Preview document (🔗 origineel)

---

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Datum	21 januari 2026
Betreft	Reactie op het schriftelijk overleg inzake de stand van zaken onderzoek naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen

Emancipatie Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Onze referentie 56147072

Uw brief 02 september 2025

Uw referentie 2025D36563

Hierbij stuur ik u de antwoorden op de vragen van de commissie over de vergadering van 2 september 2025 inzake de stand van zaken onderzoek naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen.

De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

Koen Becking

30 420 Emancipatiebeleid

Verslag van een schriftelijk overleg

Vastgesteld d.d. …

Binnen de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap hebben enkele fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te leggen over de brief van de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 16 juni 2025 inzake de stand van zaken van het onderzoek naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen (Kamerstuk 30 420, nr. 419). Bij brief van ... heeft de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap deze beantwoord. Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.

De fungerend voorzitter van de commissie

Bromet

Adjunct-griffier van de commissie

Bosnjakovic

Inhoud

I Vragen en opmerkingen uit de fracties

• Inbreng van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie

• Inbreng van de leden van de VVD-fractie

• Inbreng van de leden van de BBB-fractie

II Reactie van de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

I Vragen en opmerkingen uit de fracties

Inbreng van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie hebben kennisgenomen van de kabinetsbrief over de stand van zaken van het literatuuronderzoek naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Deze leden maken zich zorgen over de dalende acceptatie van lhbtiq+ personen en vinden het om die reden positief dat het ministerie van OCW dit onderzoek is gestart. Ook vinden ze de zaken die specifiek worden onderzocht relevant, zoals de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen en verklarende factoren. Deze leden vinden het terecht dat conservatieve denkbeelden en sociale media (de manosphere) prominent zijn meegenomen in dit onderzoek. Zij hebben nog een aantal vragen over de opzet en de consequenties voor toekomstig beleid.

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in het rapport dat het ministerie van OCW in het bijzonder is “geïnteresseerd in lesbische, homoseksuele, bi+-, transgender-, intersekse en non-binaire personen”. Waarom de specifieke focus op deze groepen? Ook andere groepen, bijvoorbeeld personen die aseksueel zijn, merken dat ze te maken hebben met vooroordelen, onveiligheid en uitsluiting. Deze leden lezen ook dat in de literatuurstudie verwezen wordt naar onderzoek daarover en weten dat er nog veel onbekendheid is. Waarom wordt deze groep, maar ook andere groepen niet verder onderzocht? Graag ontvangen deze leden een nadere toelichting.

Tevens lezen de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie dat er landelijke trenddata ontbreken over opvattingen over bi+-, transgender-, intersekse- en non-binaire personen. Is de staatssecretaris bereid hier eventueel nader onderzoek naar te laten verrichten en/of het mee te nemen in een periodieke of jaarlijkse monitor? Is de staatssecretaris bereid nader onderzoek te laten verrichten naar verklaringen voor veranderingen in geconstateerde ontwikkelingen? Daarnaast lezen deze leden dat er in nationale rapporten een toename in acceptatie van homoseksualiteit zichtbaar is, terwijl er in regionale rapporten een afname zichtbaar is. Zou deze discrepantie nader toegelicht kunnen worden? Ziet de staatssecretaris mogelijkheden om de acceptatie in elke regio te monitoren? Kan de staatssecretaris nader toelichten waarom sommige regio’s de acceptatie wel monitoren en sommige regio’s niet?

Ook horen de leden van GroenLinks-PvdA-fractie graag in hoeverre het onderzoek representatief is en hoe de representativiteit wordt geborgd in de onderzoeken die de literatuurstudie aanhaalt, maar ook in vervolgonderzoek. In hoeverre is het aannemelijk dat jongeren die in (zeer) conservatieve gemeenschappen opgroeien bereid gevonden worden om mee te doen aan onderzoek? Wordt hier bij toekomstig onderzoek of in het tweede deel nadrukkelijk op ingezet, bijvoorbeeld in samenspraak met conservatieve geloofsgemeenschappen zoals conservatieve kerken en moskeeën? Wanneer ‘na de zomer’ wordt precies het tweede deel van het onderzoek verwacht?

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in de literatuurstudie dat één van de deelvragen als volgt luidt: welke demografische en sociale factoren hangen hiermee samen? Deze leden vragen of voorafgaand aan het onderzoek geselecteerd is naar welke factoren er gekeken zou worden. Zo ja, welke kenmerken zijn uiteindelijk geselecteerd? In welke mate ziet de staatssecretaris een samenhang tussen de patriarchale cultuur en de discrepantie tussen meisjes en jongens met betrekking tot hun opvattingen over lhbtiq+ personen? Hoe reflecteert de staatssecretaris op de mogelijke rol die de klassensamenstelling binnen school speelt in de vorming van opvattingen over lhbtiq+ personen? Hoe reflecteert de staatssecretaris, gelet hierop, op het feit dat veel jongeren en docenten die zich identificeren als lhbtiq+ zich onveilig voelen in de klas? Welke concrete maatregelen neemt de staatssecretaris om dit tegen te gaan? Hoe reflecteert de staatssecretaris op de constatering dat onderzoek laat zien dat interventies het meest effectief zijn wanneer zij educatieve componenten combineren met intergroepscontact, zoals gastlessen van lhbtiq+ personen, waarbij een veilig pedagogisch klimaat cruciaal is? Hoe kunnen docenten hierin ondersteund worden?

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in het literatuuronderzoek dat jongeren in de adolescentie en vroege volwassenheid het meest ontvankelijk zijn voor attitudeverandering. De onderzoekers geven aan dat interventies op deze leeftijd kansrijk zijn. Welke conclusies en concrete maatregelen verbindt het kabinet daaraan? Is het kabinet het ook met deze leden eens dat uit deze bevinding de aanname gedaan kan worden dat de problemen waar meeroudergezinnen tegenaan lopen een remmende werking kunnen hebben op de acceptatie van lhbtiq+ personen? Jonge en opgroeiende kinderen kunnen immers het beeld krijgen dat gezinnen met meerdere ouders niet tot de norm behoren. Wat gaat het kabinet hieraan doen? Is dit een onderwerp dat meegenomen kan worden in de vervolgstudie?

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie horen graag een reflectie op de bevindingen van de onderzoekers en de rol die het kabinet ziet. Kan het kabinet ingaan op de actoren die de onderzoekers noemen? Wat kan het kabinet bijvoorbeeld nog meer doen om te bevorderen dat jongeren uit verschillende groepen elkaar tegenkomen? Deze leden denken specifiek aan plekken waar mensen elkaar ontmoeten, zoals buurthuizen, culturele organisaties en sportorganisaties. Voert het kabinet gesprekken met de vertegenwoordigers van deze organisaties?

