwikkeling Rijksbrede ICTvoorziening	0	0	0	207	207	0	0	0	0	0
	Ambtelijk Vakmanschap	6.282	0	6.282	‒ 2.948	3.334	‒ 4.400	‒ 4.400	100	150	5.130
	Leiderschap, diversiteit en inclusie	188	0	188	0	188	‒ 250	‒ 250	‒ 250	‒ 250	519
	Bevorderen veilig werk- en meldklimaat	705	0	705	‒ 150	555	0	0	0	0	465
	Ondersteuning van melders van misstanden	2.685	0	2.685	‒ 590	2.095	0	0	0	0	1.109
	Open Overheid	1.200	0	1.200	675	1.875	0	0	0	0	0
	Adviescollege ICT	0	0	0	130	130	0	0	0	0	0
	Digitalisering RijksInkoop	636	0	636	‒ 150	486	0	0	0	0	636
	Aanpak Hardheden	1.000	0	1.000	‒ 333	667	‒ 333	‒ 333	‒ 333	‒ 333	667
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	16.181	0	16.181	‒ 4.718	11.463	‒ 14	‒ 29	‒ 90	‒ 199	6.911
	Ambtelijk Vakmanschap	8	0	8	0	8	0	0	0	0	8
	Bedrijfsvoeringsbeleid	400	0	400	82	482	0	0	0	0	381
	Werkgeversbeleid	1.880	0	1.880	0	1.880	0	0	0	0	1.711
	Staat van de Uitvoering	2.243	0	2.243	0	2.243	0	0	0	0	2.210
	Ondersteuning van melders van misstanden	1.650	0	1.650	0	1.650	‒ 14	‒ 29	‒ 90	‒ 199	2.601
	Diverse bijdragen	10.000	0	10.000	‒ 4.800	5.200	0	0	0	0	0
	Bijdrage aan medeoverheden	1.084	0	1.084	0	1.084	0	0	0	0	0

	Compensatie Waterschappen Woo (incidenteel)	1.084	0	1.084	0	1.084	0	0	0	0	0
	Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties	53	0	53	0	53	0	0	0	0	53
	Werkgeversbeleid	53	0	53	0	53	0	0	0	0	53
	Bijdrage aan agentschappen	22.249	0	22.249	8.999	31.248	2.670	2.602	4.430	4.337	9.999
	Ambtelijk Vakmanschap	2.017	0	2.017	‒ 863	1.154	‒ 702	‒ 702	0	0	17
	O&P Rijk (Arbeidsmarktcommunicatie)	3.489	0	3.489	0	3.489	‒ 42	‒ 49	‒ 160	‒ 314	3.891
	I-Functie Rijk	363	0	363	384	747	‒ 2	‒ 4	‒ 13	‒ 27	336
	Staat van de Uitvoering	968	0	968	0	968	‒ 6	‒ 11	0	0	0
	Bedrijfsvoeringsbeleid	383	0	383	1.711	2.094	1.475	1.473	1.462	1.448	1.831
	Werkgeversbeleid	108	0	108	0	108	‒ 1	‒ 1	‒ 4	‒ 8	100
	Doorontwikkeling Rijksbrede ICTvoorziening	0	0	0	2.233	2.233	0	0	0	0	0
	Leiderschap, diversiteit en inclusie	33	0	33	0	33	0	0	‒ 2	‒ 3	30
	Diverse bijdragen	10.000	0	10.000	9.410	19.410	1.875	1.826	3.092	3.207	3.207
	KOOP	3.500	0	3.500	‒ 3.100	400	0	0	0	0	0
	Logius	835	0	835	‒ 752	83	0	0	0	0	0
	Digitalisering RijksInkoop	553	0	553	‒ 24	529	73	70	55	34	587
	Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken	144	0	144	0	144	0	0	0	0	144
	Bedrijfsvoeringsbeleid	144	0	144	0	144	0	0	0	0	144
7.2	Pensioenen en uitkeringen	4.238	0	4.238	0	4.238	‒ 6	‒ 11	‒ 33	‒ 62	2.976
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	4.238	0	4.238	0	4.238	‒ 6	‒ 11	‒ 33	‒ 62	2.976
	Stichting Administratie Indonesische Pensioenen	4.238	0	4.238	0	4.238	‒ 6	‒ 11	‒ 33	‒ 62	2.976
	Ontvangsten	64	0 64 709 773				0	0	0	0	64

			Geschatte budgetflexibiliteit
				Tabel 11 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 7
				Artikel 7					2026
				juridisch verplicht					55%
			bestuurlijk gebonden						30%
			beleidsmatig gereserveerd						15%
			nog niet ingevuld / vrij te besteden						0%

Juridisch verplicht

Van het totale uitgavenbudget van artikel 7 is 55% juridisch verplicht.

7.1 Werkgevers-en bedrijfsvoeringsbeleid

Subsidies

Diverse subsidies

Het betreft voornamelijk een reallocatie van € 4 mln. van het instrument bijdragen aan ZBO's/RWT's naar subsidies ten behoeve van het programma Digitaal Doordacht, het Projectplan Maatschappelijke Coalitie Over

Informatie Gesproken en de verlening van de Openraadsinformatie.

Opdrachten

Bedrijfsvoeringsbeleid

Dit betreft een saldo van diverse mutaties.

De Beveiligingsautoriteit Rijk wordt uitgebreid ter versterking van de weerbaarheid tegen militaire dreiging, tegen ondermijning en de verhoogde paraatheid van de calamiteitenorganisatie. Aanvullende middelen zijn benodigd om hier invulling aan te kunnen geven (€ 2,6 mln. structureel). Voor de jaren 2026-2028 wordt dit deels mogelijk gemaakt door middelen naar voren te halen uit 2029-2031.Dekking wordt gevonden uit eindejaarsmarge (2,3 mln. in 2026), artikel 7.1 Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid (2,3 mln. structureel) en binnen artikel 11 (0,3 mln. structureel).

Daarnaast vindt een reallocatie plaats voor het Weerbaarheidshuis (€ 6,6 mln. in 2026) en een structurele reallocatie voor de personele uitgaven van het Weerbaarheidshuis (€ 3,1 mln. structureel) naar artikel 2 Nationale Veiligheid.

Informatiehuishouding

Dit betreft een bijdrage van BZK aan het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voor het Rijksprogramma voor Duurzame Digitale Huishouding in 2026 (circa € 2,4 mln.).

Ambtelijk vakmanschap

Dit betreft een saldo van diverse mutaties.

Het ministerie van BZK ontvangt een bijdrage van het ministerie van Financiën (€ 2 mln.) voor de aanpak Erkenning en Herstel.

Daarnaast vindt een reallocatie plaats naar artikel 11 Centraal Apparaat voor de personele uitgaven voor het programma Ambtelijk Vakmanschap (€ 4,5 mln.) voor de jaren 2026 tot en met 2028.

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

Diverse bijdragen

Ten behoeve van het programma Digitaal Doordacht, het Projectplan Maatschappelijke Coalitie Over Informatie Gesproken en de verlening van de Openraadsinformatie wordt € 4 mln. gerealloceerd van het instrument bijdragen aan ZBO's/RWT's naar subsidies.

Daarnaast zijn diverse budgetten voor Werkgevers- en Bedrijfsvoeringsbeleid verlaagd om het besparingsverlies bij de Banenafspraak op te vangen (€ 0,8 mln.).

Bijdrage aan agentschappen

Doorontwikkeling Rijksbrede ICT-voorziening

Door verscheidene ministeries, Colleges en de Staten-Generaal is een bijdrage geleverd voor Rijksbrede ICT-voorzieningen (€ 2 mln.). Daarnaast wordt beroep gedaan op de eindejaarsmarge voor de Rijksbede ICT-voorzieningen van € 0,2 mln. Door achterstanden zijn de decharges niet tijdig gestart, waardoor de afhandeling van kosten in 2026 valt.

Diverse bijdragen

Er vinden meerdere reallocaties plaats naar het instrument bijdrage aan agentschappen voor onder andere de Rijksdienst voor Ontwikkeling, Digitalisering en Innovatie (€ 3,1 mln.) en voor de verbetering van de informatiehuishouding (€ 2 mln.) om deze op het juiste instrument te verantwoorden.

Voor de resterende uitgaven van het Programma Open Overheid worden middelen opgevraagd van de Aanvullende Post ten behoeve van de POKDienstverlening op het gebied van stelselversterking (€ 1,8 mln. structureel). Zodat er verdere stelselversterking van stelselpartijen en deelnemers kan plaatsvinden en om overheidsbreed nauwer samen te werken op de thema's openbaarheid en informatiehuishouding.

Ook worden er middelen opgevraagd van de Aanvullende Post ten behoeve van de POK-implementatie voor de WOO bij medeoverheden (€ 1,3 mln. structureel) en Rijk (€ 64.000 structureel). Deze middelen worden via een kasschuif beschikbaar gesteld in 2026. De middelen worden ingezet voor de implementatiekosten WOO-index medeoverheden en Rijk.

KOOP

Voor de bekostiging van diverse opdrachten die de Rijksdienst voor Ontwikkeling, Digitalisering en Innovatie uitvoert, vindt een reallocatie plaats van € 3,1 mln. naar het instrument diverse bijdragen.

3.5 Artikel 14. Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité

Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 12 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 14 Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité (bedragen x € 1.000)
	Ontwerp begroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amendementen en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)		Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)		Mutatie 2027		Mutatie 2028		Mutatie 2029		Mutatie 2030		Mutatie 2031
Art. Verplichtingen	23.983	0	23.983		3.365	27.348		1.787		1.787		‒ 113		‒ 113		7.887
Uitgaven	20.649	0	20.649		3.365	24.014		1.787		1.787		‒ 113		‒ 113		7.887
14.0 Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité	20.649	0	20.649		3.365	24.014		1.787		1.787		‒ 113		‒ 113		7.887
Subsidies (regelingen)	20.649	0	20.649		‒ 1.200	19.449		‒ 113		‒ 113		‒ 113		‒ 113		7.887
Maatschappelijke initiatieven	11.499	0	11.499		‒ 1.200	10.299		0		0		0		0		0
Herdenkingscomité	8.199	0	8.199		0	8.199		‒ 113		‒ 113		‒ 113		‒ 113		7.887
Onderzoeksprogramma	951	0	951		0	951		0		0		0		0		0
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken	0	0	0		4.565	4.565		1.900		1.900		0		0		0
Diverse bijdragen	0	0	0		4.565	4.565		1.900		1.900		0		0		0
Ontvangsten	0 0 0 0			0			0		0		0		0		0

	Geschatte budgetflexibiliteit
			Tabel 13 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 14
			Artikel 14
			juridisch verplicht
bestuurlijk gebonden							66%
beleidsmatig gereserveerd							0%
nog niet ingevuld / vrij te besteden							0%

Juridisch verplicht

Van het totale uitgavenbudget op artikel 14 is 34% juridisch verplicht en 66% bestuurlijk gebonden.

Uitgaven

Subsidies (regelingen)

Maatschappelijke initiatieven

Dit een overboeking van € 1,2 mln. naar het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) voor de uitvoeringskosten 2026 van de subsidieregeling maatschappelijke initiatieven trans-Atlantisch slavernijverleden voor Europees Nederland. Deze subsidieregeling wordt uitgevoerd door de unit Uitvoering van Beleid (UvB) van het ministerie van SZW.

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

Diverse bijdragen

Dit betreft een overboeking van het ministerie van Justitie en Veiligheid van jaarlijks € 1,9 mln. voor de jaren 2026 tot en met 2028. Op basis van de instroom van aanvragen bij Dienst Justis is de raming voor deze regeling bijgesteld en het verschil hiervan wordt teruggeboekt naar de begroting van het ministerie van BZK, zodat de middelen voor Slavernijverleden meerjarig beschikbaar blijven. Ook is er voor circa € 2,7 mln. eindejaarsmarge van artikel 14 teruggeboekt op dit instrument.