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie vragen of het kabinet het met deze leden eens is dat representatie in de media van verschillende groepen belangrijk is en politici daar op geen enkele manier over gaan, maar het wel belangrijk is om te blijven benadrukken. Welke rol neemt dit kabinet als het gaat om de invloed van sociale media? Juist omdat de onderzoekers wijzen op de belangrijke rol van beïnvloeding online vragen deze leden of het kabinet aanknopingspunten ziet in het rapport om duidelijkere afspraken te maken met sociale media-organisaties. Welke mogelijkheden ziet de staatssecretaris om op dit thema samen te werken met collega’s van andere ministeries? Hoe zou de samenwerking op dit thema en andere thema’s aangaande de emancipatie van lhbtiq+ personen bevorderd kunnen worden?

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie lezen dat de onderzoekers nadrukkelijk wijzen op de rol van het onderwijs en die urgentie begrijpen deze leden maar al te goed. Zij horen graag een uitgebreide reflectie van het kabinet, zeker in het licht van het kabinetsbeleid van de afgelopen jaren, waaronder toekomstige bezuinigingen op organisaties die opkomen voor lhbtiq+ personen. Kan dat een rol spelen in de dalende acceptatie de komende jaren? Nemen de onderzoekers het kabinetsbeleid mee in het tweede deel of in een vervolgstudie? Kunnen de onderzoekers in het vervolgonderzoek specifiek kijken naar de rol van het onderwijs en het wegvallen van subsidie voor organisaties zoals het Regenboogloket dat zich juist bezighoudt met de veiligheid van alle leerlingen en het onderwijspersoneel? In hoeverre speelt de verspreiding van desinformatie over de Week van de Lentekriebels en de teruggang in deelname van scholen aan deze week een rol? Wordt ook onderzocht wat de rol is van uitspraken van (toekomstige) bewindslieden zoals de voorgedragen nieuwe minister van OCW, die in het verleden schokkende, schadelijke uitspraken heeft gedaan over de lhbtiq+ gemeenschap? In hoeverre rijmt het aanstellen van een minister die dergelijke uitspraken heeft gedaan met het voornemen van het ministerie om zich hard te maken voor de rechten en veiligheid van de lhbtiq+ gemeenschap?

Inbreng van de leden van de VVD-fractie

De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van het eerste deel van het onderzoek door de Universiteit van Amsterdam naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Deze leden willen in dit kader enkele punten onderstrepen en het kabinet verzoeken om een nadere toelichting.

De leden van de VVD-fractie nemen kennis van de observatie uit het eerste deel van het onderzoek dat jongeren in Nederland over het algemeen positieve houdingen vertonen ten opzichte van homoseksuele en lesbische personen. Tegelijkertijd signaleren deze leden met zorg dat recente gegevens uit de GGD Gezondheidsmonitor Jeugd wijzen op een mogelijke afname in acceptatie in enkele regio’s tussen 2019 en 2023. Hoewel dit volgens de onderzoekers nog geen landelijke trend vormt, onderstrepen deze leden het belang van preventie om te voorkomen dat conservatieve invloeden, zoals die uit de online manosphere én vanuit niet-westerse conservatieve christelijke en islamitische organisaties, voet aan de grond krijgen onder jongeren. Is de staatssecretaris bereid om, in samenwerking met platforms en onderwijsinstellingen, gerichte maatregelen te ontwikkelen om jongeren weerbaar te maken tegen dergelijke extremistische invloeden, bijvoorbeeld via de richtlijn over veilig internetgebruik? Welk type maatregelen zou hierbij effectief kunnen zijn? Kan de staatssecretaris hier enkele voorbeelden van geven? Is het kabinet bereid om, samen met maatschappelijke organisaties en gelijkgezinde lidstaten in Europa, te verkennen hoe weerbaarheid tegen dergelijke beïnvloeding kan worden vergroot? Welke landen zijn aangaande dit thema gelijkgezind en welke landen zijn dat niet?

De leden van de VVD-fractie constateren tevens dat de literatuurstudie weinig aandacht besteedt aan opvattingen over bi+, transgender, non-binaire en intersekse personen, evenals de rol van sociale media en conservatieve denkbeelden. Deze leden kijken uit naar het tweede, empirische deel van het onderzoek dat hier dieper op ingaat. In hoeverre is de staatssecretaris van plan om deze bevindingen te integreren in beleid, bijvoorbeeld door het versterken van bewustwordingscampagnes in gesloten gemeenschappen waar het risico op wegkijken bij misstanden groter is?

Tot slot benadrukken de leden van de VVD-fractie dat de kern van het Nederlandse emancipatiebeleid moet zijn dat iedereen in vrijheid zichzelf kan zijn, zonder angst voor discriminatie of geweld. Deze leden vernemen daarom graag hoe het kabinet de resultaten van het lopende onderzoek zal vertalen in concrete en doelgerichte maatregelen die bijdragen aan die vrijheid, met bijzondere aandacht voor jongeren in de vormende fase van hun leven.

Inbreng van de leden van de BBB-fractie

De leden van de BBB-fractie hebben kennisgenomen van de stand van zaken van het onderzoek naar de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Deze leden hebben de volgende vragen aan de staatssecretaris.

De leden van de BBB-fractie willen de staatssecretaris met klem wijzen op een fragment van Nieuws van de Dag deze zomer waarin te zien was dat jongeren met een migratieachtergrond in Amsterdam homoseksualiteit niet accepteren.¹ Opvoeding, cultuur en groepsdruk spelen daarin een grote rol. Hoe kijkt de staatssecretaris naar dit fragment?

Daarnaast merken de leden van de BBB-fractie op dat in de Kamerbrief de volgende zin staat: “Sinds 2009 wijst bestaand onderzoek uit dat er sprake is van een duidelijk stijgende acceptatie”. Maar uit de GGD Gezondheidsmonitor blijkt dat in Amsterdam nog maar 43 procent van de jongeren homoseksualiteit normaal vindt. Hoe verklaart de staatssecretaris deze regionale daling? Waarom wordt deze daling niet serieus genomen? En is er een verband met het feit dat de meeste Amsterdammers (59 procent in 2023) een migratieachtergrond hebben?²

Verder merken de leden van de BBB-fractie op dat de staatssecretaris de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen “een complex samenspel van factoren, waarbij er niet één factor als enige aanwijsbaar is” noemt. Maar in de literatuurstudie staat letterlijk “jongeren met een migratieachtergrond of een etnische minderheidsstatus rapporteren gemiddeld minder positieve opvattingen over homoseksuele personen dan jongeren zonder deze kenmerken”. Waarom wordt dit niet gewoon benoemd?