3.6 Artikel 15. Een veilig Groningen met perspectief

Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 14 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 15 Een veilig Groningen met perspectief (bedragen x € 1.000)
		Ontwerp­ begroting t (1)		Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)		Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)		Mutatie 2027			Mutatie 2028		Mutatie 2029		Mutatie 2030		Mutatie 2031
Art.	Verplichtingen	2.294.904		0	2.294.904	355.343		2.650.247		277.788			185.632		257.374		198.707		389.947
	Uitgaven	2.491.006		0	2.491.006	34.669		2.525.675		386.627			271.185		240.825		109.368		530.381
15.1	Algemeen	36.665		0	36.665	3.562		40.227		4.733			8.393		11.408		6.555		14.227
	Opdrachten	15.100		0	15.100	2.410		17.510		7.419			9.493		9.205		5.205		132
	Werkbudgetten	15.100		0	15.100	2.410		17.510		7.419			9.493		9.205		5.205		132
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	10.793		0	10.793	0		10.793		0			0		0		0		10.793
	Raad voor Rechtsbijstand	10.793		0	10.793	0		10.793		0			0		0		0		10.793
	Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties	5.718		0	5.718	‒ 4.718		1.000		‒ 4.163			‒ 2.774		603		0		0
	Adviescollege Veiligheid Groningen (ACVG)	3.615		0	3.615	‒ 3.615		0		‒ 3.663			‒ 3.774		0		0		0
	Raad voor de Rechtspraak	2.103		0	2.103	‒ 1.103		1.000		‒ 500			1.000		603		0		0
	Bijdrage aan agentschappen	0		0	0	3.615		3.615		3.663			3.774		0		0		0
	Bijdrage aan RVO voor ACVG	0		0	0	3.615		3.615		3.663			3.774		0		0		0
	(Schade)vergoeding	5.054		0	5.054	2.255		7.309		‒ 2.186			‒ 2.100		1.600		1.350		3.302
	Vastgelopen situaties	5.054		0	5.054	2.255		7.309		‒ 2.186			‒ 2.100		1.600		1.350		3.302
15.2	Schadeherstel	1.213.321		0	1.213.321	‒ 248.967		964.354		214.230			155.508		161.664		28.180		243.996
	Subsidies (regelingen)	133.096		0	133.096	‒ 44.991		88.105		89.180			63.211		0		0		0
	Duurzaam herstel	133.096		0	133.096	‒ 44.991		88.105		89.180			63.211		0		0		0
	Bijdrage aan medeoverheden	18.695		0	18.695	‒ 481		18.214		‒ 1.082			‒ 1.082		‒ 1.082		0		0
	MKB-programma	18.695		0	18.695	‒ 481		18.214		‒ 1.082			‒ 1.082		‒ 1.082		0		0
	Bijdrage aan agentschappen	295.591		0	295.591	9.730		305.321		61.652			‒ 5.231 ‒ 24.535				‒ 5.076		100.283
	Bijdrage aan bestuur IMG	2.683		0	2.683	‒ 2.683		0		‒ 2.601			‒ 2.511 ‒ 2.511				‒ 2.511		0
	Bijdrage RVO	292.908		0	292.908	12.413		305.321		64.253			‒ 2.720 ‒ 22.024				‒ 2.565		100.283
	(Schade)vergoeding	765.939		0	765.939	‒ 213.225		552.714		64.480			98.610		187.281		33.256		143.713
	Commissie Bijzondere Situaties	3.174		0	3.174	1.076		4.250		1.076			1.076		383		0		0
	Herbeoordeling waardedaling	0		0	0	421		421		0			0		0		0		0
	Knelpunten IMG	6.152		0	6.152	‒ 119		6.033		0			4.581		0		0		7.365
	Vergoeding fysieke schade	695.963		0	695.963	‒ 179.533		516.430		75.768			79.993		173.938		20.296		123.388
	Vergoeding immateriële schade	11.250		0	11.250	10.620		21.870		9.590			9.590		9.590		9.590		9.590
	Vergoeding waardedaling	49.400		0	49.400	‒ 45.690		3.710 ‒ 21.954					3.370		3.370		3.370		3.370
15.3	Versterken en perspectief	1.241.020		0	1.241.020	280.074		1.521.094 167.664					107.284		67.753		74.633		272.158
	Subsidies (regelingen)	15.725		0	15.725	44.487		60.212 29.564					2.149		5.980		767		0
	Diverse subsidies versterken	9.966		0	9.966	39.248		49.214 25.643					2.214		5.880		668		0
	Economische bedrijvigheid	0		0	0	558		558 0					0		0		0		0
	Geestelijke bijstand	493		0	493	0		493 0					0		0		0		0
	Nieuwbouwregeling	2.700		0	2.700	1.807		4.507 4.000					0		0		0		0
	Subsidieregelingen bestuurlijke afspraken	500		0	500	2.874		3.374 0					0		0		0		0
	Woonbedrijf	2.066		0	2.066	0		2.066 ‒ 79					‒ 65		100		99		0
	Opdrachten	636.176		0	636.176	62.989		699.165 ‒ 5.326 ‒ 23.059							23.823		34.571		228.240
	Duurzaam herstel	18.808		0	18.808	‒ 15.767		3.041 8.210 13.380							7.971		0		0
	Knelpunten NCG	7.049		0	7.049	31.491		38.540 23.000 7.000							2.000		‒ 5.000		5.000
	Vastgelopen situaties	3.000		0	3.000	‒ 404		2.596 2.000 2.000							2.000		750		0
Verduurzaming bij versterken		44.859		0	44.859		9.285	54.144 761 ‒ 13.262							‒ 3.333 ‒ 12.786				13.764
Versterken industrie		241		0	241		‒ 116	125 116 0							0		0		0
Versterkingsoperatie		562.219		0	562.219		38.500	600.719 ‒ 39.413 ‒ 32.177							15.185		51.607		209.476
Bijdrage aan medeoverheden		445.783		0	445.783		148.626		594.409		129.069		116.500		25.607		23.700		1.813
Clustering en gebiedsfonds		81.945		0	81.945		8.844		90.789		18.750		16.500		11.600		11.700		1.700
Compensatie gemeenten en provincie		119.472		0	119.472		20.288		139.760		10.319		0		0		0		0
Erfgoedprogramma		17.098		0	17.098		0		17.098		0		0		0		0		0
Knelpunten gemeenten sociaal domein		14.610		0	14.610		80		14.690		0		0		0		0		0
Leefbaarheid en wijkontwikkeling		38.373		0	38.373		3.256		41.629		0		0		7.500		0		0
Nationaal Programma Groningen		164.199		0	164.199		116.158		280.357		100.000		100.000		6.000		12.000		0
NCG bijdrage aan medeoverheden		0		0	0		0		0		0		0		507		0		0
Sociaal-emotionele ondersteuning door gemeenten		9.943		0	9.943		0		9.943		0		0		0		0		113
Sociale agenda		143		0	143		0		143		0		0		0		0		0
(Schade)vergoeding		143.336		0	143.336		23.972		167.308		14.357		11.694		12.343		15.595		42.105
Duurzaam herstel		500		0	500		500		1.000		0		0		0		0		0
Knelpunten NCG		1.522		0	1.522		9.297		10.819		9.000		9.000		7.000		5.000		3.000
Vergoeding zelf aangebrachte voorzieningen		2.362		0	2.362		‒ 2.362		0		‒ 2.362		0		0		0		0
Vergoeding schade door versterkingsmaatregelen		46.365		0	46.365		17.831		64.196		18.115		13.057		5.129		1.640		6.990
Versterken in eigen beheer		92.137		0	92.137		‒ 1.644		90.493		‒ 11.196 ‒ 10.363				214		8.955		32.115
Versterken industrie		450		0	450		350		800		800 0				0		0		0
Ontvangsten		1.827.377		0	1.827.377		‒ 384.298		1.443.079		151.077	- 110.789			77.970		‒ 3.574		456.395
		Geschatte budgetflexibiliteit
				Tabel 15 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 15
				Artikel 15															2026
				juridisch verplicht															96%
bestuurlijk gebonden															3%
beleidsmatig gereserveerd															1%
nog niet ingevuld / vrij te besteden															0%

Juridisch verplicht

Van het totale uitgavenbudget op artikel 15 is 96% juridisch verplicht.

Uitgaven

15.1 Algemeen

Bij artikel 15.1 worden er geen mutaties toegelicht, omdat de mutaties in de eerste suppletoire begroting niet groter dan of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) is opgenomen in de staffel.

15.2 Schadeherstel

Subsidies (regelingen)

Duurzaam herstel

Dit betreft voornamelijk de middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 154,2 mln.) en aan de begroting van 2026 zijn toegevoegd. Deze budgetten laten zich lastig ramen. Middels een kasschuif worden daarom de middelen voor Duurzaam Herstel van 2026 doorgeschoven naar de jaren 2027 (€ 115,3 mln.) en 2028 (€ 63,2 mln.) om de middelen in het juiste kasritme te zetten.

Daarnaast betreft dit een reallocatie in 2026 (€ 20,6 mln.) en 2027 (€ 26,2 mln.) binnen artikel 15.2 (van subsidies naar bijdrage aan agentschappen) om de verschillende uitvoeringskosten inzichtelijk te maken.

Bijdrage aan agentschappen

Bijdrage RVO

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) levert het personeel en de ondersteuning voor het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG). De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd, waaronder ook de uitvoeringskosten. Naar aanleiding daarvan wordt ook het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de uitvoeringskosten van het IMG bijgesteld. Als gevolg zijn de middelen voor bijdrage RVO in 2026 naar beneden bijgesteld met € 10,9 mln.. Binnen de meerjarenperiode (2026 t/m 2031) worden de middelen in totaal met € 59,2 mln. naar beneden bijgesteld.

Daarnaast betreft dit een reallocatie van middelen binnen artikel 15.2 (van subsidies en schadevergoeding naar bijdrage aan agentschappen) om de verschillende uitvoeringskosten inzichtelijk te maken.

Daarnaast zijn middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 0,6 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026.

(Schade)vergoeding

Vergoeding fysieke schade

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de fysieke schadebetalingen bijgesteld voor de meerjarenperiode. De uitgaven in 2026 voor vergoedingen fysieke schade zijn daarom € 36,5 mln. lager, waar de uitgaven voor de jaren 2027 tot en met 2031 cumulatief € 256,6 mln. hoger uitvallen. Verder is de start van de regeling van Gederfd Woongenot doorgeschoven naar 2027, waarmee de kosten opschuiven naar de periode 2027 tot en met 2029. Daardoor worden de uitgaven van 2026 (€ 143 mln.) verschoven naar 2029.

Daarnaast betreft dit een reallocatie in de jaren 2027 tot en met 2029 van jaarlijks € 13 mln. binnen artikel 15.2 van schadevergoeding naar bijdrage aan agentschappen om de uitvoeringskosten van gederfd woongenot inzichtelijk te maken.

Vergoeding immateriële schade

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de immateriële schadebetalingen bijgesteld voor de meerjarenperiode. De middelen in 2026 voor vergoedingen immateriële schade zijn opwaarts bijgesteld met € 10,6 mln. en voor 2027 t/m 2031 met jaarlijks € 9,6 mln.

Vergoeding waardedaling

De raming van de schadeafhandeling door het IMG wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding daarvan wordt het in de BZK-begroting opgenomen bedrag voor de vergoedingen voor waardedaling bijgesteld over de meerjarenperiode. Naar aanleiding hiervan zijn de kosten voor 2026 € 45,7 mln. en voor 2027 € 21,9 mln. naar beneden bijgesteld. Vanaf 2028 stijgen de kosten jaarlijks circa € 3,3 mln.

15.3 Versterken en perspectief

Subsidies (regelingen)

Diverse subsidies versterken

De raming van de versterkingsoperatie wordt ieder jaar door de NCG geactualiseerd. Binnen de meerjarenperiode (2026 t/m 2031) wordt daarom het budget voor diverse subsidies versterken met cumulatief € 67,9 mln. naar boven bijgesteld. Deze bijstelling bestaat voor een groot deel uit de niet-gerealiseerde uitgaven uit 2025 die doorschuiven naar latere jaren en prijsverschillen.

Daarnaast betreft dit een bedrag van € 4,5 mln. dat wordt gerealloceerd van opdrachten bij artikelonderdeel 15.1, omdat dit bedrag als subsidie wordt uitgekeerd in plaats van als opdracht.

Ook zijn middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 0,5 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026.

De resterende mutaties betreffen kasschuiven om de middelen in het juiste kasritme te zetten.

Opdrachten

Duurzaam herstel

Duurzaam schadeherstel maakt deel uit van de versterkings- en hersteloperatie. Er is een kasschuif nodig van € 29,6 mln. van 2026 naar 2027 tot en met 2029 om deze middelen in het juiste kasritme te zetten.

Ook zijn middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 13,8 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026.

Knelpunten NCG

De knelpuntenpot is bedoeld om individuele knelpunten die ontstaan tijdens de versterkingsoperatie op te lossen en daarmee versterkingsprojecten te versnellen. Hiervoor wordt er € 97 mln. aanvullend budget beschikbaar gesteld, waarmee verdere vertraging wordt voorkomen. Een deel hiervan wordt via opdrachten uitgekeerd en een deel via schadevergoedingen (zie onderdeel 'schadevergoedingen'). Het betreft cumulatief € 57,2 mln. in de jaren 2026 tot en net 2031 op knelpunten NCG opdrachten, waarvan € 25,2 mln. in 2026.

Daarnaast is er € 8 mln. toegevoegd aan de begroting van 2026. Dit betreffen middelen voor de knelpuntenpot die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen en een aantal reallocaties.

Verduurzaming bij versterking

Van de Aanvullende Post is cumulatief € 13,2 mln. voor de jaren 2026 en 2027 overgeboekt naar de begroting van BZK voor de uitvoering van verduurzaming bij lichte versterking door NCG, maatregel 29 uit Nij Begun.

Daarnaast zijn de uitgaven voor verduurzaming bij zware versterking, maatregel 28 uit Nij Begun, omlaag bijgesteld. Dit komt met name omdat er minder adressen zwaar versterkt hoeven te worden dan oorspronkelijk bij Nij Begun verwacht. Er wordt daarom ook minder verduurzaming bij zware versterking uitgevoerd. Een deel van deze adressen wordt verduurzaamd bij lichte versterking, maatregel 29 Nij Begun, of wordt meegenomen in sloop-nieuwbouw. In totaal vallen de uitgaven voor maatregel 28 hierdoor in 2026 tot en met 2031 € 61,6 mln. lager uit dan verwacht, waarvan € 56,9 mln. op dit instrument wordt verantwoord en € 4,7 mln. bij eigen beheer.

Ook zijn middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 10,3 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026.

Versterkingsoperatie

Dit betreft voornamelijk een ramingsbijstelling. De raming van de versterkingsoperatie wordt ieder jaar door NCG geactualiseerd. De bijstelling binnen de meerjarenperiode (2026 tot en met 2031) bedraagt € 134 mln. Deze bijstelling bestaat voor een groot deel uit de niet-gerealiseerde uitgaven uit 2025 die doorschuiven naar latere jaren en prijsverschillen.

De middelen voor maatwerk in de versterkingsoperatie, maatregel 12 uit Nij Begun, die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 11,3 mln.) zijn toegevoegd aan de begroting voor 2026. Middels een kasschuif worden deze middelen doorgeschoven naar latere jaren om beter aan te sluiten bij de actualisatie van de nieuwe versterkingsraming. Doordat een aantal adressen van 2025 doorschuiven naar latere jaren, worden ook de kosten van maatwerk in latere jaren verwacht.

Ook zijn middelen voor diverse versterkingsprojecten uit bestuurlijke afspraken, die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (€ 25,5 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026.

Het overige bedrag (€ 2,8 mln.) betreft enkele reallocaties.

Bijdrage aan medeoverheden

Clustering en gebiedsfonds

Dit betreft voornamelijk aanvullend budget voor inpassingskosten in de openbare ruimte in versterkingsgemeenten. Dit zijn kosten die gemeenten maken samenhangend met de versterkingsoperatie, zoals de aansluiting van riool en waterleidingen, herbestrating, en de inrichting en noodzakelijke verbeteringen in de openbare ruimte. Hiervoor wordt aanvullend budget beschikbaar gesteld omdat er meer werkzaamheden nodig zijn om de openbare ruimte te herstellen en door prijsstijgingen. Voor de jaren 2027 en 2028 wordt er jaarlijks € 15,0 mln. en voor de jaren 2029 en 2030 wordt er jaarlijks € 10,0 mln. toegevoegd aan de begroting.

Compensatie gemeenten en provincie

Dit betreft voornamelijk een overheveling van de Aanvullende Post van in totaal € 26,8 mln. voor de jaren 2026 en 2027 voor de extra uitvoeringskosten die de gemeenten en provincies maken voor de uitvoering van Nij Begun. Daarnaast betreft dit een bedrag van € 0,5 mln. voor de uitvoering van de Agenda voor Herstel.

Het overige bedrag (€ 3,2 mln.) betreft de middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen en zijn toegevoegd aan de begroting voor 2026.

Nationaal Programma Groningen (NPG)

Vanuit de Aanvullende Post wordt in totaal € 83 mln. toegevoegd aan de

BZK-begroting voor het NPG op basis van de reeds beoordeelde projecten. De middelen voor het NPG worden door middel van een kasschuif (€ 35 mln.) vanuit 2031 naar 2026 (€ 29,0 mln.) en 2029 (€ 6,0 mln.) geschoven, waardoor dit beter aansluit bij de verwachte uitgaven.

Daarnaast betreft dit een overheveling van de Aanvullende Post voor de Economische Agenda. Met de Economische Agenda wordt geïnvesteerd in de leefbaarheid, economische ontwikkeling en de energietransitie in Groningen. Voor de jaren 2026 tot en met 2028 is € 100 mln. per jaar toegevoegd aan de BZK-begroting. In 2026 wordt de governance van de Economische Agenda Groningen vastgesteld, waarmee een start kan worden gemaakt met de uitvoering van projecten voor de generatielange betrokkenheid.

Via een overheveling van € 50,0 mln. vanuit het ministerie van BZK worden de middelen voor de ontwikkeling van de Economische Agenda (startkapitaal voor het jaar 2026) overgeheveld aan de provincie Groningen.

Het overige bedrag (€ 1,2 mln.) betreft de middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen en zijn toegevoegd aan de begroting voor 2026.

(Schade)vergoeding

Vergoeding schade door versterkingsmaatregelen

De raming van de versterkingsoperatie wordt ieder jaar geactualiseerd. Naar aanleiding van deze actualisatie worden ook de geraamde uitgaven voor de vergoedingen schade door versterkingsmaatregelen voor de gehele periode tot en met 2031 bijgesteld. Het betreft hier in totaal een bedrag van circa € 55,2 mln. verdeeld over deze jaren. Daarnaast is hier ook de verhoging in meegenomen van de vaste vergoeding voor zelf aangebrachte voorzieningen (ZAV) die tijdens de versterking verwijderd of beschadigd worden.

Ook zijn middelen die in 2025 niet tot besteding zijn gekomen (circa € 8 mln.) toegevoegd aan de begroting voor 2026. Een deel van deze middelen (€ 6,8 mln.) wordt door middel van een kasschuif in het juiste kasritme gezet.

Ook is er een kasschuif van € 1,4 mln. van 2026 naar de jaren 2027 en 2028, om schade-uitkeringen voor niet-versterkingsmaatregelen in het juiste kasritme te zetten.

Het overige bedrag (€ 0,5 mln.) betreft een reallocatie.