De leden van de BBB-fractie willen hierom dat het Sociaal en Cultureel Planbureau een nieuw onderzoek doet, gericht op de groepen waar de acceptatie het hardst daalt. Kan de staatssecretaris toezeggen een nieuw onderzoek met oplossingen uit te laten voeren gefocust op deze groep?

Verder willen de leden van de BBB-fractie dat er streng wordt opgetreden tegen discriminatie van lhbtiq+ personen. In buurten en steden waar de acceptatie daalt, zoals in Amsterdam, moeten scholen en jongerenwerkers extra hulp krijgen. Is de staatssecretaris bereid om dat te doen?

Daarnaast merken de leden van de BBB-fractie op dat de staatssecretaris schrijft dat ouders en vrienden invloed hebben op jongeren. Komt er beleid dat zich richt op die omgeving, bijvoorbeeld via wijkgericht werken met scholen, ouders en gemeenschappen?

Tot slot vragen de leden van de BBB-fractie of de staatssecretaris in gesprek wil gaan met de burgemeester van Amsterdam. De acceptatie onder jongeren in die stad is zorgwekkend laag. Wat doet de gemeente Amsterdam hieraan qua opsporing, vervolging, integratie en educatie?

II Reactie van de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

Ik dank de fracties voor hun inbreng. Ik zal de vragen beantwoorden in de volgorde van het overleg. De vragen zal ik schuingedrukt herhalen, waarna ik mijn antwoord geef.

Inbreng van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in het rapport dat het ministerie van OCW in het bijzonder is “geïnteresseerd in lesbische, homoseksuele, bi+-, transgender-, intersekse en non-binaire personen”. Waarom de specifieke focus op deze groepen? Ook andere groepen, bijvoorbeeld personen die aseksueel zijn, merken dat ze te maken hebben met vooroordelen, onveiligheid en uitsluiting. Deze leden lezen ook dat in de literatuurstudie verwezen wordt naar onderzoek daarover en weten dat er nog veel onbekendheid is. Waarom wordt deze groep, maar ook andere groepen niet verder onderzocht? Graag ontvangen deze leden een nadere toelichting.

De opgave van het emancipatiebeleid betreft het realiseren van gendergelijkheid en gelijkheid wat betreft seksuele oriëntatie, genderidentiteit en geslachtskenmerken. Meer specifiek richt het beleid zich op lesbische, homoseksuele, bi+, transgender, intersekse en non-binaire personen. De afbakening van deze literatuurstudie sluit hierop aan. De lhbtiqa+-monitor, die wordt uitgevoerd onder volwassenen, heeft overigens specifieke aandacht voor de positie van aseksuele personen sinds 2024.³

Tevens lezen de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie dat er landelijke trenddata ontbreken over opvattingen over bi+-, transgender-, intersekse- en non-binaire personen. Is de staatssecretaris bereid hier eventueel nader onderzoek naar te laten verrichten en/of het mee te nemen in een periodieke of jaarlijkse monitor? Is de staatssecretaris bereid nader onderzoek te laten verrichten naar verklaringen voor veranderingen in geconstateerde ontwikkelingen? Daarnaast lezen deze leden dat er in nationale rapporten een toename in acceptatie van homoseksualiteit zichtbaar is, terwijl er in regionale rapporten een afname zichtbaar is. Zou deze discrepantie nader toegelicht kunnen worden? Ziet de staatssecretaris mogelijkheden om de acceptatie in elke regio te monitoren? Kan de staatssecretaris nader toelichten waarom sommige regio’s de acceptatie wel monitoren en sommige regio’s niet?

Opvattingen van volwassenen over specifieke doelgroepen binnen de lhbtiq+ gemeenschap zijn onderdeel van de lhbtiqa+-monitor sinds 2024. Het ontbreken van landelijke trenddata in deze context betreft de opvattingen van specifiek jongeren over lhbtiq+ personen. Het is van groot belang dat, naast de opvattingen van volwassenen, ook de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen in kaart worden gebracht. Om meer inzicht in te krijgen in de opvattingen van jongeren en de verklarende factoren voor veranderingen hierin, heeft mijn ambtsvoorganger opdracht gegeven tot het uitvoeren van een onderzoek zoals eerder toegezegd⁴. De literatuurstudie die voorligt is hiervan het eerste resultaat.

De opzet van de tweede deelstudie van de Universiteit van Amsterdam (UvA) is gewijzigd. In plaats van het uitvoeren van nieuw empirisch onderzoek zal het onderzoeksteam een analyse opleveren van reeds bestaande datasets. Reden voor de wijziging is dat de initiële onderzoeksopzet vanwege de AVG-wetgeving onuitvoerbaar is gebleken. Het is van belang dat de Rijksoverheid handelt in lijn met deze wetgeving. Ook bij toekomstig onderzoek naar de opvattingen van jongeren en het verwerken van bijzondere persoonsgegevens zal privacywetgeving van toepassing zijn. Hier dient een wettelijke grondslag voor te zijn. In dit geval is er binnen de Rijksoverheid geen sprake van een wettelijke grondslag voor het uitvragen en verwerken van bijzondere persoonsgegevens van minderjarigen. Daarom is er naar een alternatieve onderzoeksopzet gezocht: de analyse van reeds bestaande datasets.

Door deze wijziging kunnen de onderzoekers niet de opvattingen van subgroepen binnen de lhbtiq+ gemeenschap onderzoeken. Deze gegevens ontbreken in de reeds bestaande datasets die geanalyseerd worden. Ook de rol van sociale media en de manosfeer kan niet worden onderzocht in de tweede deelstudie, omdat deze factoren niet zijn uitgevraagd in de bestaande datasets. Dit betreur ik, want deze factoren kunnen van invloed zijn op de opvattingen van jongeren. De alternatieve onderzoeksopzet analyseert wél de opvattingen van jongeren over de tijd en de trend hierin, evenals uitsplitsingen naar achtergrondkenmerken, waaronder conservatieve (culturele) denkbeelden.

Er is geen eenduidige verklaring voor de verschillende uitkomsten van nationale rapporten ten opzichte van regionale rapporten. De literatuurstudie beschrijft dat de nationale en regionale studies verschillen in methode en representativiteit. Dit kan van invloed zijn op de resultaten.

Gemeenten hebben de wettelijke taak om de gezondheidstoestand van hun inwoners in kaart te brengen (Wet Publieke Gezondheid). Dit wordt uitgevoerd door de GGD’en via de Gezondheidsmonitors Jeugd en Volwassenen & Ouderen. Met de uitkomsten kunnen gemeenten en GGD’en beleid maken of aanpassen.