Knelpunten NCG

De knelpuntenpot is bedoeld om individuele knelpunten die ontstaan tijdens de versterkingsoperatie op te lossen en daarmee versterkingsprojecten te versnellen. Hiervoor wordt er € 97 mln. aanvullend budget beschikbaar gesteld, waarmee verdere vertraging wordt voorkomen. Een deel hiervan wordt via opdrachten uitgekeerd (zie onderdeel 'opdrachten') en een deel via schadevergoedingen. Het betreft cumulatief € 39,8 mln. in de jaren 2026 t/m 2031 op knelpunten NCG schadevergoeding, waarvan
€ 6,8 mln. in 2026 .

Ontvangsten

Tabel 16 Budgettaire gevolgen van beleid ontvangsten artikel 15 Een veilig Groningen met perspectief (bedragen x € 1.000)
	Ontwerp begroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amendementen en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)		Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)	Mutatie 2027		Mutatie 2028		Mutatie 2029		Mutatie 2030		Mutatie 2031
Ontvangsten NAM fysieke schade	611.697	0	611.697		- 46.697	565.000	- 47.051		88.768		-50.007		-78.451		131.793
Ontvangsten NAM uitvoeringskosten schade	310.822	0	310.822		0	310.822	- 12.123		20.570		- 15.399		‒ 105.750		96.653
Ontvangsten NAM waardedaling	104.494	0	104.494		- 94.207	10.287	- 45.933		- 21.954		3.370		3.370		3.370
Ontvangsten NAM immateriële schade	33.753	0	33.753		1.599	35.352	9.729		9.590		9.590		9.590		9.590
Ontvangsten NAM versterken industrie	1.271	0	1.271		0	1.271	0		0		0		0		0
Ontvangsten NAM versterkingsoperatie	586.548	0	586.548		- 106.193	480.355	87.301		13.815		‒ 12.584		24.667		204.196
Nationaal Programma Groningen (bijdrage NAM)	25.000	0	25.000		0	25.000	0		0		0		0		0
Ontvangsten NAM juridische bijstand	10.792	0	10.792		0	10.792	0		0		0		0		10.793
Ontvangsten NAM gederfd woongenot	143.000	0	143.000		- 143.000	0	- 143.000		0		143.000		143.000		0
Ontvangsten overig	0	0	0		4.200	4.200	0		0		0		0		0
Totale ontvangsten	1.827.377	0	1.827.377		-384.298	1.443.079	- 151.077		110.789		77.970		-3.574		456.395

Ontvangsten NAM fysieke schade

De uitgaven voor de fysieke schade worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor schade worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. De geraamde ontvangsten voor de fysieke schade worden naar aanleiding van de actualisatie van de schaderaming voor 2026 neerwaarts bijgesteld met € 46,7 mln.

Ontvangsten NAM uitvoeringskosten schade

De uitgaven voor uitvoeringskosten van de schade worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. Voor uitvoeringskosten schade gaat dit om bijstellingen vanaf 2027. De ontvangsten op basis van uitvoeringskosten schade 2026 worden later bijgesteld op basis van het IMG jaarverslag van 2025.

Ontvangsten NAM waardedaling

De uitgaven voor de waardedaling worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor de waardedaling worden ook de geraamde ontvangsten van de NAM bijgesteld. Naar aanleiding van de jaarlijkse actualisatie van de waardedaling worden de ontvangsten in 2026 neerwaarts bijgesteld met € 94,2 mln.

Ontvangsten NAM immateriële schade

De uitgaven voor de schadeafhandeling worden via een heffing bij NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor immateriële schade worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. De geraamde ontvangsten voor immateriële schade worden opwaarts bijgesteld met cumulatief € 49,7 mln. voor de jaren 2026 tot en met 2031, naar aanleiding van de jaarlijkse actualisatie van de immateriële schade.

Ontvangsten NAM versterkingsoperatie

De kosten voor de versterkingsoperatie worden via een heffing bij de NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven voor de versterkingsoperatie worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. In 2026 worden de ontvangsten met € 106 mln. naar beneden bijgesteld. Voor de jaren 2027 tot en met 2031 worden de ontvangsten cumulatief met € 171,4 mln. naar boven bijgesteld.

Ontvangsten NAM gederfd woongenot

De start van de regeling van Gederfd Woongenot is doorgeschoven naar 2027, waarmee de kosten opschuiven naar de periode 2027 tot en met 2029. Daardoor verschuiven de ontvangsten van de NAM die hier tegenover staan van 2026 en 2027 naar 2029 en 2030.

Nij Begun-middelen uit de Aanvullende Post

In onderstaande tabel wordt weergegeven voor welke maatregelen bij de voorjaarsnota 2026 middelen zijn opgevraagd van de Aanvullende Post PEGA/Nij Begun. In de ontwerpbegroting 2026 tabel 22 is weergegeven welke middelen eerder naar de BZK-begroting zijn overgeboekt. De resterende middelen blijven beschikbaar op de Aanvullende Post voor Groningen en zullen later worden opgevraagd.

Tabel 17 Overzichtstabel: opvragen van de Aanvullende Post uit PEGA-middelen eerste suppletoire begroting 2026 (bedragen x € 1.000)
		2026	2027	2028	2029	2030	2031
Stut en steun	BZK begroting, artikel 15	0	0	1.200	0	0	0
Verduurzaming bij lichte versterking	BZK begroting, artikel 15	5.381	8.583	0	0	0	0
Agenda voor herstel	BZK begroting, artikel 15	500	0	0	0	0	0
Economische Agenda Groningen	BZK begroting, artikel 15	100.000	100.000	100.000	0	0	0
Totaal		105.881	108.583	101.200	0	0	0

4 Niet-beleidsartikelen

4.1 Artikel 11. Centraal apparaat

Tabel 18 Apparaatsuitgaven Kerndepartement (bedragen x € 1.000)
	Ontwerp­ begroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)	Mutatie 2027	Mutatie 2028	Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
Art. Verplichtingen	848.348	0	848.348	185.912	1.034.260	‒ 6.435	17.670	‒ 4.008	‒ 12.603	568.516
Uitgaven	849.022	0	849.022	185.912	1.034.934	‒ 6.435	17.670	‒ 4.008	‒ 12.603	568.516
11.1 Apparaat (excl. AIVD)	849.022	0	849.022	185.912	1.034.934	‒ 6.435	17.670	‒ 4.008	‒ 12.603	568.516
Personele uitgaven	475.397	0	475.397	97.236	572.633	15.961	11.348	‒ 5	3.266	292.310
Eigen personeel	357.674	0	357.674	75.095	432.769	16.416	15.823	4.111	681	251.447
Inhuur externen	113.140	0	113.140	20.973	134.113	‒ 501	‒ 4.522	‒ 4.045	2.826	36.642
Overige personele uitgaven	4.583	0	4.583	1.168	5.751	46	47	‒ 71	‒ 241	4.221
Materiële uitgaven	361.536	0	361.536	100.765	462.301	- 10.308	17.210	6.017	‒ 7.049	276.206
Bijdrage SSO's	301.051	0	301.051	79.077	380.128	1.723	4.676	‒ 4.360	‒ 14.380	246.837
ICT	9.318	0	9.318	27.828	37.146	5.190	1.351	1.292	1.203	3.740
Overige materiële uitgaven	51.167	0	51.167	‒ 6.140	45.027	- 17.221	11.183	9.085	6.128	25.629
Bijdrage aan agentschappen	12.089	0	12.089	‒ 12.089	0	-12.088	- 10.888	-10.020	‒ 8.820	0
Bijdrage aan DICTU	12.089	0	12.089	‒ 12.089	0	-12.088	- 10.888	-10.020	‒ 8.820	0
Ontvangsten	146.820	0	146.820	209.400	356.220	- 19.098	-20.301	- 1.627	-1.596	95.010

Toelichting

11.1 Apparaat (exl. AIVD) Personele uitgaven

Eigen personeel

De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.

Naar aanleiding van het coalitieakkoord wordt een efficiencytaakstelling op de rijksoverheid doorgevoerd naar rato van de apparaatsuitgaven per departement inclusief de uitvoeringsorganisaties, met als doel de apparaatsuitgaven te verminderen. Deze taakstelling is vanaf 2027 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 11 eigen personeel gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 2,9 mln. per jaar vanaf 2030

Aanvullend op de efficiencytaakstelling op de rijksoverheid wordt een additionele taakstelling doorgevoerd in het kader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid. Deze taakstelling wordt op dezelfde wijze verdeeld als de efficiencytaakstelling en wordt vanaf 2029 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 11 eigen personeel gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 12,6 mln. per jaar vanaf 2030.

Om de uitgaven aan personeel voor het programma Ambtelijk

Vakmanschap op het juiste instrument te kunnen verantwoorden, is er voor de jaren 2026 € 5,3 mln. en in 2027 en 2028 jaarlijks € 5,2 mln. gerealloceerd van artikel 7 werkgevers- en uitvoeringsbeleid.

Om uitgaven van de verhoging van de weerbaarheid van het Rijk uitgevoerd door de Beveiligingsautoriteit Rijk op het juiste instrument te kunnen verantwoorden, is er vanaf 2026 structureel jaarlijks € 2,3 mln. gerealloceerd van artikel 7 werkgevers- en uitvoeringsbeleid.

Jaarlijks worden op basis van de jaarplanraming de diensten en producten van de tariefgefinancierde uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast middels een desaldering in 2026 van € 61,0 mln.

De apparaatskosten van NCG worden bijgesteld naar aanleiding van de actualisatie van de versterkingsraming. Dit betekent dat de materiële kosten in 2026 en 2027 dalen en in plaats daarvan de loonkosten in latere jaren stijgen, doordat personeel langer ingezet wordt. Het betreft een budgetneutrale ramingsbijstelling binnen artikel 11. Bij de uitgaven eigen personeel betreft het een bijstelling van € 2,2 mln. meer uitgaven in 2026 oplopend naar € 11,7 mln. meer uitgaven in 2031.

Inhuur externen

De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.

Jaarlijks worden op basis van de jaarplanraming de diensten en producten van de tariefgefinancierde uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast middels een desaldering in 2026 van € 17,8 mln.

Om de uitgaven van externe inhuur voor de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) op het juiste instrument te kunnen verantwoorden is er voor 2026 € 4,0 mln. gerealloceerd van artikel 6 Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving.

De apparaatskosten van NCG worden bijgesteld naar aanleiding van de actualisatie van de versterkingsraming. Zie voor verdere toelichting bij eigen personeel. Bij de uitgaven inhuur externen betreft het een bijstelling van minder uitgaven in 2026 van € 2,4 mln. oplopend naar meer uitgaven van € 11,0 mln. in 2031.

Materiële uitgaven

Bijdrage SSO's

De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.

Jaarlijks worden op basis van de jaarplanraming de diensten en producten van de tariefgefinancierde uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast middels een desaldering in 2026 van € 40,6 mln.

Via de eindejaarsmarge wordt voor 2026 € 5,7 mln. aan budget toegevoegd, hiervan is € 3,8 mln. bestemd voor FMH.

Daarnaast zijn er meeruitgaven op de verschillende dienstverleningen, zoals personeel en organisatie, documentbeheer, ICT en infrastructuur, facilitair, huisvesting, inkoop, etc. Het kerndepartement, als centrale opdrachtgever, sluit namens het departement Dienstverleningsafspraken (DVA’s) af met verschillende dienstverleners, waaronder de Shared Service Organisaties (SSO’s). De afnemers buiten het kerndepartement, (waaronder agentschappen en SSO’s), dragen bij aan de financiering van de centrale bekostiging, middels een desaldering. Zie ook de toelichting bij de ontvangsten (€ 30,0 mln.).

Naar aanleiding van het coalitieakkoord wordt een efficiencytaakstelling op de rijksoverheid doorgevoerd naar rato van de apparaatsuitgaven per departement inclusief de uitvoeringsorganisaties, met als doel de apparaatsuitgaven te verminderen. Deze taakstelling is vanaf 2027 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 11 bijdrage SSO's gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 2,8 mln. per jaar vanaf 2030

Aanvullend op de efficiencytaakstelling op de rijksoverheid wordt een additionele taakstelling doorgevoerd in het kader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid. Deze taakstelling wordt op dezelfde wijze verdeeld als de efficiencytaakstelling en wordt vanaf 2029 ingeboekt. Deze taakstelling is momenteel conform grondslag verdeeld over de artikelen van BZK. Over de definitieve invulling van de taakstelling zal nadere besluitvorming plaatsvinden. Voor artikel 11 bijdrage aan SSO's gaat het om een bedrag oplopend tot structureel € 13,4 mln. per jaar vanaf 2030.

ICT

Dit betreft voornamelijk de jaarlijkse vaststelling die, op basis van de jaarplanraming de diensten en producten van de tariefgefinancierde uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) wordt vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast middels een desaldering in 2026 van € 28,8 mln.

Overige materiële uitgaven

Dit betreft voornamelijk de bijstelling van de apparaatskosten van NCG naar aanleiding van de actualisatie van de versterkingsraming. Zie voor verdere toelichting bij eigen personeel. Bij de uitgaven overige materiële uitgaven betreft het een bijstelling van € 9,1 mln. minder uitgaven in 2026 oplopend naar € 8,2 mln. meer uitgaven in 2031.

Bijdrage aan agentschappen

Bijdrage aan DICTU

De apparaatskosten van NCG worden bijgesteld naar aanleiding van de actualisatie van de versterkingsraming. Zie voor verdere toelichting bij eigen personeel. Bij de uitgaven bijdrage aan DICTU betreft het een bijstelling van € 12,1 mln. minder uitgaven in 2026 aflopend naar € 7,6 mln. minder uitgaven in 2031.

Ontvangsten

Jaarlijks worden op basis van de jaarplanraming de diensten en producten van de tariefgefinancierde uitvoeringsorganisaties Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding (RvIHH), Rijksinkoopsamenwerking (RIS) en Organisatie voor Bedrijfsvoering en Financiën (OBF) vastgesteld en verwerkt. Hierop worden de uitgaven- en ontvangstenbudgetten aangepast middels een desaldering in 2026 van € 155,4 mln.

Daarnaast zijn er meerontvangsten die ter financiering worden ingezet voor de dienstverleningsafspraken (DVA's) voor onder andere personeel en organisatie, documentbeheer, ICT en infrastructuur, facilitair, huisvesting, inkoop, etc. De bekostiging van de dienstverleningen vinden centraal via het kerndepartement plaats. Middels een desaldering worden de ontvangsten verhoogd ter financiering van de geraamde uitgaven. Zie ook de toelichting bij het instrument bijdrage SSO's (€ 30,0 mln.).

De apparaatskosten van NCG voor de versterkingsoperatie worden via een heffing bij de NAM in rekening gebracht. Als gevolg van de bijstelling van de uitgaven, zie ook toelichting bij uitgaven apparaatskosten NCG hierboven, worden ook de geraamde ontvangsten van NAM bijgesteld. De ontvangsten in 2026 worden omhoog bijgesteld met € 23,9 mln. In 2027 tot en met 2030 zijn de ontvangsten omlaag bijgesteld met respectievelijk € 19,1 mln., € 20,3 mln., € 1 mln. en € 0,2 mln. In 2031 worden de ontvangsten weer omhoog bijgesteld met € 18,2 mln.