De keuze voor de onderwerpen en vraagstellingen worden door de GGD’en bepaald in samenspraak met de gemeenten en het RIVM. De lengte van de vragenlijst is beperkend voor het totaal aantal uit te vragen onderwerpen. Onderwerpen die door alle GGD’en gewenst zijn worden op dezelfde wijze uitgevraagd zo ontstaat ook een landelijk cijfer; daarnaast is er nog vrije ruimte voor opname van regionale relevante onderwerpen. Voor de regionale onderwerpen is geen landelijk cijfer beschikbaar. De vraag over de opvattingen van jongeren over homoseksualiteit was in 2023 onderdeel van het regionale gedeelte van de Gezondheidsmonitor Jeugd bij acht GGD-regio’s. Het onderwerp lhbtqia+ acceptatie wordt meegenomen in de landelijke basisvragenlijst van de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026. De publicatie van deze cijfers wordt verwacht in het voorjaar van 2027. Momenteel zijn de GGD’en in gesprek over de wijze waarop lhbtqia+ acceptatie wordt uitgevraagd in de vragenlijst. Ook het RIVM is betrokken. Hierbij bouwen de GGD’en voort op eerdere ervaringen, kennisinstituten en literatuur.

Ook horen de leden van GroenLinks-PvdA-fractie graag in hoeverre het onderzoek representatief is en hoe de representativiteit wordt geborgd in de onderzoeken die de literatuurstudie aanhaalt, maar ook in vervolgonderzoek. In hoeverre is het aannemelijk dat jongeren die in (zeer) conservatieve gemeenschappen opgroeien bereid gevonden worden om mee te doen aan onderzoek? Wordt hier bij toekomstig onderzoek of in het tweede deel nadrukkelijk op ingezet, bijvoorbeeld in samenspraak met conservatieve geloofsgemeenschappen zoals conservatieve kerken en moskeeën? Wanneer ‘na de zomer’ wordt precies het tweede deel van het onderzoek verwacht?

Het tweede deel van het onderzoek ontvangt uw Kamer in februari 2026. De tweede deelstudie betreft vanwege de gewijzigde opzet geen nieuw empirisch onderzoek, zoals is toegelicht in het antwoord op een eerdere vraag van de GroenLinks-PvdA-fractie. Daarmee worden jongeren en conservatieve geloofsgemeenschappen niet (opnieuw) geconsulteerd in de tweede deelstudie.

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in de literatuurstudie dat één van de deelvragen als volgt luidt: welke demografische en sociale factoren hangen hiermee samen? Deze leden vragen of voorafgaand aan het onderzoek geselecteerd is naar welke factoren er gekeken zou worden. Zo ja, welke kenmerken zijn uiteindelijk geselecteerd? In welke mate ziet de staatssecretaris een samenhang tussen de patriarchale cultuur en de discrepantie tussen meisjes en jongens met betrekking tot hun opvattingen over lhbtiq+ personen? Hoe reflecteert de staatssecretaris op de mogelijke rol die de klassensamenstelling binnen school speelt in de vorming van opvattingen over lhbtiq+ personen? Hoe reflecteert de staatssecretaris, gelet hierop, op het feit dat veel jongeren en docenten die zich identificeren als lhbtiq+ zich onveilig voelen in de klas? Welke concrete maatregelen neemt de staatssecretaris om dit tegen te gaan? Hoe reflecteert de staatssecretaris op de constatering dat onderzoek laat zien dat interventies het meest effectief zijn wanneer zij educatieve componenten combineren met intergroepscontact, zoals gastlessen van lhbtiq+ personen, waarbij een veilig pedagogisch klimaat cruciaal is? Hoe kunnen docenten hierin ondersteund worden?

Het ministerie van OCW heeft er bij de offerteaanvraag van deze onderzoeksopdracht voor gekozen te vertrouwen op de kennis van de inschrijvers en hen vrijheid te geven in het selecteren van relevante demografische en sociale factoren die van invloed zijn op de opvattingen van jongeren. De UvA heeft de volgende factoren geselecteerd als relevante factoren in de literatuurstudie: diverse demografische kenmerken (zoals leeftijd, gender, opleidingsniveau, migratieachtergrond, religie, sociaaleconomische status en seksuele oriëntatie), de rol van betrokkenheid bij de lhbtiq+-gemeenschap, politieke ideologie en de rol van klasgenoten (houdingen van peers). Van de vooraf vastgestelde factoren conservatieve (culturele) denkbeelden, sociale media en ‘manosfeer’ kan alleen de eerstgenoemde onderzocht worden, zoals gemeld in het antwoord op een eerdere vraag van de GroenLinks-PvdA-fractie.

De literatuurstudie laat zien dat meiden positievere opvattingen hebben over lhbtiq+ personen dan jongens, maar geeft hier geen verklaring voor. Ook geven de onderzoekers aan dat groepscontact met peers een rol speelt in de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Het contact tussen leerlingen speelt zich ook af op school, waardoor het aannemelijk is dat deze factor ook in het onderwijs van invloed is op de opvattingen die jongeren hebben. Hierin hebben leraren en ander onderwijspersoneel ook een rol, namelijk het zorgen voor een sociaal veilig schoolklimaat en het bevorderen van democratische waarden middels de wettelijke burgerschapsopdracht en de kerndoelen in het curriculum.

De veiligheid voor leerlingen en docenten staat voor mij voorop. Dit is een randvoorwaarde om tot leren en werken te komen. Voor het bevorderen van de sociale veiligheid in het funderend onderwijs werk ik aan het wetsvoorstel Vrij en veilig onderwijs. Met dit wetsvoorstel introduceer ik een meldplicht voor ernstige incidenten. De al bestaande meld-, overleg- en aangifteplicht voor seksuele misdrijven wordt verduidelijkt en uitgebreid. Het wetsvoorstel verplicht scholen in het funderend onderwijs om vertrouwenspersonen te hebben en verbetert hun positie en professionaliteit. Daarnaast moeten scholen zich aansluiten bij een landelijke klachtencommissie die kan adviseren over een klachtenbehandeling. Scholen moeten ook hun veiligheidsbeleid jaarlijks gaan evalueren. Deze maatregelen dragen ook bij aan de sociale veiligheid van specifiek lhbtiq+ leerlingen.