4.2 Artikel 12. Algemeen

Tabel 19 Algemeen (bedragen x € 1.000)
		Ontwerp begroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amendementen en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)	Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)		Mutatie 2027	Mutatie 2028	Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
Art.	Verplichtingen	42.985	0	42.985	‒ 15.095	27.890	-20.064		‒ 20.019	19.940	19.884	22.220
	Uitgaven	43.235	0	43.235	‒ 15.095	28.140	- 20.064		‒ 20.019	19.940	19.884	22.220
12.0	Algemeen	43.235	0	43.235	‒ 15.095	28.140	-20.064		‒ 20.019	19.940	19.884	22.220
	Subsidies (regelingen)	398	0	398	0	398	‒ 2		‒ 2	‒ 2	‒ 2	143
	Diverse subsidies	347	0	347	0	347	‒ 1		‒ 1	‒ 1	‒ 1	93
	Koninklijk Paleis Amsterdam	51	0	51	0	51	‒ 1		‒ 1	‒ 1	‒ 1	50
	Opdrachten	997	0	997	‒ 20	977	0		0	0	0	743
	(Inter)nationale samenwerking	253	0	253	‒ 30	223	0		0	0	0	286
	Diverse opdrachten	744	0	744	10	754	0		0	0	0	457
	Bijdrage aan ZBO's/RWT's	103	0	103	125	228	‒ 1		‒ 1	‒ 4	‒ 8	108
	Diverse bijdragen	2	0	2	125	127	0		0	0	‒ 1	14
	BZK transparant	101	0	101	0	101	‒ 1		‒ 1	‒ 4	‒ 7	94
	Bijdrage aan medeoverheden	40.000	0	40.000	‒ 20.000	20.000	-20.000		- 20.000	20.000	20.000	20.000
	Kwijtschelden publieke schulden	40.000	0	40.000	‒ 20.000	20.000	-20.000		- 20.000	20.000	20.000	20.000
	Bijdrage aan agentschappen	1.737	0	1.737	4.800	6.537	‒ 61		‒ 16	‒ 54	‒ 106	1.226
	Eigenaarsbijdrage	0	0	0	4.800	4.800	‒ 51		0	0	0	0
	BZK transparant	1.328	0	1.328	0	1.328	‒ 8		‒ 15	‒ 50	‒ 98	1.225
	Diverse bijdragen	409	0	409	0	409	‒ 2		‒ 1	‒ 4	‒ 8	1
	Ontvangsten	0	0	0	4.800	4.800	0		0	0	0	0

Toelichting

12.0 Algemeen

Bijdrage aan medeoverheden

Kwijtschelden publieke schulden

In het kader van realistisch ramen wordt met een kasschuif het kasritme aangepast van de middelen voor het kwijtschelden van publieke schulden naar aanleiding van de toeslagenaffaire wordt € 20,0 mln. per jaar voor de jaren 2026 tot en met 2028 naar de jaren 2029 tot en met 2031 geschoven, omdat de verwachting is dat de uitgaven in latere jaren zullen plaatsvinden.

Bijdrage aan agentschappen

Eigenaarsbijdrage

De Rijksorganisatie voor Ontwikkeling Digitalisering en Innovatie (ODI) heeft een negatief resultaat over 2025. Het negatief resultaat kan onvoldoende opgevangen worden met het eigen vermogen van ODI. Conform artikel 11 van de regeling agentschappen mag een agentschap geen negatief eigen vermogen hebben. In dat geval dient de continuïteitsverantwoordelijke zorg te dragen dat een negatief eigen vermogen uiterlijk bij eerste suppletoire begrotingswet wordt aangevuld tot minimaal € 0,- (€ 1,7 mln.). Dit wordt gefinancierd vanuit de surplussen van SSC-ICT en RBL.

SSC-ICT en RBL hebben over het jaar 2025 een positief resultaat behaald waardoor het eigen vermogen groeit tot boven het in artikel 11, lid 3 van de regeling agentschappen vastgestelde maximum. Het maximum wordt berekend als 5% van de gemiddelde jaarlijkse baten over de laatste drie kalenderjaren. Dat wat de 5% overstijgt dient conform artikel 11, lid 6 bij eerste suppletoire begroting afgeroomd te worden door de continuïteitsverantwoordelijke. Voor 2025 betreft dit voor SSC-ICT en RBL gezamenlijk een totaal van € 4,8 mln.

Ontvangsten

De ontvangsten betreffen de afromingen van de surplussen bij RBL en SSC-ICT zoals hierboven bij de uitgaven reeds toegelicht.

4.3 Artikel 13. Nog onverdeeld

Tabel 20 Nog onverdeeld (bedragen x € 1.000)
		Ontwerpbegroting t (1)	Mutaties via NvW, moties, amende­ menten en ISB (2)	Vastgestelde begroting t (3) = (1) + (2)	Mutaties 1e suppletoire begroting (4)		Stand 1e suppletoire begroting (5) = (3) + (4)			Mutatie 2027	Mutatie 2028	Mutatie 2029	Mutatie 2030	Mutatie 2031
Art.	Verplichtingen	0	0	0		57.783		57.783		51.898	37.076	30.915	29.369	23.418
	Uitgaven	0	0	0		57.783		57.783		51.898	37.076	30.915	29.369	23.418
13.0	Nog onverdeeld	0	0	0		57.783		57.783		51.898	37.076	30.915	29.369	23.418
	Nog te verdelen	0	0	0		57.783		57.783		51.898	37.076	30.915	29.369	23.418
	Loonbijstelling	0	0	0		9.780		9.780		10.091	9.613	8.650	8.360	8.234
	Prijsbijstelling	0	0	0		48.003		48.003		41.807	27.463	22.265	21.009	15.184

Ontvangsten 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Toelichting

13.0 Nog onverdeeld

Nog te verdelen

Loonbijstelling

Dit betreft de loonbijstelling tranche 2026 voor BZK.

Prijsbijstelling

Dit betreft de prijsbijstelling tranche 2026 voor BZK.

5 Agentschappen

5.1 Shared Service Centrum (SSC-ICT)

Exploitatieoverzicht

Tabel 21 Exploitatieoverzicht Baten-lastenagentschap SSC-ICT (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
	(1) Vastgestelde begroting	(2) Mutaties 1e suppletoire begroting	(3) = (1) + (2) Totaal geraamd
Baten
- Baten als tegenprestatie voor de levering van producten en/of diensten	443.297	32.359	475.656
Waarvan generieke producten/diensten	11.624	1.281	12.905
Generiek Rijk	3.643	192	3.835
Kostenverdeelnotitie	7.982	1.089	9.071
Waarvan gemeenschappelijke producten/diensten	394.273	37.771	432.044
Applicaties en applicatiebeheer	54.900	1.935	56.835
Basisinrichting kantoorpand	52.652	‒ 3.468	49.184
Basisplus kantoorapplicaties	4.258	636	4.894
Digitale werkomgeving	124.053	15.419	139.472
Hosting	47.056	3.129	50.185
Housing	2.860	626	3.486
Klantspecifieke diensten	29.726	5.254	34.980
Materieel	3.112	2.695	5.807
Persoonlijke devices	75.654	11.545	87.199
Waarvan klantspecifieke producten/diensten	37.400	‒ 6.693	30.707
Kwartaalverrekening en Maatwerk	37.400	‒ 6.693	30.707
- Baten als tegenprestatie voor de levering van input	0	0	0
waarvan bijdrage aan A	0	0	0
waarvan bijdrage aan B	0	0	0
waarvan bijdrage aan C	0	0	0
Rentebaten	0	0	0
Vrijval voorzieningen	0	0	0
Bijzondere baten	0	0	0
Totaal baten	443.297	32.359	475.656
Lasten
Apparaatskosten	387.624	36.509	424.133
- Personele kosten	193.135	‒ 841	192.294
waarvan eigen personeel	142.366	2.330	144.696
waarvan inhuur externen	44.712	‒ 9.945	34.767
waarvan overige personele kosten	6.057	6.774	12.831
- Materiële kosten	194.489	37.350	231.839
waarvan apparaat ICT	160.105	22.567	182.672
waarvan bijdrage aan SSO's	26.733	5.773	32.506
waarvan overige materiële kosten	7.651	9.010	16.661
Kosten uitbesteed werk en andere externe kosten	6.762	‒ 5.680	1.082
Rentelasten	3.119	66	3.185
Afschrijvingskosten	45.792	1.464	47.256
- Materieel	39.906	4.920	44.826
waarvan apparaat ICT	39.906	4.920	44.826
waarvan overige materiële afschrijvingskosten	0	0	0