Daarnaast stimuleer ik initiatieven die scholen ondersteunen bij het bevorderen van een veilig schoolklimaat voor alle leerlingen. Zo verleen ik een instellingssubsidie aan Stichting School & Veiligheid (SSV), de landelijke expertise-organisatie voor sociale veiligheid op school. Zij ondersteunen scholen met actuele informatie en deskundig advies. Zo heeft SSV aanbod voor docenten voor het bespreekbaar maken van gevoelige thema’s in de klas op een veilige manier. Ook onderhoudt SSV de website www.gendi.nl met inspiratie, (les)materialen en kennis voor docenten op het gebied van gender- en seksuele diversiteit. Dit jaar heeft SSV een handreiking voor schoolleiders gepubliceerd over het creëren van een veilig schoolklimaat voor lhbtiq+ leerlingen, evenals een leidraad voor het voeren van een veilig gesprek in samenwerking met het Landelijke Aktie Komitee Scholieren (LAKS) en een checklist voor het veilig vieren van Paarse Vrijdag. Tot slot beschikt SSV over een adviespunt voor scholen en organiseert SSV jaarlijks de Week tegen pesten en de conferentie Met alle respect!.

Bovendien ondersteun ik initiatieven van COC Nederland die scholen helpen bij het bespreekbaar maken van gender- en seksuele diversiteit. Bijvoorbeeld bij het jaarlijks organiseren van Paarse Vrijdag, waarvan het aantal deelnemende scholen blijft groeien. Ook faciliteert COC een netwerk van Gender and Sexuality Alliances (GSA’s). Dit is een groep die scholieren kunnen oprichten om te laten zien dat zij vinden dat iedereen op hun school de vrijheid heeft te kunnen zijn wie ze zijn, zonder zich daarvoor te hoeven schamen of te verantwoorden. Ten slotte bouwt COC aan een GSA-docentennetwerk, waarin docenten ideeën en goede voorbeelden kunnen uitwisselen om de acceptatie van lhbtiq+ leerlingen en docenten op school te verbeteren.

De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie lezen in het literatuuronderzoek dat jongeren in de adolescentie en vroege volwassenheid het meest ontvankelijk zijn voor attitudeverandering. De onderzoekers geven aan dat interventies op deze leeftijd kansrijk zijn. Welke conclusies en concrete maatregelen verbindt het kabinet daaraan? Is het kabinet het ook met deze leden eens dat uit deze bevinding de aanname gedaan kan worden dat de problemen waar meeroudergezinnen tegenaan lopen een remmende werking kunnen hebben op de acceptatie van lhbtiq+ personen? Jonge en opgroeiende kinderen kunnen immers het beeld krijgen dat gezinnen met meerdere ouders niet tot de norm behoren. Wat gaat het kabinet hieraan doen? Is dit een onderwerp dat meegenomen kan worden in de vervolgstudie?

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie horen graag een reflectie op de bevindingen van de onderzoekers en de rol die het kabinet ziet. Kan het kabinet ingaan op de actoren die de onderzoekers noemen? Wat kan het kabinet bijvoorbeeld nog meer doen om te bevorderen dat jongeren uit verschillende groepen elkaar tegenkomen? Deze leden denken specifiek aan plekken waar mensen elkaar ontmoeten, zoals buurthuizen, culturele organisaties en sportorganisaties. Voert het kabinet gesprekken met de vertegenwoordigers van deze organisaties?

De ontvankelijkheid voor attitudeverandering van jongeren in de adolescentie en vroege volwassenheid is een relevant gegeven voor toekomstige beleidsvorming. Het is nu echter te vroeg om uitspraken te doen over de conclusies en maatregelen op basis van dit gegeven. Ik wacht de tweede deelstudie af en reageer vervolgens middels een beleidsreactie op het volledige onderzoek. Op basis van de volledige studie kan ik beoordelen of gesprekken met vertegenwoordigers van organisaties van toegevoegde waarde zijn.

De opvattingen van jongeren over meeroudergezinnen vormen geen onderdeel van het onderzoek. Voor het bevorderen van de omgang van verschillende groepen jongeren ondersteun ik de alliantie Jong Gelijk. Dit is een samenwerkingsverband tussen Rutgers, Colored Qollective, Femmes for Freedom, de Nationale Jeugdraad en Stichting Plattelandsjongeren. De alliantie werkt vóór en dóór jongeren met verschillende achtergronden, waaronder queer jongeren van kleur, bi-culturele meiden en plattelandsjongeren.

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie vragen of het kabinet het met deze leden eens is dat representatie in de media van verschillende groepen belangrijk is en politici daar op geen enkele manier over gaan, maar het wel belangrijk is om te blijven benadrukken. Welke rol neemt dit kabinet als het gaat om de invloed van sociale media? Juist omdat de onderzoekers wijzen op de belangrijke rol van beïnvloeding online vragen deze leden of het kabinet aanknopingspunten ziet in het rapport om duidelijkere afspraken te maken met sociale media-organisaties. Welke mogelijkheden ziet de staatssecretaris om op dit thema samen te werken met collega’s van andere ministeries? Hoe zou de samenwerking op dit thema en andere thema’s aangaande de emancipatie van lhbtiq+ personen bevorderd kunnen worden?

Representatie van verschillende groepen in de samenleving is erg belangrijk. Het kabinet staat daarom voor een pluriform medialandschap waarin de diverse stemmen worden gehoord en verschillende perspectieven worden gezien. Het is, zoals deze leden terecht opmerken, niet aan de overheid om te oordelen hoe de media daaraan invulling geven. Daarnaast staat het kabinet voor een online wereld die inclusief, veilig, open en eerlijk is. Het publieke debat online moet ook worden beschermd. Dat houdt ook in dat de grondrechten van burgers online moeten worden gewaarborgd. Het kabinet heeft daarom in juli van dit jaar een Plan van aanpak tegen online discriminatie voorgelegd aan uw Kamer, waarin ook maatregelen staan om online haat jegens lhbtiq+ personen te bestrijden.⁵ Daarin wordt de rol van sociale media expliciet meegenomen. Eén van de beleidslijnen uit het Plan van aanpak tegen online discriminatie is het versterken van de samenwerking en coördinatie. Daaraan wordt onder meer uitvoering gegeven door een interdepartementale werkgroep en het actief betrekken van het maatschappelijk middenveld om gezamenlijk te werken aan de emancipatie van lhbtiq+ personen online.

Grote sociale mediaplatforms hebben een grote rol in het creëren van een veilige online wereld. Om die reden is de Europese Digitale dienstenverordening (DSA) in het leven geroepen, waarbij de Europese Commissie en de Autoriteit Consument en Markt (ACM) toezien op de naleving van de wet. Op grond van die wetgeving moeten grote online platforms maatregelen treffen om systeemrisico’s, zoals discriminatie, tegen te gaan. Ik werk nauw samen met mijn ambtsgenoot bij OCW, EZ en BZK om de uitvoering en naleving van de DSA te monitoren. Daarnaast werken de toezichthouders aan de handhaving en naleving van de DSA. Daarbij vertrouw ik op de toezichthouders in hun roluitoefening en ondersteun ik hen waar mogelijk.

De leden van GroenLinks-PvdA-fractie lezen dat de onderzoekers nadrukkelijk wijzen op de rol van het onderwijs en die urgentie begrijpen deze leden maar al te goed. Zij horen graag een uitgebreide reflectie van het kabinet, zeker in het licht van het kabinetsbeleid van de afgelopen jaren, waaronder toekomstige bezuinigingen op organisaties die opkomen voor lhbtiq+ personen. Kan dat een rol spelen in de dalende acceptatie de komende jaren? Nemen de onderzoekers het kabinetsbeleid mee in het tweede deel of in een vervolgstudie? Kunnen de onderzoekers in het vervolgonderzoek specifiek kijken naar de rol van het onderwijs en het wegvallen van subsidie voor organisaties zoals het Regenboogloket dat zich juist bezighoudt met de veiligheid van alle leerlingen en het onderwijspersoneel? In hoeverre speelt de verspreiding van desinformatie over de Week van de Lentekriebels en de teruggang in deelname van scholen aan deze week een rol? Wordt ook onderzocht wat de rol is van uitspraken van (toekomstige) bewindslieden zoals de voorgedragen nieuwe minister van OCW, die in het verleden schokkende, schadelijke uitspraken heeft gedaan over de lhbtiq+ gemeenschap? In hoeverre rijmt het aanstellen van een minister die dergelijke uitspraken heeft gedaan met het voornemen van het ministerie om zich hard te maken voor de rechten en veiligheid van de lhbtiq+ gemeenschap?

Het kabinet heeft keuzes gemaakt in het regeerprogramma voor investeringen in grote maatschappelijke opgaven, met het oog voor gezonde overheidsfinanciën. Ik blijf me echter onverminderd inzetten voor de prioriteiten van het emancipatiebeleid: iedereen moet veilig kunnen zijn en iedereen moet volwaardig kunnen meedoen. Dit is in lijn met de brief die mijn ambtsgenoot, de minister van OCW, naar uw Kamer heeft gestuurd en waarin hij reflecteert op eerdere uitlatingen die hij heeft gedaan.⁶

De UvA voert een studie uit naar de verklarende factoren voor de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Het onderzoeksteam heeft vrijheid gekregen in de keuze voor relevante factoren die deze opvattingen verklaren. Het recente kabinetsbeleid en de rol van uitspraken door bewindspersonen vormen geen onderdeel van deze factoren en zullen daarmee niet in de vervolgstudie als verklarende factor worden aangeduid.

Overigens heeft het Regenboogloket in de afgelopen jaren een tijdelijke projectsubsidie ontvangen voor het professionaliseren van de ondersteuning in het onderwijs. Deze subsidie is destijds eenmalig verlengd om deze professionalisering te borgen er is hier dus geen sprake van bezuiniging.

Inbreng van de leden van de VVD-fractie

De leden van de VVD-fractie nemen kennis van de observatie uit het eerste deel van het onderzoek dat jongeren in Nederland over het algemeen positieve houdingen vertonen ten opzichte van homoseksuele en lesbische personen. Tegelijkertijd signaleren deze leden met zorg dat recente gegevens uit de GGD Gezondheidsmonitor Jeugd wijzen op een mogelijke afname in acceptatie in enkele regio’s tussen 2019 en 2023. Hoewel dit volgens de onderzoekers nog geen landelijke trend vormt, onderstrepen deze leden het belang van preventie om te voorkomen dat conservatieve invloeden, zoals die uit de online manosphere én vanuit niet-westerse conservatieve christelijke en islamitische organisaties, voet aan de grond krijgen onder jongeren. Is de staatssecretaris bereid om, in samenwerking met platforms en onderwijsinstellingen, gerichte maatregelen te ontwikkelen om jongeren weerbaar te maken tegen dergelijke extremistische invloeden, bijvoorbeeld via de richtlijn over veilig internetgebruik? Welk type maatregelen zou hierbij effectief kunnen zijn? Kan de staatssecretaris hier enkele voorbeelden van geven? Is het kabinet bereid om, samen met maatschappelijke organisaties en gelijkgezinde lidstaten in Europa, te verkennen hoe weerbaarheid tegen dergelijke beïnvloeding kan worden vergroot? Welke landen zijn aangaande dit thema gelijkgezind en welke landen zijn dat niet?

De tweede deelstudie van de UvA zal de rol van sociale media op de opvattingen van jongeren niet onderzoeken vanwege de gewijzigde onderzoeksopzet, zoals toegelicht in het antwoord op de tweede vraag van de GroenLinks-PvdA-fractie.

In zowel de Emancipatienota: veilig meedoen!⁷ van het kabinet, als in de recent verschenen LGBTIQ+ equality strategy 2026 – 2030⁸ van de Europese Commissie is aandacht voor het tegengaan van schadelijke narratieven en desinformatie die online worden verspreid over vrouwen en lhbtiq+ personen. Om weerbaarheid rondom desinformatie over vrouwen en lhbtiq+ personen op nationaal niveau te bevorderen, ben ik aangesloten bij de interdepartementale werkgroep van de Rijksbrede strategie effectieve aanpak desinformatie. Binnen deze aanpak wordt versterkt ingezet op het bevorderen van mediawijsheid, zodat jong en oud de betrouwbaarheid van informatie goed kunnen inschatten. In het nieuwe leergebied digitale geletterdheid voor het funderend onderwijs is er ook aandacht voor veiligheid en kritisch omgaan met online content. Daarnaast tref ik een aantal extra maatregelen om organisaties die opkomen voor vrouwen- en lhbtiq+- rechten te ondersteunen in het versterken van hun weerbaarheid, zodat zij hun belangrijke werk kunnen blijven doen. Zo wordt de handreiking Omgaan met misinformatie voor medeoverheden⁹ vertaald naar een handreiking die maatschappelijke organisaties in het emancipatiedomein helpt in het bijtijds en effectief reageren op des- en misinformatie. Ook is recentelijk de toolkit Veiligheid en Weerbaarheid voor een sterk en weerbaar maatschappelijk middenveld gepubliceerd.¹⁰ Om kennisuitwisseling en samenwerking te bevorderen, is een bijeenkomst georganiseerd met de emancipatieallianties over omgaan met weerstand en desinformatie. Tevens kunnen maatschappelijke organisaties gebruikmaken van de subsidieregeling gender- en lhbtiq+-gelijkheid 2022–2027. Deze regeling kan worden benut om de positie en daarbij de inzet van organisaties die zich hard maken voor de rechten van vrouwen en lhbtiq+ personen te versterken.