- Immaterieel 5.886 ‒ 3.456 2.430

Overige lasten	0	0 0
waarvan dotaties voorzieningen	0	0 0
waarvan bijzondere lasten	0	0 0
Totaal lasten	443.297	32.359 475.656
Saldo van baten en lasten gewone bedrijfsuitoefening	0	0 0
Agentschapsdeel Vpb-lasten	0	0 0
Saldo van baten en lasten	0	0 0

Toelichting

Als gevolg van de intensivering op het terrein van security, soevereiniteit en weerbaarheid zijn aanvullende middelen benodigd. Internationale ontwikkelingen hebben het maatschappelijk en politiek besef vergroot van het belang van verdere Europese onafhankelijkheid en zelfstandigheid op ICT-gebied. Tegelijkertijd is het dreigingsbeeld op het gebied van cybersecurity fundamenteel veranderd, waardoor bij SSC-ICT een aanvullende inspanningsbehoefte ontstaat. De omvang hiervan en de impact was nog onvoldoende concreet om in de ontwerpbegroting 2026 te verwerken. De budgettaire gevolgen worden daarom nu in de eerste suppletoire begroting verwerkt.

Baten

De stijging van de baten wordt voornamelijk gedreven door de digitale werkomgeving (€ 15,4 mln.), persoonlijke devices (€ 11,5 mln.), klantspecifieke diensten (€ 5,3 mln.) en hosting (€ 3,1 mln.). Daartegenover staat een daling in de opbrengsten uit de kwartaalverrekening en maatwerk (€ 6,7 mln.), evenals in de basisinrichting van kantoorpanden (€ 3,5 mln.).

De totale toename van de baten is het gevolg van de nieuw vastgestelde tarieven, die voortkomen uit gestegen kosten voor het apparaat.

Lasten

Apparaatskosten

Personele kosten

De personele kosten zijn € 0,8 mln. lager dan de ontwerpbegroting 2026. De personele kosten omvatten alle personele uitgaven voor ambtelijk personeel, uitzendkrachten en inhuur van externe expertise. Voor het ambtelijk personeel zijn de kosten geactualiseerd op basis van de actuele ramingen (€ 2,3 mln.). De externe inhuur is lager dan begroot (€ 9,9 mln.). Dit komt met name door de verdere verambtelijking en onze ambitie op het gebied van ons inhuurplafond.

Overige personele kosten

De overige personele kosten zijn € 6,8 mln. hoger dan de ontwerpbegroting 2026. Deze stijging wordt echter vrijwel volledig verklaard door een stelselwijziging in 2026, waarbij de reservering van vakantieverlofuren (circa € 5,0 mln.) is opgenomen in de overige personele kosten.

Materiële kosten

De materiële kosten stijgen met € 37,4 mln. ten opzichte van de ontwerpbegroting 2026. Deze stijging wordt met name veroorzaakt door investeringen in digitale weerbaarheid, een intensivering op het terrein van (cyber)security, soevereiniteit en weerbaarheid, hogere licentiekosten en gestegen prijzen voor materieel.

Daarnaast is de omvang van het noodzakelijke werk structureel toegenomen. Dit hangt onder meer samen met grootschalige technische vervanging (LCM), extra inzet op automatisering en strengere security- en compliance-eisen. Deze ontwikkelingen vloeien voort uit beleidsmatige kaders en opdrachten vanuit afnemers en hebben geleid tot aanpassingen in de rijksbrede digitale werkplek (DWR 2.0).

Bijdrage aan SSO's

Kosten voor bijdrage aan SSO’s zijn gestegen (€ 5,8 mln.) met name als gevolg van tariefstijging van andere SSO’s. het verschil is met name te verklaren door meer overige dienstverlening vanuit BZK (€ 4,0 mln.) en overige huisvestingskosten (€ 1,1 mln.).

Kosten uitbesteed werk en andere externe kosten

De kosten voor uitbesteed werk en andere externe kosten zijn € 5,7 mln. lager dan in de ontwerpbegroting 2026. In de ontwerpbegroting is uitgegaan van de realisatie van t-1 (€ 6,7 mln.). Daarbij werd verwacht dat door de stelselwijziging een deel van de kosten dat voorheen onder overige materiële kosten viel, zou worden verantwoord onder de nieuwe post ‘kosten uitbesteed werk en andere externe kosten’. Hierdoor zouden de overige materiële kosten dalen.

Achteraf blijkt dat de omvang van deze verschuiving in 2026 beperkt is (circa € 1 mln.). Daardoor vallen de kosten op deze post lager uit dan in de ontwerpbegroting was voorzien.

Overige materiële kosten

De overige materiële kosten zijn € 9,0 mln. hoger dan begroot. In de ontwerpbegroting was namelijk verondersteld dat circa € 6,4 mln. aan kosten zou verschuiven naar de post ‘kosten uitbesteed werk en andere externe kosten’. Omdat deze verschuiving in 2026 grotendeels niet heeft plaatsgevonden, blijven deze kosten onder de overige materiële kosten zichtbaar. Daarnaast zijn de kosten hoger door de redenen die onder materiële kosten zijn toegelicht.

Afschrijvingskosten

De afschrijvingskosten hebben betrekking op investeringen in hard- en software en overige materiële vaste activa. De immateriële afschrijvingen zijn gedaald, omdat er minder investeringen worden gerealiseerd op immateriële vaste activa als gevolg van minder investeringen op het gebied software. Daarentegen wordt meer geïnvesteerd op materiële vaste activa, waardoor de afschrijvingskosten hoger zijn bijgesteld. De hogere afschrijvingen zijn met name toe te wijzen aan meer investeringen in devices, datacenter, hardware voor hosting en connectivity. Dit is mede als gevolg van het versnellen van Lifecycle Management (LCM). De investeringen in de werkplek is daarentegen iets lager dan begroot was.

Kasstroomoverzicht

Tabel 22 Kasstroomoverzicht SSC-ICT (Eerste suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
(1) Vastgestelde begroting		(2) Mutaties 1e suppletoire begroting	(3) = (1) + (2) Totaal geraamd
1. Rekening courant RHB 1 januari + depositorekeningen	41.054	0		41.054
Totaal ontvangsten operationele kasstroom (+)	443.297	32.359		475.656
Totaal uitgaven operationele kasstroom (-/-)	‒ 387.624	‒ 36.509		‒ 424.133
2. Totaal operationele kasstroom	55.673	‒ 4.149		51.524
Totaal investeringen (-/-)	‒ 83.979	0		‒ 83.979
Totaal boekwaarde desinvesteringen (+)	0	0		0
3. Totaal investeringskasstroom	‒ 83.979	0		‒ 83.979
Eenmalige uitkering aan moederdepartement (-/-)	0	0		0
Eenmalige storting door moederdepartement (+)	0	0		0
Aflossingen op leningen (-/-)	‒ 43.312	0		‒ 43.312
Beroep op leenfaciliteit (+)	71.382	0		71.382
4. Totaal financieringskasstroom	28.070	0		28.070
5. Rekening courant RHB 31 december (=1+2+3+4)	40.818	‒ 4.149		36.669

Toelichting

Operationele kasstroom

De kasstroom wordt in de eerste suppletoire begroting per saldo € 4,1 mln. neerwaarts bijgesteld. Dit komt doordat de ontvangsten uit operationele kasstroom met € 32,4 mln. toenemen, terwijl de uitgaven uit operationele kasstroom sterker toenemen met € 36,5 mln. Hierdoor verslechtert de operationele kasstroom met € 4,1 mln. Dit is het gevolg van het bijstellen van de staat van baten- en lasten.

De investerings- en financieringskasstromen wijzigen niet ten opzichte van de vastgestelde begroting.

Als gevolg hiervan daalt het verwachte eindsaldo van de rekening-courant bij het RHB van € 40,8 mln. naar € 36,7 mln.