Samen met de minister van Buitenlandse Zaken zet ik mij structureel in om fundamentele rechten en vrijheden in de Europese Unie (EU) te beschermen en blijven we met gelijkstemde lidstaten en internationale partners aandacht vragen voor deze problematiek. Uw Kamer heeft de verslagen van de afgelopen Raden ontvangen, waarin vermeld staat dat mijn ambtsvoorganger en ik bilaterale gesprekken hebben gevoerd met de ministers van België, Frankrijk, Denemarken en Zweden, waarin ook deze zaken aan bod kwamen.¹¹ Over de individuele posities van lidstaten doe ik, zoals gebruikelijk, geen uitspraken. De minister van Buitenlandse zaken inventariseert momenteel samenwerkingsmogelijkheden gericht tegen de anti-rechtenbeweging in Europees verband en met gelijkgezinden buiten de EU. Zo bracht Nederland dit in november op tijdens de bijeenkomst van de Equal Rights Coalition (ERC) Executive Committee over het strategisch plan van de ERC.

De NCTV werkt middels de Versterkte Aanpak Online aan een gecoördineerde aanpak van specifiek online terrorisme en extremisme. Daarin wordt intensief samengewerkt met partners binnen het veiligheidsdomein, maar ook in het jeugddomein en met de online platformen. Over de voortgang van deze aanpak heb ik uw Kamer recentelijk geïnformeerd, met daarbij speciale aandacht voor het voorkomen van online radicalisering onder jongeren.¹² Daartoe wordt onder meer in samenwerking met gemeenten ingezet op het verhogen van de digitale weerbaarheid van jongeren.

De leden van de VVD-fractie constateren tevens dat de literatuurstudie weinig aandacht besteedt aan opvattingen over bi+, transgender, non-binaire en intersekse personen, evenals de rol van sociale media en conservatieve denkbeelden. Deze leden kijken uit naar het tweede, empirische deel van het onderzoek dat hier dieper op ingaat. In hoeverre is de staatssecretaris van plan om deze bevindingen te integreren in beleid, bijvoorbeeld door het versterken van bewustwordingscampagnes in gesloten gemeenschappen waar het risico op wegkijken bij misstanden groter is?

Tot slot benadrukken de leden van de VVD-fractie dat de kern van het Nederlandse emancipatiebeleid moet zijn dat iedereen in vrijheid zichzelf kan zijn, zonder angst voor discriminatie of geweld. Deze leden vernemen daarom graag hoe het kabinet de resultaten van het lopende onderzoek zal vertalen in concrete en doelgerichte maatregelen die bijdragen aan die vrijheid, met bijzondere aandacht voor jongeren in de vormende fase van hun leven.

Ik ben het met de leden van de VVD-fractie eens dat iedereen in Nederland de vrijheid moet hebben veilig zichzelf te zijn, zonder angst voor geweld en discriminatie. Daarom is de veiligheid van vrouwen en lhbtiq+ personen één van de speerpunten van het emancipatiebeleid van dit kabinet. Het is echter te vroeg nu uitspraken te doen over de implementatie van de bevindingen van dit onderzoek in beleid. Ik wil de uitkomsten van het tweede deelonderzoek afwachten en zal vervolgens op basis van de volledige studie reageren middels een beleidsreactie.

Verder wil ik de leden erop wijzen dat ik reeds de alliantie Verandering van binnenuit 2.0 ondersteun. Deze alliantie is een samenwerkingsverband tussen het Consortium Zelfbeschikking, LCC+ en Movisie. De alliantie draagt bij aan de veiligheid, gelijkheid en acceptatie van vrouwen en lhbtiq+ personen in gesloten gemeenschappen.

Inbreng van de leden van de BBB-fractie

De leden van de BBB-fractie willen de staatssecretaris met klem wijzen op een fragment van Nieuws van de Dag deze zomer waarin te zien was dat jongeren met een migratieachtergrond in Amsterdam homoseksualiteit niet accepteren.¹³ Opvoeding, cultuur en groepsdruk spelen daarin een grote rol. Hoe kijkt de staatssecretaris naar dit fragment?

Ik ben bekend met dit fragment. Ik vind het schokkend dat nog maar 43% van de scholieren in klas 2 en 4 in Amsterdam homoseksualiteit normaal vindt. Om meer inzicht in te krijgen in de opvattingen van jongeren en de verklarende factoren voor veranderingen hierin, heeft mijn ambtsvoorganger opdracht gegeven tot het uitvoeren van dit onderzoek.¹⁴ De literatuurstudie die voorligt is hiervan het eerste resultaat. In het vervolgonderzoek zou het onderzoeksteam specifiek naar de verklarende factoren conservatieve (culturele) denkbeelden, sociale media en manosfeer kijken. Echter, in het tweede deelonderzoek kan alleen de eerstgenoemde factor onderzocht worden vanwege een gebrek aan wettelijke grondslag. Dit is toegelicht in het tweede antwoord op vragen van de GroenLinks-PvdA-fractie.

Zoals gemeld in de beantwoording op Kamervragen van voormalig lid Wijen-Nass, concluderen de onderzoekers in deze literatuurstudie dat verschillen in opvattingen van jongeren over homoseksualiteit samenhangen met een complex samenspel van factoren.¹⁵ Migratieachtergrond speelt hierin een rol, maar het is niet de enige relevante factor. Zo spelen ook gender, leeftijd, leerweg, religie en de sociale omgeving van jongeren een rol. De onderzoekers stellen dat jongeren met een migratieachtergrond of etnische minderheidsstatus gemiddeld minder positieve opvattingen hebben over homoseksuele personen, dan jongeren zonder deze kenmerken. Tegelijkertijd geven de onderzoekers aan dat terughoudendheid is geboden met het trekken van conclusies op basis hiervan, omdat dit tot nu toe slechts uit één studie is gebleken.

Daarnaast merken de leden van de BBB-fractie op dat in de Kamerbrief de volgende zin staat: “Sinds 2009 wijst bestaand onderzoek uit dat er sprake is van een duidelijk stijgende acceptatie”. Maar uit de GGD Gezondheidsmonitor blijkt dat in Amsterdam nog maar 43 procent van de jongeren homoseksualiteit normaal vindt. Hoe verklaart de staatssecretaris deze regionale daling? Waarom wordt deze daling niet serieus genomen? En is er een verband met het feit dat de meeste Amsterdammers (59 procent in 2023) een migratieachtergrond hebben?¹⁶

Verder merken de leden van de BBB-fractie op dat de staatssecretaris de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen “een complex samenspel van factoren, waarbij er niet één factor als enige aanwijsbaar is” noemt. Maar in de literatuurstudie staat letterlijk “jongeren met een migratieachtergrond of een etnische minderheidsstatus rapporteren gemiddeld minder positieve opvattingen over homoseksuele personen dan jongeren zonder deze kenmerken”. Waarom wordt dit niet gewoon benoemd?

De uitkomsten van de Gezondheidsmonitor Jeugd 2023 worden uiterst serieus genomen. Ik vind het zeer ernstig dat het percentage scholieren in klas 2 en 4 dat homoseksualiteit normaal vindt in Amsterdam is gedaald. Dat geldt overigens ook voor de andere GGD-regio’s waar deze daling te zien was. De resultaten van de monitor hebben aanleiding gegeven voor nader onderzoek naar de verklarende factoren voor deze cijfers. Dit onderzoek wordt momenteel uitgevoerd door de UvA in opdracht van het ministerie van OCW. Ik wacht de publicatie van het volledige onderzoek af voordat ik uitspraken doe over de verklaring van deze daling.

In de literatuurstudie stellen de onderzoekers dat migratieachtergrond een rol speelt in de opvattingen van jongeren over lhbtiq+ personen. Dit is echter niet de enige factor die hier bepalend voor is, zoals hierboven toegelicht. Tevens dienen deze indicaties “met de nodige voorzichtigheid te worden geïnterpreteerd, gezien het beperkte aantal studies en het ontbreken van bredere empirische onderbouwing”.

De leden van de BBB-fractie willen hierom dat het Sociaal en Cultureel Planbureau een nieuw onderzoek doet, gericht op de groepen waar de acceptatie het hardst daalt. Kan de staatssecretaris toezeggen een nieuw onderzoek met oplossingen uit te laten voeren gefocust op deze groep?

Nee. Ik wil eerst de uitkomsten van het volledige onderzoek van de UvA afwachten. De resultaten van de tweede deelstudie verwacht ik in februari 2026. Na de publicatie van het volledige onderzoek zal ik hierop reageren middels een beleidsreactie en kijken naar eventuele opvolging.

Verder willen de leden van de BBB-fractie dat er streng wordt opgetreden tegen discriminatie van lhbtiq+ personen. In buurten en steden waar de acceptatie daalt, zoals in Amsterdam, moeten scholen en jongerenwerkers extra hulp krijgen. Is de staatssecretaris bereid om dat te doen?

Daarnaast merken de leden van de BBB-fractie op dat de staatssecretaris schrijft dat ouders en vrienden invloed hebben op jongeren. Komt er beleid dat zich richt op die omgeving, bijvoorbeeld via wijkgericht werken met scholen, ouders en gemeenschappen?

Ik ben het met de BBB-fractie eens dat er streng moet worden opgetreden tegen de discriminatie van lhbtiq+ personen. Het kabinetsbeleid richt zich echter primair op landelijk beleid. Het is aan regionale en lokale overheden en instanties, waaronder gemeenten, om beleid te ontwikkelen op stads- en wijkniveau zodat lhbtiq+ personen veilig zichzelf kunnen zijn. Ik ondersteun dit via de alliantie Verandering van binnenuit 2.0, een samenwerkingsverband tussen het Consortium Zelfbeschikking, LCC+ en Movisie. De alliantie draagt bij aan de veiligheid, gelijkheid en acceptatie van vrouwen en lhbtiq+ personen in gesloten gemeenschappen. Daarnaast werkt het ministerie van OCW samen met de 56 Regenboogsteden en provincies aan de sociale acceptatie en veiligheid van lhbtiq+ personen.

Tot slot vragen de leden van de BBB-fractie of de staatssecretaris in gesprek wil gaan met de burgemeester van Amsterdam. De acceptatie onder jongeren in die stad is zorgwekkend laag. Wat doet de gemeente Amsterdam hieraan qua opsporing, vervolging, integratie en educatie?

Ik ben reeds in gesprek met de gemeente Amsterdam over de stappen die de gemeente zet om ervoor te zorgen dat jongeren een respectvolle houding jegens lhbtiq+- personen ontwikkelen en dat leerlingen zich veilig en vrij voelen op school. Dit gesprek vindt plaats op ambtelijk niveau.

---

1. Nieuws van de Dag, d.d. 18 juni 2025, 'Homo zijn als jongen in Amsterdam kan niet, ga gewoon naar meisjes kijken' | Nieuws van de Dag↩︎

2. Bevolking in cijfers | Website Onderzoek en Statistiek↩︎

3. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2024/11/06/rapport-lhbtiqa-monitor-2024↩︎

4. Antwoorden op Kamervragen over acceptatie homoseksualiteit door Amsterdamse jongeren, 2024, Antwoorden op Kamervragen over acceptatie homoseksualiteit door Amsterdamse jongeren | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl↩︎

5. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2025/07/02/plan-van-aanpak-online-discriminatie↩︎

6. Kamerstukken II, 2024/2025, 30420, nr. 432↩︎

7. Kamerstukken II, 2024/2025, 30420, nr. 418↩︎

8. European Commission LGBTIQ+ equality strategy 2026 - 2030↩︎

9. Handreiking Omgaan met misinformatie voor medeoverheden↩︎

10. Toolkit Veiligheid en Weerbaarheid↩︎

11. Kamerstukken II, 2025/2026, 21501-31, nr. 786 en nr. 803↩︎

12. Kamerstukken II, 2024-2025, 29 754, nr. 751↩︎

13. Nieuws van de Dag, d.d. 18 juni 2025, 'Homo zijn als jongen in Amsterdam kan niet, ga gewoon naar meisjes kijken' | Nieuws van de Dag↩︎

14. Antwoorden op Kamervragen over acceptatie homoseksualiteit door Amsterdamse jongeren, 2024, https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2024/08/01/antwoord-op-schriftelijke-vragen-van-het-lid-becker-vvd-inzake-acceptatie-homoseksualiteit-van-amsterdamse-jongeren↩︎

15. Antwoorden op Kamervragen over het bericht ‘Pijnlijk: terwijl homoacceptatie vrijwel overal groeit, daalt die in gaycapital Amsterdam’, 2024, https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2025/09/19/antwoord-kamervragen-over-het-bericht-pijnlijk-terwijl-homoacceptatie-vrijwel-overal-groeit-daalt-die-in-gaycapital-amsterdam↩︎

16. Bevolking in cijfers | Website Onderzoek en Statistiek↩︎